Loạt chính sách dân sinh có hiệu lực từ tháng 4/2026

7 giờ trướcBài gốc

Quy định về xử phạt trục xuất đối với người nước ngoài vi phạm pháp luật Việt Nam

Chính phủ ban hành Nghị định số 59/2026/NĐ-CP quy định hình thức xử phạt trục xuất, biện pháp tạm giữ người, áp giải người vi phạm theo thủ tục hành chính và quản lý người nước ngoài vi phạm pháp luật Việt Nam trong thời gian làm thủ tục trục xuất.

Nghị định có hiệu lực thi hành từ ngày 1/4/2026 và thay thế Nghị định số 142/2021/NĐ-CP ngày 31/12/2021 của Chính phủ quy định hình thức xử phạt trục xuất, biện pháp tạm giữ người, áp giải người vi phạm theo thủ tục hành chính và quản lý người nước ngoài vi phạm pháp luật Việt Nam trong thời gian làm thủ tục trục xuất.

Nghị định này áp dụng đối với các trường hợp sau: người có hành vi vi phạm pháp luật hành chính bị tạm giữ theo thủ tục hành chính; người có hành vi vi phạm pháp luật hành chính bị áp giải; người nước ngoài có hành vi vi phạm pháp luật Việt Nam mà theo quy định của pháp luật về xử lý vi phạm hành chính phải bị trục xuất; người có thẩm quyền áp dụng hình thức xử phạt trục xuất; người có thẩm quyền tạm giữ người theo thủ tục hành chính; người có thẩm quyền đang thi hành công vụ thực hiện việc áp giải người vi phạm theo quy định; các cơ quan, đơn vị, tổ chức khác có liên quan đến việc áp dụng hình thức xử phạt trục xuất, biện pháp tạm giữ người, áp giải người vi phạm theo thủ tục hành chính và quản lý người nước ngoài vi phạm pháp luật Việt Nam trong thời gian làm thủ tục trục xuất.

Ưu đãi với dự án đầu tư nước ngoài có nội dung chuyển giao công nghệ

Nội dung này được Quốc hội thông qua tại luật Sửa đổi, bổ sung một số điều của luật Chuyển giao công nghệ, số 115/2025/QH15.

Theo đó, điểm c khoản 2 điều 1 luật Sửa đổi, bổ sung một số điều của luật Chuyển giao công nghệ 2025 đã bổ sung chính sách của Nhà nước với hoạt động chuyển giao công nghệ:

Ưu tiên chính sách ưu đãi đầu tư, thuế, đất đai, tín dụng… với dự án đầu tư nước ngoài có nội dung chuyển giao công nghệ, đào tạo nhân lực, phát triển năng lực nghiên cứu, thiết kế, chế tạo hoặc ứng dụng công nghệ tại Việt Nam.

Khuyến khích tổ chức, cá nhân nước ngoài chuyển giao công nghệ cho tổ chức, cá nhân Việt Nam nhằm nâng cao năng lực tiếp thu, làm chủ và đổi mới công nghệ trong nước.

Luật chính thức có hiệu lực thi hành từ ngày 1/4/2026.

Dữ liệu người dân cung cấp có thể làm căn cứ để xác minh, xử phạt vi phạm hành chính

Nghị định 61/2026 quy định về danh mục, việc quản lý, sử dụng phương tiện, thiết bị kỹ thuật nghiệp vụ và quy trình thu thập, sử dụng dữ liệu thu được từ phương tiện, thiết bị kỹ thuật do cá nhân, tổ chức cung cấp để phát hiện vi phạm hành chính (có hiệu lực thi hành từ ngày 1/4/2026).

Nghị định này tập trung vào quy định chuẩn hóa việc sử dụng dữ liệu do cá nhân, tổ chức cung cấp để phát hiện, xử lý vi phạm hành chính.

Nghị định quy định cụ thể việc cá nhân, tổ chức cung cấp dữ liệu thu được từ phương tiện, thiết bị kỹ thuật cho cơ quan có thẩm quyền thông qua nhiều hình thức như: trực tiếp, thư điện tử, cổng thông tin điện tử, ứng dụng định danh quốc gia (VNeID), dịch vụ bưu chính hoặc kết nối, chia sẻ dữ liệu qua nền tảng số. Đây là cơ sở pháp lý quan trọng để người dân tham gia phát hiện vi phạm trên môi trường số.

Nghị định đồng thời quy định rõ quyền và trách nhiệm của người cung cấp dữ liệu. Theo đó, người cung cấp được bảo đảm bí mật thông tin cá nhân; được yêu cầu thông báo kết quả xử lý; đồng thời phải cung cấp đầy đủ thông tin liên hệ, chịu trách nhiệm trước pháp luật về tính xác thực, toàn vẹn của dữ liệu và phối hợp với cơ quan chức năng khi được yêu cầu.

