Chiều nay (3/4), phiên xét xử phúc thẩm vụ án Vạn Thịnh Phát giai đoạn 2 tiếp tục phần tranh luận.
Bào chữa cho bị cáo Trương Mỹ Lan, luật sư Giang Hồng Thanh cho rằng, bị cáo không có ý định chiếm đoạt tiền trái phiếu của các trái chủ. Bởi, nếu muốn chiếm đoạt tiền của người dân, bà Lan sẽ dùng pháp nhân của Tập đoàn Vạn Thịnh Phát để phát hành trái phiếu và chắc chắn sẽ thu được nhiều tiền hơn.
Cũng theo luật sư Thanh, với số tiền quy buộc bà Trương Mỹ Lan chiếm đoạt, số tiền bà Lan bị buộc phải bồi hoàn cho các trái chủ nhiều hơn tổng số tiền dư nợ trái phiếu mà cơ quan tố tụng quy kết.
Đối với gói trái phiếu Sunny World có giá trị 2.400 tỷ đồng (hiện còn dư nợ hơn 1.612 tỷ đồng), khoản tiền này được Sunny World phát hành cho 6 trái chủ là các cá nhân, tổ chức khác sử dụng. Cả 6 trái chủ này đều không có yêu cầu bà Trương Mỹ Lan bồi hoàn. Vì vậy cần loại bỏ gói Sunny World khỏi các gói trái phiếu đang buộc bà Lan phải chịu trách nhiệm.
Bị cáo Trương Mỹ Lan. Ảnh: Nguyễn Huế
Về nguồn tiền bồi thường thiệt hại, theo luật sư căn cứ vào Công văn của Cục Thi hành án dân sự TPHCM, tính đến ngày 24/3/2025, đã có 8.600 tỷ đồng nằm trong tài khoản của Cục Thi hành án và trong các tài khoản bị phong tỏa. Ngoài ra, còn có 15.000 tỷ đồng là tiền mà các cá nhân, tổ chức phải trả cho bà Lan. Vì vậy, tổng số tiền bà Lan đã khắc phục là gần 24.000 tỷ đồng, cộng thêm việc kê biên hàng loạt cổ phần, bất động sản có tổng trị giá hơn 10.000 tỷ đồng để đảm bảo nghĩa vụ thi hành án của bà Trương Mỹ Lan.
Đồng thời, hơn 15.712 tỷ đồng có nguồn gốc từ gói trái phiếu An Đông được trả cho 6 tổ chức tín dụng cần được thu hồi cũng có thể được sử dụng để khắc phục hậu quả.
Luật sư Thanh ước tính, tổng cộng 3 nguồn tiền trên là hơn 50.000 tỷ đồng. Số tiền này có thể dùng để bồi thường cho các bị hại trong vụ án trái phiếu.
Bào chữa cho bị cáo Võ Tấn Hoàng Văn (cựu Tổng giám đốc Ngân hàng SCB) cho biết, ở giai đoạn 1 của vụ án, bị cáo đã phải nhận mức hình phạt chung thân. Tới giai đoạn 2, cấp sơ thẩm tuyên phạt 17 năm tù cho hai tội danh là quá nghiêm khắc.
Các bị cáo tại tòa. Ảnh: Nguyễn Huế
Cũng theo luật sư, dù tổng hình phạt chung cho cả 2 giai đoạn bị cáo phải chấp hành vẫn là tù chung thân nhưng bị cáo kháng cáo là vì muốn được trình bày cho HĐXX và đại diện VKS có cái nhìn khách quan, xem xét đánh giá lại về vai trò, mức độ tham gia của mình trong vụ án.
Theo luật sư, bị cáo Văn không tham gia vào quy trình phát hành trái phiếu khống, chỉ tham gia vào giai đoạn phân phối trái phiếu. Nghĩa là sau khi trái phiếu đã phát hành thành công, SCB là đơn vị giới thiệu sản phẩm trái phiếu đến với khách hàng.
Bị cáo cũng không tham gia vào cuộc họp đề ra chủ trương phát hành trái phiếu, bị cáo xác nhận chỉ có mặt tại bữa cơm trưa cùng với bà Trương Mỹ Lan và các bị cáo khác. Hơn nữa, bị cáo Văn chỉ có chuyên môn về tài chính ngân hàng, không có kiến thức về chứng khoán nên không thể tham gia, góp ý hay có vai trò gì trong công đoạn phát hành.
Luật sư cho rằng bị cáo Văn không biết về hành vi chạy dòng tiền khống của bà Nguyễn Phương Hồng. Bởi, theo quy định của SCB, các chi nhánh không phải báo cáo Ban lãnh đạo SCB về các giao dịch liên quan đến tài khoản khách hàng.
Vị luật sư khẳng định, với vai trò là người đứng đầu của SCB, bị cáo Văn cũng phải có trách nhiệm và chưa từng chối bỏ trách nhiệm. Bị cáo Văn thừa nhận sai phạm vì giúp sức phân phối sản phẩm trái phiếu.
Tự bào chữa, bị cáo Văn đề nghị HĐXX xem xét lại số tiền 28.000 tỷ đồng mà bị cáo bị cáo buộc giúp sức cho bà Lan chiếm đoạt là không đúng. Theo bị cáo Văn, giai đoạn bị cáo làm Tổng giám đốc SCB chỉ phân phối bốn mã trái phiếu của An Đông, Quang Thuận với 9.857 trái chủ, có giá trị 7.900 tỷ đồng.
Đối với gói trái phiếu Settra bị cáo không phải chịu trách nhiệm vì bị cáo chỉ làm việc tại SCB đến cuối tháng 7/2020. Trong khi gói trái phiếu Settra phát hành trái phiếu từ 31/8/2020.
Về tội danh “Rửa tiền”, bị cáo Văn đề nghị HĐXX xác định lại hành vi cấu thành tội phạm của tội này vì việc ký các lệnh chuyển tiền giao dịch chỉ là nghiệp vụ, hoạt động của ngân hàng.
Thanh Phương