Không gian tăng trưởng mới: Đưa TP. Hồ Chí Minh bứt phá mạnh mẽ

2 giờ trướcBài gốc

Từ trung tâm tài chính quốc tế, logistics và khu thương mại tự do, đến năng lượng tái tạo quy mô lớn…, TP. Hồ Chí Minh được kỳ vọng tiếp tục khẳng định vai trò "đầu tàu", hướng tới tăng trưởng nhanh, bền vững và kỳ vọng về khả năng cạnh tranh toàn cầu trong năm 2026.

TP. Hồ Chí Minh hướng tới khả năng cạnh tranh toàn cầu. Ảnh minh họa: Hoàng Chiến

Khi “đầu tàu” được trao cơ chế đặc thù

Tháng 12/2025, Quốc hội thông qua Nghị quyết 98 (sửa đổi) về cơ chế, chính sách đặc thù cho TP. Hồ Chí Minh. Trọng tâm của Nghị quyết không nằm ở sự ưu đãi, mà ở việc trao quyền đi đôi với trách nhiệm, chuyển từ mô hình quản lý sang mô hình kiến tạo. Nghị quyết 98 (sửa đổi) được được giới chuyên gia đánh giá sẽ tạo điểm tựa vững chắc, tháo gỡ những điểm nghẽn thể chế then chốt để mở không gian mới cho Thành phố “cất cánh”.

Trước hết, Nghị quyết 98 sửa đổi đã gia tăng quyền tự chủ về tài chính - ngân sách, cho phép Thành phố chủ động huy động, phân bổ và sử dụng nguồn lực quy mô lớn cho hạ tầng giao thông, chuyển đổi số, chuyển dịch năng lượng và các dự án có sức lan tỏa cao.

Thứ hai, cơ chế lựa chọn nhà đầu tư chiến lược và mô hình đối tác công - tư (PPP) linh hoạt hơn, tạo cú hích trong thu hút dòng vốn tư nhân. Đặc biệt là vốn dài hạn, công nghệ cao và các dự án gắn với tăng trưởng xanh, logistics, trung tâm tài chính và công nghiệp dịch vụ giá trị gia tăng.

Thứ ba, không gian thử nghiệm chính sách (sandbox) trong tài chính, đổi mới sáng tạo, khoa học và công nghệ sẽ mở đường cho các mô hình kinh doanh mới, giúp Thành phố đi trước trong các lĩnh vực kinh tế số, kinh tế xanh.

Một góc TP. Hồ Chí Minh. Ảnh: Hoàng Chiến

Quan trọng hơn cả, Nghị quyết 98 đã tạo ra động lực cải cách bộ máy và nâng cao hiệu quả điều hành, rút ngắn thời gian ra quyết định, giảm chi phí tuân thủ cho doanh nghiệp. Khi các cơ chế này được thực thi đồng bộ, TP. Hồ Chí Minh sẽ có nền tảng thể chế mạnh mẽ để bứt phá về tăng trưởng, năng suất và chất lượng phát triển trong giai đoạn mới.

Ngay sau khi Quốc hội thông qua, TP. Hồ Chí Minh đã họp khẩn để cụ thể hóa Nghị quyết 98 sửa đổi, đồng thời triển khai nhiều phần việc cụ thể cho từng sở, ngành với mốc thời gian hoàn tất rõ ràng.

Đến hình mẫu tiên phong chuyển đổi kép

TP. Hồ Chí Minh cũng đang phấn đấu trở thành hình mẫu tiên phong của Việt Nam về chuyển đổi kép xanh - số, để tạo động lực tăng trưởng đột phá, phát triển nhanh nhưng bền vững.

Tại Diễn đàn Kinh tế mùa Thu 2025 được tổ chức tại TP. Hồ Chí Minh cuối tháng 11/2025, Bí thư Thành ủy TP. Hồ Chí Minh Trần Lưu Quang cho biết, sau khi sáp nhập, TP. Hồ Chí Minh trở thành nơi hội tụ của ba cực tăng trưởng năng động nhất cả nước, mang theo tầm nhìn rộng mở và khát vọng vươn lên thành đô thị hiện đại, năng động và có khả năng cạnh tranh toàn cầu.

Thành phố đặt mục tiêu đi đầu về chuyển đổi xanh, phát triển đô thị thông minh, thu hút đầu tư công nghệ cao và hình thành Trung tâm Tài chính quốc tế, tạo nền tảng để trở thành trung tâm kinh tế, tài chính, công nghệ và dịch vụ hàng đầu khu vực.

Bí thư Thành ủy TP. Hồ Chí Minh Trần Lưu Quang phát biểu tại Diễn đàn Kinh tế mùa Thu 2025. Ảnh: Hoàng Chiến

Bí thư Thành ủy TP. Hồ Chí Minh Trần Lưu Quang cho biết, thành phố đang triển khai chiến lược tái cấu trúc không gian phát triển, định hình mô hình đô thị đa cực đa trung tâm, hướng tới 3 vùng động lực và các hành lang kinh tế. 5 trụ cột chiến lược bao gồm: công nghiệp công nghệ cao và đổi mới sáng tạo (trong đó, công nghệ số, bán dẫn, dữ liệu lớn là động lực xuyên suốt); logistics và thương mại tự do, gắn với cảng biển - cảng hàng không - khu mậu dịch tự do; phát triển Trung tâm tài chính quốc tế; du lịch và công nghiệp văn hóa, tạo giá trị gia tăng từ văn hóa sáng tạo nghệ thuật, sự kiện quốc tế; giáo dục, y tế, khoa học - công nghệ, hướng đến chuẩn khu vực và quốc tế.