Một nội dung quan trọng khác là thiết lập tiêu chí pháp lý đối với dữ liệu được sử dụng làm căn cứ xử phạt. Dữ liệu phải thuộc lĩnh vực quản lý nhà nước theo quy định; không xâm phạm quyền riêng tư, danh dự, nhân phẩm; phản ánh khách quan, chính xác, trung thực về hành vi vi phạm, thời gian, địa điểm và đáp ứng yêu cầu về thời hạn sử dụng. Nếu đáp ứng các điều kiện này, dữ liệu được sử dụng làm căn cứ xác minh, phát hiện và xử phạt vi phạm hành chính.

Nghị định cũng mở rộng thẩm quyền cho Công an cấp xã trong phát hiện vi phạm hành chính về trật tự, an toàn giao thông đường bộ, bao gồm việc được trang bị, sử dụng phương tiện, thiết bị kỹ thuật và tiếp nhận dữ liệu do người dân cung cấp.

Về trình tự xử lý, Nghị định quy định thời hạn xác minh dữ liệu không quá 30 ngày, trường hợp phức tạp không quá 60 ngày. Sau khi xác minh, cơ quan có thẩm quyền phải kết luận vụ việc: Nếu có vi phạm thì lập biên bản, xử phạt hoặc chuyển hồ sơ; nếu không đủ căn cứ thì không xử phạt; nếu có dấu hiệu tội phạm hoặc dữ liệu được cung cấp có dấu hiệu làm giả, làm sai lệch thì chuyển cơ quan tiến hành tố tụng hình sự.

'Siết chặt' giao dịch qua tài khoản ngân hàng

Quy định về cung ứng dịch vụ thanh toán không dùng tiền mặt được Ngân hàng Nhà nước Việt Nam sửa đổi, bổ sung tại Thông tư 30/2025, yêu cầu dùng tên thật cho tài khoản ngân hàng.

Theo đó, khoản 2 điều 12 và khoản 5 điều 7 Thông tư 30/2025 bổ sung yêu cầu ngân hàng phải kiểm tra, kiểm soát lệnh thanh toán hợp pháp, hợp lệ. Trong đó, phải bảo đảm tên tài khoản đúng với tên thật trong căn cước công dân/thẻ căn cước tại thỏa thuận mở, sử dụng tài khoản thanh toán của khách hàng khi thực hiện giao dịch thanh toán ở ngân hàng; đồng thời, phải hiển thị đầy đủ trên chứng từ thanh toán.

Thông tư 30/2025 chính thức có hiệu lực thi hành từ ngày 1/4/2026.

Giao hiệu trưởng cấp bằng tốt nghiệp THPT

Bộ GD-ĐT mới ra Thông tư số 10/2026/TT-BGDĐT, ban hành Quy chế văn bằng, chứng chỉ của hệ thống giáo dục quốc dân, có hiệu lực thi hành từ ngày 15/4/2026.

Theo đó, có những nội dung mới đáng chú ý: thay việc cấp bằng tốt nghiệp THCS bằng xác nhận hoàn thành chương trình THCS trong học bạ; giao hiệu trưởng cấp bằng tốt nghiệp THPT; bổ sung bằng trung học nghề; bổ sung hình thức văn bằng số, chứng chỉ số; đồng thời mở rộng phạm vi điều chỉnh bao gồm cả văn bằng, chứng chỉ của giáo dục nghề nghiệp.

Bộ GD-ĐT cho biết, thông tư cũng thay thế toàn bộ các quy định về văn bằng, chứng chỉ trước đây được ban hành rải rác ở nhiều văn bản của Bộ GD-ĐT và Bộ LĐ-TB-XH.

Cũng theo quy chế mới, thời hạn cấp bằng tốt nghiệp THPT (giấy) được rút ngắn từ 75 ngày xuống còn 30 ngày; thời hạn cấp văn bằng, chứng chỉ số là 5 ngày kể từ ngày có quyết định công nhận tốt nghiệp.

Trang bị phương tiện chữa cháy, cứu nạn, cứu hộ cơ giới không bảo đảm bị phạt tới 40 triệu đồng

Đây là mức phạt được Chính phủ sửa đổi, bổ sung tại Nghị định 69/2026 về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực phòng cháy chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ.

Theo đó, khoản 1 điều 8 Nghị định 69/2026 (sửa đổi, bổ sung khoản 8 điều 20 Nghị định 106/2025) quy định thêm hành vi bị phạt tiền từ 30 - 40 triệu đồng là "trang bị phương tiện chữa cháy, cứu nạn, cứu hộ cơ giới không bảo đảm số lượng hoặc không bảo đảm yêu cầu kỹ thuật". Người vi phạm còn bị buộc phải trang bị phương tiện chữa cháy, cứu nạn, cứu hộ cơ giới bảo đảm yêu cầu theo quy định.

30 - 40 triệu đồng cũng là mức phạt của các hành vi: Trang bị, lắp đặt thiết bị thuộc hệ thống báo cháy không bảo đảm quy định; trang bị, lắp đặt thiết bị thuộc hệ thống chữa cháy không bảo đảm quy định.

Nghị định này chính thức có hiệu lực thi hành từ ngày 20/4.

Thanh Hà

Nguồn Pháp Luật VN : https://baophapluat.vn/loat-chinh-sach-dan-sinh-co-hieu-luc-tu-thang-4-2026.html