Kỹ năng thảo luận trên nghị trường: Lập luận bằng lý lẽ, bằng chứng thuyết phục

2 giờ trướcBài gốc

Đại biểu thảo luận tổ tại Kỳ họp thứ Hai, HĐND tỉnh Lai Châu khóa XVI. Ảnh: D. Nguyện

Thảo luận trên nghị trường một hoạt động thường xuyên đối với mỗi đại biểu dân cử, để trao đổi, tranh luận, làm rõ những vấn đề cần thiết trước khi biểu quyết thông qua một văn bản quy phạm pháp luật hoặc nghị quyết kỳ họp. Kỹ năng thảo luận tại nghị trường không chỉ là công cụ giúp đại biểu dân cử thể hiện quan điểm, bảo vệ lợi ích của cử tri mà còn góp phần nâng cao chất lượng quyết định của cơ quan dân cử.

Chọn nội dung hiểu sâu, biết rộng để thảo luận

Trước hết là kỹ năng chuẩn bị cho buổi thảo luận. Trước mỗi buổi thảo luận, chủ tọa/điều hành bao giờ cũng đưa ra chủ đề và những nội dung chính cần thảo luận. Đối với cơ quan dân cử, tại mỗi kỳ họp sẽ có rất nhiều nội dung cần bàn, thống nhất trước khi quyết định. Vì vậy, mỗi đại biểu cần hiểu rõ chủ đề và chọn cho mình một vài nội dung mà mình có nhiều thông tin, hiểu sâu, biết rộng để tham gia thảo luận (thường là lĩnh vực mình đang hoạt động). Nghiên cứu kỹ chủ đề/nội dung để tìm hiểu, thu thập thông tin, dữ liệu liên quan đến chủ đề thảo luận. Cần biết rõ mục đích của buổi thảo luận là gì (ví dụ: giải quyết vấn đề, đưa ra quyết định, chia sẻ ý kiến...).

Trên cơ sở đó, chuẩn bị ý kiến và luận điểm: lập dàn ý các ý chính, xác định các luận điểm muốn trình bày hoặc bảo vệ trong thảo luận. Thu thập bằng chứng, ví dụ, chuẩn bị các dẫn chứng, số liệu, ví dụ minh họa để hỗ trợ ý kiến. Dự đoán ý kiến phản biện: suy nghĩ trước về các quan điểm khác có thể xuất hiện và cách sẽ phản hồi. Chuẩn bị các công cụ hỗ trợ (nếu cần), mang theo giấy hoặc thiết bị để ghi lại ý kiến quan trọng, cũng có thể mang theo tài liệu, số liệu để minh chứng khi cần.

Chuẩn bị luận điểm, dẫn chứng, số liệu cụ thể

Khi phát biểu, nêu vấn đề trong thảo luận ở nghị trường, đại biểu tập trung vào nội dung do chủ tọa gợi mở, tránh phát biểu rời rạc, lệch hướng. Ý kiến có tính xây dựng, liên quan trực tiếp đến vấn đề đang được thảo luận để giữ sự tập trung và hiệu quả của diễn đàn. Nắm chắc nội dung, hiểu rõ vấn đề để trình bày rõ ràng, mạch lạc. Chuẩn bị luận điểm, dẫn chứng, số liệu cụ thể để tăng tính thuyết phục.

Cùng với đó là biết cách đặt câu hỏi để thu hút sự chú ý, kích thích suy nghĩ và tạo sự tương tác trong thảo luận. Câu hỏi cần rõ ràng, ngắn gọn, có trọng tâm, tránh lan man. Giọng nói rõ ràng, mạch lạc, có nhấn nhá để làm nổi bật ý chính. Sử dụng ngôn ngữ phù hợp, tránh dùng từ ngữ gây hiểu lầm hoặc thiếu tôn trọng. Phát biểu ngắn gọn, đủ ý, tránh kéo dài gây mất thời gian chung. Tôn trọng quy định về thời gian để bảo đảm mọi đại biểu đều có cơ hội tham gia.

Quá trình thảo luận, đại biểu cần lắng nghe ý kiến của các đại biểu khác, thể hiện sự tôn trọng và sẵn sàng tiếp thu. Tránh thái độ cá nhân, giữ tinh thần xây dựng để góp phần tạo nên cuộc thảo luận chất lượng. Giữ thái độ chuyên nghiệp, thể hiện trách nhiệm, trí tuệ và bản lĩnh khi tham gia thảo luận. Gạt bỏ cái tôi cá nhân, hướng đến lợi ích chung và sự phát triển chung. Đánh giá các quan điểm khác nhau khách quan. Đặt câu hỏi tranh luận để làm rõ hoặc thử thách ý kiến, giúp làm sâu sắc thêm vấn đề, nhưng cần giữ bình tĩnh trong tranh luận. Đưa ra lập luận bằng lý lẽ, bằng chứng thuyết phục.

Ví dụ: một đại biểu dân cử nhận thấy tình trạng ô nhiễm môi trường ở khu vực bầu cử, thay vì chỉ nói chung chung về ô nhiễm, đại biểu cần: thu thập số liệu về mức độ ô nhiễm không khí, nguồn gây ô nhiễm chính. Phân tích nguyên nhân như hoạt động công nghiệp, giao thông, xử lý rác thải. Định nghĩa vấn đề cụ thể: "Ô nhiễm không khí vượt mức an toàn tại khu vực X gây ảnh hưởng đến sức khỏe cộng đồng." Xác định các bên liên quan: người dân, doanh nghiệp, chính quyền địa phương. Từ đó, đề xuất các chính sách kiểm soát ô nhiễm hiệu quả.

Cùng với đó, rất cần những kỹ năng bổ trợ khác như: Lắng nghe chủ động, để hiểu rõ ý kiến của người khác, không ngắt lời, thể hiện sự tôn trọng. Diễn đạt rõ ràng, trình bày ý kiến một cách mạch lạc, dễ hiểu. Phản hồi xây dựng, nếu có đưa ra nhận xét, góp ý cần mang tính xây dựng, tránh gây mâu thuẫn. Giữ thái độ tích cực,cởi mở, tôn trọng ý kiến người khác, tránh tranh cãi cá nhân. Tự tin và bình tĩnh, giữ vững sự tự tin, không lo lắng quá mức khi tham gia thảo luận. Kỹ năng làm việc nhóm, tôn trọng ý kiến đa dạng, biết nhượng bộ khi cần. Quản lý xung đột, nếu xảy ra những ý kiến trái chiều, cần giải quyết mâu thuẫn khéo léo, giữ không khí thảo luận tích cực. Quản lý thời gian, giúp thảo luận diễn ra hiệu quả, tránh lan man, bảo đảm đủ thời gian cho các ý kiến.

Lương Anh Tế

Nguồn Đại Biểu Nhân Dân : https://daibieunhandan.vn/ky-nang-thao-luan-tren-nghi-truong-lap-luan-bang-ly-le-bang-chung-thuyet-phuc-10417252.html