Cuộc đua công nghệ của thế giới đang ngày càng quy mô
Theo dự báo mới nhất từ Forrester, chi tiêu công nghệ toàn cầu sẽ có một cú nhảy vọt đầy ấn tượng, tăng trưởng 7,8% để chạm ngưỡng khổng lồ 5.600 tỉ USD vào năm 2026. Con số này tăng lên từ mức 5.200 tỉ USD của năm 2025, bất chấp những bóng mây u ám của thuế quan thương mại hay sự biến động kinh tế vĩ mô. Động lực đằng sau dòng tiền khổng lồ này không gì khác chính là Trí tuệ nhân tạo (AI).
Nó không còn là một xu hướng "có thì tốt", mà đã trở thành huyết mạch, buộc các chính phủ từ Washington đến Bắc Kinh, từ các ngân hàng phố Wall đến các bệnh viện châu Âu phải mở hầu bao. Đây không chỉ là câu chuyện về mua sắm máy móc, mà là cuộc đua tái định hình trật tự kinh tế thế giới, nơi ai nắm giữ hạ tầng AI mạnh nhất sẽ là người làm chủ cuộc chơi.
Cuộc đua song mã Mỹ - Trung và sự trỗi dậy của châu Á
Nhìn vào bản đồ dòng tiền công nghệ năm 2026, chúng ta thấy rõ một sự phân hóa địa chính trị sâu sắc nhưng cũng đầy kịch tính. Bắc Mỹ vẫn chứng tỏ vị thế "anh cả" của mình khi dự kiến chi tiêu công nghệ tại đây sẽ tăng trưởng tới 9%, đạt mức 2,28 nghìn tỉ USD. Dòng vốn này được bơm trực tiếp vào các phòng thí nghiệm và trung tâm dữ liệu khổng lồ, với riêng khoản đầu tư cho nghiên cứu AI của chính phủ Mỹ đã vượt quá con số 109 tỉ USD.
Tuy nhiên, sức mạnh của đồng đô la Mỹ đang phải đối mặt với một lực cản không nhỏ là các chính sách thuế quan thương mại. Những rào cản này như những tảng đá ngầm, làm chậm lại nhịp độ kinh tế không chỉ của Mỹ mà còn ảnh hưởng dây chuyền đến các đồng minh châu Âu vốn phụ thuộc vào xuất khẩu sang thị trường này. Dù vậy, châu Âu vẫn giữ được sự ổn định với mức tăng trưởng 6,3%, đạt 1,75 nghìn tỉ USD, nhờ vào nền tảng công nghiệp vững chắc của các quốc gia đầu tàu như Đức, nơi lực lượng lao động công nghệ thông tin đang ngày càng đông đảo.
Trong khi đó, ở bên kia bán cầu, một cuộc bám đuổi quyết liệt đang diễn ra. Châu Á - Thái Bình Dương không giấu giếm tham vọng của mình với mức tăng trưởng dự báo 7,9%, đưa quy mô thị trường lên 1,1 nghìn tỉ USD. Tiêu điểm của khu vực này chính là cuộc đua song mã ngầm giữa các cường quốc. Trung Quốc, bất chấp những rào cản công nghệ từ phương Tây, đã đặt mục tiêu chi tiêu cho AI lên tới 98 tỉ USD ngay từ năm 2025. Con số này cho thấy Bắc Kinh quyết tâm không để bị bỏ lại phía sau, sẵn sàng dồn toàn lực để xây dựng một hệ sinh thái AI tự chủ.
Bên cạnh đó, Ấn Độ nổi lên như một ngôi sao sáng với tốc độ tăng trưởng chi tiêu công nghệ thông tin ở mức hai con số. Chiến lược của New Delhi rất rõ ràng: tận dụng thế mạnh về nhân sự để mở rộng các trung tâm năng lực toàn cầu và thúc đẩy mạnh mẽ việc áp dụng điện toán đám mây tích hợp AI. Rõ ràng, AI đã trở thành một vấn đề an ninh quốc gia và chiến lược kinh tế cốt lõi, khiến các biên giới địa lý giờ đây được vẽ lại bằng năng lực tính toán và dữ liệu.
Tiền chảy về đâu?
Nếu như trước đây, phần lớn ngân sách công nghệ được đổ vào phần mềm và các ứng dụng bề nổi, thì năm 2026 đánh dấu sự trở lại ngoạn mục của phần cứng, hay cụ thể hơn là hạ tầng tính toán. Báo cáo của Forrester chỉ ra một xu hướng thú vị: thiết bị máy tính sẽ chứng kiến mức tăng trưởng ấn tượng 16,8%.
Nguyên nhân sâu xa nằm ở "cơn đói" dữ liệu của các mô hình AI. Để vận hành những bộ não nhân tạo này, thế giới cần những máy chủ AI chuyên dụng cực mạnh. Dự báo đến năm 2030, các máy tính chuyên biệt cho AI sẽ chiếm tới hơn 80% tổng chi tiêu cho thiết bị máy tính, một bước nhảy vọt so với mức 43% của năm 2024. Điều này đồng nghĩa với việc dòng tiền đang chảy mạnh vào túi của những nhà sản xuất chip, máy chủ và hạ tầng đám mây, biến họ thành những "người bán xẻng" giàu có nhất trong cơn sốt vàng này.
Không chỉ có các công ty công nghệ, những ngành công nghiệp truyền thống vốn được coi là già cỗi cũng đang lột xác nhờ dòng vốn đầu tư AI. Quốc phòng, dịch vụ tài chính, y tế, công nghiệp và bán lẻ đang trở thành những động lực chính thúc đẩy thị trường. Tại sao lại là những ngành này? Bởi đây là những lĩnh vực có độ phức tạp cao, chi phí vận hành lớn và sự cạnh tranh khốc liệt nhất. Ví dụ, trong bối cảnh kinh tế còn nhiều bất ổn, các ngân hàng và công ty bảo hiểm vẫn mạnh tay chi tiền cho công nghệ vào năm 2026. Họ không mua máy tính để trang trí, mà họ đầu tư vào an ninh mạng, điện toán đám mây và AI để bảo vệ tài sản số và tối ưu hóa lợi nhuận.
Tương tự, ngành y tế cũng đang trải qua một cuộc cách mạng số hóa. Chi tiêu công nghệ trong lĩnh vực này không chỉ dừng lại ở hồ sơ bệnh án điện tử, mà mở rộng sang lưu trữ dữ liệu lớn, phần cứng bảo mật và đặc biệt là đào tạo kỹ năng AI cho nhân viên. Dữ liệu y tế là tài sản vô giá nhưng cũng nhạy cảm nhất, do đó quản trị dữ liệu và bảo mật đám mây trở thành ưu tiên sống còn.
Nhìn chung, dù kinh tế toàn cầu có thể còn nhiều biến động, nhưng dòng chảy công nghệ sẽ không ngừng lại. Như chuyên gia Michael O’Grady của Forrester đã nhận định, để vượt qua những cơn sóng gió của thương mại và thuế quan, các doanh nghiệp buộc phải ưu tiên các sáng kiến AI giúp tăng năng suất và nuôi dưỡng nhân tài. Trong kỷ nguyên mới này, đầu tư vào công nghệ chính là mua một tấm vé bảo hiểm cho tương lai của chính mình.
Bùi Tú