Để đạt mục tiêu đó, TP. Hồ Chí Minh xác định ba đột phá chiến lược gồm: hoàn thiện thể chế, phát triển hạ tầng đồng bộ và nâng cao chất lượng nguồn nhân lực.

Tại Diễn đàn Kinh tế mùa Thu 2025, Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính cũng đề nghị TP. Hồ Chí Minh sớm ban hành Kế hoạch hành động chi tiết; phát huy tinh thần tự lực, tự cường, chủ động, sáng tạo, "dám nghĩ, dám làm"; sẵn sàng tiên phong trở thành một "phòng thí nghiệm" (sandbox) cho các mô hình kinh tế xanh, tài chính xanh, đô thị thông minh.

Sức bật từ nguồn năng lượng khổng lồ

Trong bối cảnh mới, sức bật về kinh tế cần nguồn lực song hành từ sức mạnh của nguồn năng lượng tái tạo. Bước sang năm 2026, TP. Hồ Chí Minh được kỳ vọng tạo sức bật kinh tế mới trên nền tảng chuyển dịch năng lượng xanh, coi năng lượng tái tạo là một trụ cột tăng trưởng quan trọng. Sự phát triển kinh tế đi kèm áp lực giảm phát thải, chi phí năng lượng và yêu cầu về chuỗi cung ứng bền vững ngày càng gia tăng. Việc đẩy mạnh sử dụng điện mặt trời, điện gió ngoài khơi liên kết vùng, cùng các giải pháp lưu trữ và quản lý năng lượng thông minh sẽ giúp Thành phố nâng cao năng lực cạnh tranh của khu vực sản xuất - dịch vụ, đặc biệt là công nghiệp chế biến, logistics, trung tâm dữ liệu và kinh tế số.

Ông Trần Quốc Tâm, Phó Chủ tịch Hiệp hội Năng lượng tái tạo TP. Hồ Chí Minh cho biết, năng lượng tái tạo không chỉ góp phần bảo đảm an ninh năng lượng đô thị của thành phố mà còn tạo dư địa thu hút dòng vốn FDI chất lượng cao, phù hợp các tiêu chuẩn ESG toàn cầu.

Trong Quy hoạch Điện VIII điều chỉnh, Việt Nam đứng top đầu trong khu vực về năng lượng tái tạo. Sau sáp nhập, TP. Hồ Chí Minh trở thành một trung tâm năng lượng tái tạo khi có tiềm năng khổng lồ về điện mặt trời, tiềm năng điện gió kế thừa của Bà Rịa - Vũng Tàu. Thành phố không chỉ đủ cung cấp điện cho sản xuất kinh doanh mà còn được kỳ vọng trở thành “ngôi sao sáng” - trung tâm năng lượng tái tạo của Đông Nam Á, thậm chí là nơi xuất khẩu năng lượng sạch ra thế giới.

Ông Tâm nhấn mạnh, Hiệp hội đồng tình và đánh giá rất cao việc Bộ Công Thương đã và đang có những quyết sách quan trọng, từng bước hoàn thiện hành lang pháp lý theo hướng thông thoáng, thuận lợi hơn cho thị trường năng lượng tái tạo tại Việt Nam nói chung và TP. Hồ Chí Minh nói riêng.

Phó Chủ tịch Hiệp hội Năng lượng tái tạo TP. Hồ Chí Minh cũng khẳng định, nếu tiếp tục được hỗ trợ bởi cơ chế và chính sách linh hoạt, kèm theo việc phát triển hạ tầng đồng bộ, năng lượng tái tạo chắc chắn sẽ trở thành động lực quan trọng, mắt xích chiến lược thúc đẩy tăng trưởng bền vững của TP. Hồ Chí Minh trong năm 2026 và các năm tiếp theo.

Trong nhiệm kì 2025 - 2030, Hiệp hội Năng lượng tái tạo TP. Hồ Chí Minh đặt mục tiêu sẽ tổ chức nhiều chương trình, hoạt động trong lĩnh vực năng lượng tái tạo nhằm thúc đẩy sự phát triển mạnh mẽ của năng lượng sạch tại đầu tàu kinh tế đất nước. Đồng thời tuyên truyền, vận động nhân dân và doanh nghiệp sử dụng năng lượng tái tạo, bảo vệ môi trường và bảo đảm an ninh năng lượng của đất nước.

Theo Bí thư Thành ủy TP. Hồ Chí Minh Trần Lưu Quang, với hơn 14 triệu dân, đóng góp gần 25% GDP cả nước, TP. Hồ Chí Minh tiếp tục giữ vai trò "đầu tàu" kinh tế, trung tâm lớn về thương mại, tài chính, công nghiệp, giáo dục, y tế và giao thương quốc tế. Tuy nhiên, tầm vóc “đô thị quốc tế” không chỉ được đo bằng quy mô dân số hay đóng góp kinh tế, mà còn ở chất lượng tăng trưởng, năng lực kết nối, hiệu quả quản trị, mức độ sáng tạo và chất lượng môi trường sống, làm việc.

Hoàng Chiến

Nguồn Công Thương : https://congthuong.vn/khong-gian-tang-truong-moi-dua-tp-ho-chi-minh-but-pha-manh-me-437251.html