Xuất khẩu cà phê thắng đậm
Tháng mở hàng năm 2026, ngành cà phê Việt Nam tiếp tục đón nhận tin vui khi thu về gần 1,09 tỷ USD chỉ trong một tháng, tăng mạnh 39,5% so với cùng kỳ năm 2025.
Giá cà phê xuất khẩu bình quân tháng 1/2026 ổn định ở mức cao, đạt 5.450 USD/tấn.
Theo đó, trong tháng 1, cà phê trở thành mặt hàng có kim ngạch cao thứ hai trong lĩnh vực nông nghiệp, đồng thời là một trong 9 nhóm mặt hàng thế mạnh của nước ta có kim ngạch xuất khẩu vượt 1 tỷ USD.
Năm 2025, tổng khối lượng cà phê nước ta xuất khẩu lên tới gần 1,6 triệu tấn, kim ngạch đạt 8,92 tỷ USD - mức cao nhất lịch sử, nhờ khối lượng cà phê xuất khẩu tăng 18,3% và giá trị tăng mạnh 58,8% so với năm 2024.
Với kết quả ấn tượng trên, 2025 được xem là năm bứt phá của ngành cà phê Việt Nam khi hoạt động xuất khẩu duy trì đà tăng trưởng ổn định, chủ yếu nhờ mặt bằng giá cà phê thế giới neo ở mức cao trong bối cảnh nguồn cung toàn cầu thắt chặt. Nhu cầu nhập khẩu từ các thị trường lớn vẫn được duy trì, tạo nền tảng vững chắc cho kim ngạch xuất khẩu.
Bên cạnh sự tăng trưởng ấn tượng về lượng và đặc biệt là về giá trị, ngành hàng cà phê Việt Nam còn thành công trong việc dịch chuyển cơ cấu sản phẩm theo hướng đa dạng chủng loại và giảm dần phụ thuộc vào xuất khẩu thô.
Thống kê từ Cục Hải quan cho thấy, cà phê Robusta vẫn giữ vai trò chủ lực trong năm 2025, kim ngạch xuất khẩu đạt 6,59 tỷ USD, tăng mạnh 57,4% so với năm trước đó và chiếm 73,8% tổng kim ngạch xuất khẩu mặt hàng này.
Việt Nam tiếp tục là quốc gia xuất khẩu cà phê Robusta lớn nhất thế giới - dòng sản phẩm ngày càng được các nhà rang xay ưa chuộng cho nhu cầu pha trộn và sản xuất cà phê hòa tan.
Xuất khẩu cà phê Arabica cũng thu về gần 550 triệu USD, tăng vọt 129,1%.
Đáng chú ý, xuất khẩu cà phê chế biến đạt 1,78 tỷ USD - mức cao nhất từ trước đến nay. So với năm 2024, kim ngạch xuất khẩu mặt hàng này tăng mạnh 50,4%, nhờ doanh nghiệp đẩy mạnh đầu tư vào công nghệ chế biến sâu, mở rộng sản xuất cà phê hòa tan, rang xay và các sản phẩm giá trị gia tăng.
Cùng với đó, việc tận dụng hiệu quả các hiệp định thương mại tự do đã giúp cà phê chế biến của Việt Nam được hưởng ưu đãi thuế quan, mở rộng thị trường và gia tăng sức cạnh tranh trên thị trường quốc tế.
1,7 triệu tấn cà phê sẽ thành “mỏ vàng” nếu đưa vào chế biến sâu
Diện tích trồng cà phê Việt Nam hiện nay đạt khoảng 710.000ha. Các tỉnh Đắk Lắk, Lâm Đồng và Gia Lai là vùng trồng cà phê chủ lực, chiếm hơn 92,4% diện tích và 95% sản lượng cả nước.
Ở niên vụ 2024-2025, tổng sản lượng cà phê đạt khoảng 1,7 triệu tấn (khoảng 29,5 triệu bao). Còn niên vụ 2025-2026, sản lượng loại hạt này được ước đạt 1,8 triệu tấn, bởi thời tiết thuận lợi giúp cây cà phê sinh trưởng ổn định, cộng với giá cà phê tăng cũng khuyến khích nông dân đầu tư nhiều hơn cho việc chăm sóc vườn cây nhằm nâng cao năng suất.
