Động lực chính cho sự bứt phá này đến từ sự bùng nổ của ngành sản xuất, vốn đang được hưởng lợi trực tiếp từ cơn khát trí tuệ nhân tạo (AI) trên toàn cầu. Mặc dù kết quả này thấp hơn mức mở rộng 5,3% của năm 2024, nhưng nó cho thấy sức bền đáng kinh ngạc của đảo quốc sư tử trước những biến động thương mại quốc tế.
AI tạo cú hích cho nền kinh tế Singapore
Giới chức Singapore cũng lạc quan nâng dự báo tăng trưởng cho năm nay lên mức từ 2% đến 4%, cao hơn đáng kể so với biên độ 1% đến 3% được đưa ra trước đó, bất chấp những cảnh báo về sự gián đoạn thị trường lao động mà công nghệ mới có thể mang lại.
Cú hích từ làn sóng AI và sự phục hồi của ngành sản xuất
Bức tranh kinh tế của Singapore trong những tháng cuối năm 2025 đã sáng sủa hơn rất nhiều so với dự đoán của các chuyên gia. Chỉ tính riêng trong quý từ tháng 10 đến tháng 12, tổng sản phẩm quốc nội (GDP) của trung tâm thương mại Đông Nam Á này đã tăng trưởng tới 6,9% so với cùng kỳ năm trước. Con số này cao hơn hẳn mức ước tính 5,7% được đưa ra vào tháng trước, phản ánh một đà hồi phục mạnh mẽ và lan tỏa rộng khắp.
Bộ Thương mại và Công nghiệp Singapore (MTI) trong tuyên bố của mình đã nhấn mạnh rằng nền kinh tế toàn cầu đã vượt qua các kỳ vọng bi quan, với hầu hết các nền kinh tế lớn đều ghi nhận mức tăng trưởng mạnh hơn dự kiến trong quý cuối cùng của năm 2025. Hoạt động thương mại toàn cầu vẫn duy trì được sự kiên cường đáng nể bất chấp các mức thuế quan mới từ Hoa Kỳ, một phần do mức thuế thực tế áp dụng thấp hơn so với các con số được công bố ban đầu.
Động cơ chính kéo con tàu kinh tế Singapore đi lên chính là lĩnh vực sản xuất hướng tới xuất khẩu. Trong ba tháng cuối năm, khu vực này đã mở rộng tới 18,8% so với cùng kỳ năm ngoái, một con số ấn tượng nếu so sánh với mức tăng trưởng khiêm tốn 4,8% của khu vực dịch vụ vốn thiên về định hướng nội địa.
Sự chênh lệch này cho thấy vai trò dẫn dắt không thể thay thế của nhu cầu bên ngoài đối với nền kinh tế mở như Singapore. Cụ thể hơn, các lô hàng điện tử và phi điện tử đã tạo ra một cú hích thương mại lớn, trong bối cảnh thế giới đang chạy đua để xây dựng hạ tầng phần cứng cho trí tuệ nhân tạo.
Theo ghi nhận từ bộ phận Nghiên cứu Kinh tế và Thị trường Toàn cầu của UOB, xuất khẩu điện tử trong tháng 12 đã nhảy vọt 24,9% so với cùng kỳ năm trước. Sự tăng trưởng ngoạn mục này được thúc đẩy bởi nhu cầu mạnh mẽ đối với các thiết bị viễn thông và mạch tích hợp, những thành phần cốt lõi để vận hành các hệ thống AI phức tạp.
Augustin Lee - Thư ký thường trực tại Bộ Thương mại - nhận định rằng, đà tăng trưởng mạnh hơn dự kiến trong quý cuối cùng của năm 2025 được dự báo sẽ tiếp tục kéo dài sang năm nay. Ông cho rằng ngoài sự bùng nổ đầu tư vào AI dự kiến sẽ được duy trì trong năm 2026, các chính sách tài khóa mở rộng tại các nền kinh tế phát triển cũng như các điều kiện tài chính toàn cầu nới lỏng sẽ là bệ đỡ vững chắc cho tăng trưởng toàn cầu.
Một chu kỳ đầu tư AI mạnh mẽ hơn dự kiến có thể sẽ tiếp tục thúc đẩy nhu cầu điện tử và tạo ra thêm lợi nhuận cho các thị trường chứng khoán.
