Làm sao để 'viên ngọc thô' OCOP Hà Nội tỏa sáng trên thị trường quốc tế?

16 giờ trướcBài gốc

Tuy nhiên, giữa "rừng" rào cản kỹ thuật khắt khe của thị trường quốc tế, làm thế nào để các sản phẩm OCOP, làng nghề truyền thống không bị bỏ lại phía sau?

Trao đổi với VnBusiness, TS. Bùi Quý Thuấn - Phó Giám đốc Công ty TNHH Tư vấn và Xúc tiến Đầu tư Thương mại Quốc tế đã chỉ ra những “điểm nghẽn” cần tháo gỡ và chiến lược “kép” giúp các doanh nghiệp, HTX Thủ đô hóa giải bài toán này.

TS. Bùi Quý Thuấn - Phó Giám đốc Công ty TNHH Tư vấn và Xúc tiến Đầu tư Thương mại Quốc tế .

Thưa ông, Hà Nội sở hữu hàng nghìn sản phẩm OCOP và làng nghề giá trị, nhưng nhiều ý kiến cho rằng đây vẫn chỉ là những "viên ngọc thô" chưa thực sự tỏa sáng quốc tế. Ông nghĩ sao về nhận định này?

Nhận định này rất xác đáng và phản ánh đúng thực trạng hiện nay. Chúng ta có nguồn lực cực kỳ phong phú, hàm lượng giá trị văn hóa trong từng sản phẩm rất cao. Tuy nhiên, điểm nghẽn lớn nhất nằm ở tư duy sản xuất và cách thức tiếp cận thị trường.

Thực tế cho thấy, không ít doanh nghiệp, HTX đặc biệt là các cơ sở sản xuất làng nghề, vẫn đang duy trì phương thức sản xuất truyền thống, "mạnh ai nấy làm". Họ thiếu sự đầu tư bài bản về thiết kế bao bì, chưa chuẩn hóa tiêu chuẩn chất lượng và đặc biệt là thiếu các hệ thống chứng nhận quốc tế.

Nhiều sản phẩm của Hà Nội rất tốt, nhưng khi mang đi "chào hàng" tại các thị trường khó tính như EU, Hoa Kỳ hay Nhật Bản thì lại gặp khó. Nguyên nhân chủ yếu là chưa đáp ứng đầy đủ các tiêu chuẩn kỹ thuật và yêu cầu về truy xuất nguồn gốc. Nếu không sớm nâng cấp quy trình và xây dựng thương hiệu chuyên nghiệp, chúng ta sẽ lãng phí cơ hội từ các hiệp định thương mại tự do (FTA) mà Việt Nam đã dày công ký kết.

"Kinh tế xanh" và "chuyển đổi số" là hai trụ cột sống còn của doanh nghiệp. Theo ông, doanh nghiệp, HTX cần vận dụng như thế nào để có được tấm "hộ chiếu" thông quan vào các thị trường khó tính?

Trước hết về kinh tế xanh, doanh nghiệp, HTX cần hiểu rằng yếu tố "xanh" hiện nay không còn là khẩu hiệu khuyến khích nữa, mà đã trở thành "tấm hộ chiếu" bắt buộc để thông quan.

Để tận dụng hiệu quả các hiệp định như EVFTA hay CPTPP, sản phẩm không chỉ cần tốt mà còn phải chứng minh được quy trình sản xuất thân thiện với môi trường, tiết kiệm năng lượng và có trách nhiệm xã hội. Đối tác quốc tế ngày nay sẵn sàng từ chối nhập hàng nếu doanh nghiệp, HTX không minh bạch được lượng phát thải carbon hay quy trình xử lý rác thải.

Về chuyển đổi số, đây là công cụ để rút ngắn khoảng cách địa lý và xây dựng niềm tin. Hà Nội đang đẩy mạnh mã QR truy xuất nguồn gốc và thương mại điện tử xuyên biên giới, nhưng thế là chưa đủ. Doanh nghiệp, HTX cần xây dựng hệ thống dữ liệu số toàn diện cho sản phẩm – từ hồ sơ kỹ thuật, hình ảnh, video giới thiệu đến tài liệu quảng bá đa ngôn ngữ. Khi đối tác nước ngoài ngồi tại văn phòng của họ nhưng vẫn có thể nhìn thấy trực quan quy trình sản xuất của chúng ta qua dữ liệu số, niềm tin sẽ được thiết lập nhanh hơn và bền vững hơn.

Nhiều doanh nghiệp, HTX muốn đổi mới nhưng "lực bất tòng tâm" về nguồn lực. Hoạt động tư vấn và xúc tiến thương mại chuyên nghiệp sẽ đóng vai trò "bà đỡ" như thế nào trong giai đoạn này, thưa ông?

Đã qua rồi thời doanh nghiệp chỉ cần mang hàng đến hội chợ, bày biện ra và chờ khách tới mua. Xúc tiến thương mại hiện đại đòi hỏi một chiến lược tổng thể.

Doanh nghiệp, HTX cần sự đồng hành của các đơn vị tư vấn chuyên nghiệp để không phải "bơi" một mình. Chúng tôi luôn khuyến nghị họ cần được hỗ trợ xây dựng bộ nhận diện thương hiệu chuẩn quốc tế, các ấn phẩm quảng bá đa ngôn ngữ và video giới thiệu sản phẩm chất lượng cao.

Quan trọng hơn, vai trò của tư vấn là kết nối trực tiếp họ với các tham tán thương mại và hiệp hội doanh nghiệp nước ngoài. Đây là con đường ngắn nhất và hiệu quả nhất để đưa sản phẩm địa phương thâm nhập sâu vào chuỗi cung ứng toàn cầu. Thông qua các hoạt động này, nhiều doanh nghiệp, HTX OCOP Hà Nội đã bắt đầu thay đổi diện mạo và tiếp cận được những đơn hàng giá trị cao.

Hướng tới mục tiêu 2026 - 2030, ông kỳ vọng gì về vị thế và sức bật của thương hiệu OCOP của Hà Nội trên bản đồ thương mại thế giới?

Tôi có niềm tin rất lớn vào sự bứt phá của hàng hóa Thủ đô. Thực tế dịp Tết Bính Ngọ 2026 vừa qua, hàng Việt chiếm 80-90% tại các hệ thống bán lẻ đã chứng minh sức sống mạnh mẽ của sản phẩm trong nước.

Hà Nội có một lợi thế cạnh tranh độc bản mà ít nơi nào có được: đó là nền tảng văn hóa và lịch sử ngàn năm kết tinh trong từng sản phẩm. Nếu chúng ta biết kể câu chuyện văn hóa đó bằng ngôn ngữ của marketing hiện đại, kết hợp với quy trình sản xuất xanh và công nghệ số, thương hiệu hàng hóa Thủ đô hoàn toàn có thể vươn xa.

Khi đó, hoạt động xúc tiến thương mại không chỉ đơn thuần là bán hàng, mà sẽ trở thành động lực quan trọng giúp các doanh nghiệp, HTX OCOP của Hà Nội nâng cao năng lực cạnh tranh, đóng góp trực tiếp vào mục tiêu tăng trưởng kinh tế đầy tham vọng của Thành phố.

Xin trân trọng cảm ơn ông về cuộc trò chuyện này!

Thanh Hoa (thực hiện)

Nguồn Vnbusiness : https://vnbusiness.vn/lam-sao-de-vien-ngoc-tho-ocop-ha-noi-toa-sang-tren-thi-truong-quoc-te.html