Chúng tôi vào các bản người Rục cuối tháng 4, giữa cái nắng nóng đầu mùa như đổ lửa. Trên những luống đất còn tươi màu, bà con nơi đây đang đẫm mồ hôi tưới nước vào ruộng dứa vừa trồng được mấy tuần. Tiết trời nắng nóng nhưng chẳng ai buông lời than vãn, mọi người đều hiểu vụ dứa đầu tay này là sinh kế mới, mở ra hướng phát triển kinh tế triển vọng cho bà con người Rục.
Được triển khai từ cuối năm 2025, dự án trồng dứa ở các bản người Rục có diện tích gần 4,5ha. Từ những ngày đầu tham gia, người dân chăm chú lắng nghe cán bộ kỹ thuật hướng dẫn từ cách đặt hom, khoảng cách trồng đến kỹ thuật chăm sóc. Những công việc mới mẻ dần trở nên quen thuộc qua từng buổi tập huấn, từng ngày lao động trên đồng ruộng.
Ông Đinh Xuân Bàng, Tổ trưởng Tổ hợp tác trồng dứa bản Yên Hợp, xã Kim Phú cho hay, ban đầu, thông qua công tác tuyên truyền, vận động, người dân còn thấy mới lạ, chưa quen. Nhưng sau đó, khi dần tiếp cận và hiểu rõ, bà con rất phấn khởi. Hy vọng trong thời gian tới, cây dứa sẽ phát triển, mang lại hiệu quả về kinh tế để giúp bà con giảm bớt việc phải vào rừng sâu, leo núi vất vả để mưu sinh. Thay vào đó, bà con có thể lao động ngay tại địa phương, từng bước làm quen với phương thức sản xuất mới, ổn định cuộc sống.
Bà con người Rục tích cực tham gia trồng, chăm sóc ruộng dứa - Ảnh: X.P
Tham gia tổ hợp tác ngay từ những ngày đầu, chị Cao Thị Duyên, bản Yên Hợp phấn khởi chia sẻ, nhiều năm nay, bà con các bản nhận được nhiều sự quan tâm, hỗ trợ từ Nhà nước nên khi nghe tin có dự án trồng dứa, ai cũng xung phong tham gia. Mọi khâu kỹ thuật đều có cán bộ hướng dẫn, bà con chăm chú học hỏi và làm theo để có kinh nghiệm. Bà con tin tưởng rồi đây, cây dứa sẽ mang đến ấm no cho dân bản.
Từ bao đời nay, cuộc sống của người Rục gắn bó núi rừng, mưu sinh bằng săn bắt, hái lượm. Tiếp nối thành công của mô hình lúa nước Rục Làn, mô hình trồng dứa đang mở ra một hướng đi mới. Không chỉ là thêm một loại cây trồng, mô hình còn góp phần hình thành tư duy sản xuất hàng hóa, từng bước giúp bà con chủ động hơn trong phát triển kinh tế, hướng tới một nền nông nghiệp bền vững.
Bà Cao Thị Hoa, ở bản Mò O Ồ Ồ là một trong những người Rục cuối cùng sinh ra trong hang đá và được Bộ đội Biên phòng vận động về định cư tại bản. Tuổi cao, sức yếu, không tham gia vào tổ hợp tác trồng dứa, nhưng khi nhìn ruộng dứa nhú những mầm xanh, bà Hoa vui lắm. Bà bảo, người Rục nay đã khác xưa, đời sống dần ổn định hơn, nhiều con em được học hành và đi ra ngoài làm ăn nhưng vẫn còn nhiều khó khăn. Từ những ngày đầu làm lúa nước, được Bộ đội Biên phòng cầm tay chỉ việc, bà con thấy ấm cái bụng, nay có thêm cây dứa sẽ có thêm thu nhập, ai nấy đều vui.
Phó Chủ tịch UBND xã Kim Phú Nguyễn Hữu Thọ chia sẻ, mô hình trồng dứa ở các bản người Rục được triển khai trên diện tích hơn 4,5ha, triển khai từ cuối năm 2025, ưu tiên hỗ trợ các hộ khó khăn phát triển sinh kế. Cùng với giống, vật tư, cán bộ kỹ thuật trực tiếp bám bản, hướng dẫn để bà con từng bước làm chủ cách làm mới. Không chỉ hỗ trợ sản xuất, dự án còn góp phần thay đổi nhận thức, giúp bà con chuyển từ khai thác tự nhiên sang làm nông nghiệp có kế hoạch. Và quan trọng hơn cả là thay đổi tư duy của bà con về phát triển kinh tế, vươn lên trong cuộc sống, không trông chờ, ỷ lại vào sự hỗ trợ của Nhà nước.
Mặc dù mới chỉ là vụ dứa đầu tay nhưng trên từng thửa đất mới của người Rục, niềm tin, tinh thần làm chủ đã bắt đầu nảy nở, hứa hẹn mở ra hướng đi bền vững cho đồng bào nơi đây.
X.Phú