Ông Kevin Warsh vừa chính thức đảm nhận cương vị Chủ tịch Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) trong bối cảnh thị trường tài chính đang gửi đi những tín hiệu cảnh báo mạnh mẽ. Lợi suất trái phiếu tăng cao là thông điệp từ các nhà đầu tư cho thấy Fed cần ưu tiên thắt chặt chính sách tiền tệ để chống lạm phát, thay vì thực hiện lộ trình hạ lãi suất như kỳ vọng của Tổng thống Donald Trump.
Trong tuần trước lễ tuyên thệ nhậm chức của ông Warsh, lợi suất trái phiếu kho bạc Mỹ kỳ hạn 30 năm có thời điểm vượt ngưỡng 5,19%, mức cao nhất được ghi nhận kể từ năm 2007. Lợi suất kỳ hạn 10 năm cũng leo lên mức cao nhất trong hơn một năm qua, phản ánh lo ngại lạm phát ngày càng trầm trọng do tác động từ cuộc xung đột giữa Mỹ và Iran.
Diễn biến thị trường và thông điệp từ lợi suất trái phiếu
Mặc dù đà bán tháo trên thị trường trái phiếu đã có dấu hiệu hạ nhiệt trong những phiên gần đây, mức lợi suất vẫn duy trì ở ngưỡng cao. Cụ thể, trong phiên giao dịch ngày 27/5, lợi suất kỳ hạn 10 năm giảm nhẹ 1 điểm cơ bản xuống 4,481%. Lợi suất kỳ hạn 2 năm giảm còn 4,035% và kỳ hạn 30 năm đứng ở mức 5,01%.
Đáng chú ý, mức lợi suất hiện tại đã tăng đáng kể so với thời điểm trước khi cuộc chiến tại Iran bùng nổ cách đây ba tháng, khi đó lợi suất kỳ hạn 10 năm vẫn ở mức dưới 4%. Các nhà kinh tế cho rằng việc lợi suất tăng cao đồng nghĩa với việc Fed không còn dư địa để giảm lãi suất trong ngắn hạn. Giá dầu thô tăng cao do yếu tố địa chính trị đang trực tiếp gây áp lực lên chỉ số giá tiêu dùng toàn cầu.
Thế khó của ông Kevin Warsh trước áp lực chính trị
Trên cương vị mới, ông Warsh đang rơi vào tình thế tiến thoái lưỡng nan. Nếu thực hiện cắt giảm lãi suất để hỗ trợ tăng trưởng theo mong muốn của Nhà Trắng, thị trường tài chính có thể sẽ biến động tiêu cực do lo ngại lạm phát vượt khỏi tầm kiểm soát. Ngược lại, nếu thắt chặt chính sách theo kỳ vọng của thị trường, ông có nguy cơ làm mất lòng Tổng thống Trump – người đã trực tiếp đề cử ông.
Mặc dù Tổng thống Trump đã phát đi tín hiệu về sự độc lập của Fed trong buổi lễ nhậm chức ngày 22/5, giới phân tích vẫn hoài nghi về khả năng duy trì cam kết này. Những lời khen ngợi của ông chủ Nhà Trắng dành cho ông Warsh cũng được coi là một lời cảnh báo ngầm rằng nền kinh tế cần duy trì tốc độ tăng trưởng mạnh mẽ để xử lý các khoản nợ công thông qua chính sách tiền tệ phù hợp.
Các yếu tố thúc đẩy lãi suất duy trì ở mức cao
Bên cạnh giá năng lượng, lạm phát còn chịu ảnh hưởng từ tình trạng thâm hụt ngân sách lớn, buộc Chính phủ Mỹ phải phát hành lượng trái phiếu khổng lồ. Điều này làm gia tăng nguồn cung trái phiếu, buộc các chính phủ phải đưa ra mức lợi suất cao hơn để thu hút nhà đầu tư. Ngoài ra, làn sóng đầu tư vào trí tuệ nhân tạo (AI) cũng đang thúc đẩy kỳ vọng tăng trưởng kinh tế, khiến trái phiếu chính phủ phải cạnh tranh khốc liệt với các kênh đầu tư khác.
Sự hiện diện của ông Jerome Powell trong Hội đồng Thống đốc Fed sau khi mãn nhiệm cũng là một yếu tố quan trọng. Ông Powell từng nhấn mạnh Fed cần thấy giá năng lượng giảm và các tác động từ thuế quan dịu bớt trước khi cân nhắc nới lỏng chính sách. Nhìn chung, với thị trường lao động vẫn duy trì sự ổn định, các nhà hoạch định chính sách tại Fed có thể sẽ giữ thái độ thận trọng và chưa sớm thực hiện các đợt cắt giảm lãi suất trong tương lai gần.
Tuệ Nhân