Là một trong những doanh nghiệp sản xuất và chế biến nông sản, ông Phan Minh Thông - Tổng giám đốc Phúc Sinh Group chia sẻ với PV VietNamNet rằng, nông nghiệp - trong đó cà phê là "mỏ vàng" bền vững, bởi khai thác hết lại có nếu doanh nghiệp từ bỏ tư duy bán thô, chuyển sang chế biến sâu và được tháo gỡ rào cản chính sách.
Là một trong những quốc gia sản xuất cà phê Robusta lớn nhất thế giới, năm vừa qua, kim ngạch xuất khẩu cà phê của Việt Nam đạt gần 9 tỷ USD nhờ sản lượng và sự ra đời của sản phẩm cà phê chế biến sâu, cà phê đặc sản chất lượng cao. Theo ông, cà phê Việt đã chuyển dần từ hình ảnh bán nguyên liệu thô giá thấp, sang được thị trường chấp nhận và trả giá cao.
Doanh nghiệp Việt Nam đang đẩy mạnh sang chế biến sâu cà phê. Ảnh: Nguyễn Huế
Phúc Sinh cũng đầu tư mạnh vào sản phẩm giá trị cao, với các nhà máy sản xuất cà phê tại Bình Dương và Sơn La. Đặc biệt, thay vì chấp nhận vai trò cung ứng nguyên liệu cà phê giá thấp, công ty đã chủ động nâng cao giá trị qua chế biến sâu.
Tổng Giám đốc Phúc Sinh Group thừa nhận thử nghiệm này có phần mạo hiểm, nhưng theo thời gian đã tạo thay đổi rõ rệt trong cách thị trường quốc tế nhìn nhận về chất lượng nông sản Việt Nam.
Ông dẫn chứng về dòng trà cascara của Phúc Sinh, loại trà thảo mộc đặc biệt được làm từ vỏ quả cà phê chín. Theo ông, trước kia vỏ quả cà phê chín sau thu hoạch thường bị bỏ đi hoặc làm phân hữu cơ. Sau đó, công ty đã học hỏi mô hình từ Nam Mỹ, chế biến phụ phẩm này thành mặt hàng giá trị cao hơn 4 lần hạt cà phê thô.
Hiện, sản phẩm này đã xuất khẩu sang Hà Lan, Ý, Đức... mang lại nguồn thu hàng chục nghìn USD mỗi năm, giúp doanh nghiệp tối ưu hóa chuỗi giá trị và theo đuổi hướng chế biến xanh, kinh tế tuần hoàn.
Ông Doãn Hữu Tuệ, Tổng giám đốc Tập đoàn Quốc tế Mỹ Việt cũng cho biết, các dòng sản phẩm cà phê chế biến của Việt Nam ngày càng được thị trường quốc tế chú ý.
“Trước kia cà phê Việt thường đóng thành bao xuất khẩu thô với giá rất rẻ. Giờ doanh nghiệp đầu tư máy móc đưa cà phê vào chế biến sâu bán ra thị trường với giá cao hơn gấp nhiều lần”, ông Tuệ nói.
Mỹ Việt hiện nay chỉ làm cà phê chế biến để xuất khẩu sang 24 thị trường từ châu Á đến châu Âu... Giá trị xuất khẩu mặt hàng này sang các thị trường đều theo hướng tăng mạnh qua mỗi năm. “Có thời điểm chúng tôi còn không có hàng để bán”, ông Tuệ nói.
Các chuyên gia cho rằng, để nhắm được đến mục tiêu xuất khẩu đạt 10 tỷ USD, cà phê Việt Nam buộc chuyển từ “lượng” sang “chất”. Bởi sản lượng cà phê Việt gần như đã “chạm trần”, nên dư địa phát triển phụ thuộc vào chế biến sâu và sản phẩm đặc sản cùng với hướng xanh, bền vững.
Tâm An