Chiến lược kép: Đón đầu cơ hội và phòng vệ trước rủi ro
Tuy nhiên, chính phủ Singapore không chỉ say sưa với những con số tăng trưởng đẹp đẽ hiện tại mà đang ráo riết chuẩn bị cho một tương lai đầy biến động.
Các nhà lãnh đạo đảo quốc này nhận thức rõ rằng làn sóng AI toàn cầu là một con dao hai lưỡi. Một mặt, nó mang lại cơ hội ngàn vàng để thu hút đầu tư và thúc đẩy xuất khẩu; mặt khác, nó đe dọa gây ra sự gián đoạn lớn trong thị trường lao động nội địa khi các công ty ngày càng dựa vào phần mềm và tự động hóa để vận hành kinh doanh thay vì con người.
Vì vậy, Singapore đang theo đuổi một chiến lược kép: vừa định vị mình là một trung tâm khu vực về công nghệ, vừa xây dựng các biện pháp phòng vệ để đảm bảo người dân không bị bỏ lại phía sau.
Để hiện thực hóa tham vọng này, chính quyền đã cam kết đầu tư bổ sung hơn 1 tỉ SGD (tương đương khoảng 790 triệu USD) trong vòng 5 năm tới năm 2030, nằm trong khuôn khổ Kế hoạch Nghiên cứu và Phát triển AI Quốc gia. Mục tiêu của khoản đầu tư khổng lồ này là củng cố vị thế của Singapore như một trung tâm nghiên cứu AI hàng đầu bằng cách mở rộng quy mô các nỗ lực nghiên cứu và giải quyết các thách thức trong lĩnh vực này.
Nguồn vốn sẽ được sử dụng để thành lập các trung tâm nghiên cứu nhằm thúc đẩy các lĩnh vực ưu tiên như các phương pháp AI mới nổi và AI đa dụng, đồng thời phát triển một hệ thống nhân tài thông qua việc hợp tác chặt chẽ với các nhà nghiên cứu và các tổ chức học thuật.
Bộ trưởng Bộ Thông tin và Phát triển Kỹ thuật số Josephine Teo đã khẳng định quyết tâm của chính phủ trong việc nuôi dưỡng chuyên môn nghiên cứu AI ở mọi cấp độ. Bà cho biết Singapore sẽ tăng cường các học bổng và cơ hội nghiên cứu cho sinh viên, đảm bảo họ có vị thế tốt để cạnh tranh cho các vị trí tiến sĩ, sau tiến sĩ và giảng viên tại các tổ chức hàng đầu thế giới.
Thủ tướng kiêm Bộ trưởng Tài chính Lawrence Wong dự kiến sẽ trình bày ngân sách chính phủ cho năm nay trong tuần này và các nhà phân tích dự đoán rằng các biện pháp nhằm giải quyết thách thức từ AI sẽ là một tính năng chính trong các kế hoạch sắp tới.
Sức hấp dẫn của Singapore đối với các nhà đầu tư công nghệ vẫn chưa có dấu hiệu hạ nhiệt. Ủy ban Phát triển Kinh tế Singapore (EDB) - cơ quan chịu trách nhiệm thu hút đầu tư - cho biết, các nhà sản xuất bán dẫn đang tích cực thiết lập các nhà máy mới hoàn toàn (greenfield plants) và mở rộng các cơ sở hiện có để phục vụ nhu cầu toàn cầu mạnh mẽ đối với chip liên quan đến AI, máy chủ và các sản phẩm liên quan.
Những khoản đầu tư này đang tạo ra các hiệu ứng lan tỏa tích cực lên lĩnh vực kỹ thuật chính xác của đất nước. Trong tổng số 14,2 tỉ SGD cam kết đầu tư vào tài sản cố định, bao gồm nhà máy, thiết bị và máy móc... mà thành phố này nhận được trong năm 2025, có tới khoảng 12,1 tỉ SGD đến từ các dự án liên quan đến sản xuất.
Điều này cho thấy Singapore đang thành công trong việc biến mình thành một mắt xích không thể thiếu trong chuỗi cung ứng công nghệ toàn cầu, đồng thời chủ động chuẩn bị nguồn lực để đối phó với những thách thức mà kỷ nguyên AI mang lại.
Bùi Tú