Mùa hè châu Á nóng bỏng hơn vì eo biển Hormuz

3 giờ trướcBài gốc

Nữ sinh viên Gavianne Sommer Viar (21 tuổi) chỉnh chiếc quạt mini cầm tay lên mức mạnh nhất trong lúc cố nghe bài giảng tại trường đại học.

Viar đang trải qua một buổi sáng oi bức ở Manila (Philippines), khi hệ thống điều hòa trong lớp học không đủ sức làm mát cho khoảng 40 sinh viên trong lớp. “Cảm giác như tôi đang hấp thụ cái nóng nhiều hơn là tiếp thu bài giảng của giảng viên”, Viar nói.

Cuộc sống đảo lộn vì thiếu điện

Khắp Nam Á và Đông Nam Á, đợt nắng nóng đầu mùa hè đang xảy ra đồng thời với cuộc khủng hoảng năng lượng liên quan đến cuộc xung đột tại Iran. Nhiệt độ tăng cao trong suốt tháng 4, có ngày vượt mốc 38 độ C, khiến hàng triệu người dân tại các khu vực này chật vật tìm cách giải nhiệt trong bối cảnh nguồn điện bị hạn chế.

Điều hòa vốn là giải pháp phổ biến để chống chọi cái nóng và độ ẩm cao, nhưng người dân ngày càng sử dụng hạn chế do lo ngại hóa đơn tiền điện tăng vọt.

Theo New York Times, châu Á vốn phụ thuộc vào nguồn dầu mỏ và khí đốt nhập khẩu từ Trung Đông. Khoảng 80% lượng dầu đi qua eo biển Hormuz được chuyển đến châu Á.

Các công nhân điện lực Philippines sửa chữa công tơ điện ở Manila. Ảnh: Reuters.

Tại đây, các quốc gia thu nhập thấp và trung bình dễ bị tổn thương vì những biến động giá dầu và gián đoạn nguồn cung dầu mỏ. Các nước này có ít nguồn lực để giảm thiểu tác động so với các nền kinh tế lớn như Nhật Bản hay Hàn Quốc.

Khi Iran và Mỹ tiếp tục phong tỏa tuyến vận tải qua eo biển Hormuz, chính phủ nhiều nước từ Bangladesh đến Philippines đã phải triển khai các biện pháp tiết kiệm nhiên liệu và cắt giảm tiêu thụ điện năng. Động thái này vô tình diễn ra đúng lúc nhu cầu sử dụng điều hòa tăng mạnh vì mùa hè đã đến.

Cơ quan chức năng ở một số quốc gia trong khu vực đã phải khuyến nghị các văn phòng, trường học, hộ gia đình hạn chế sử dụng điều hòa khi có thể, cũng như không để nhiệt độ thấp hơn 24 độ C. Ở một số nơi, các biện pháp siết chặt còn nghiêm ngặt hơn.

Tại Malaysia, công chức được khuyến khích mặc trang phục vải mỏng nhẹ để giảm việc sử dụng điều hòa làm mát.

Chính phủ Indonesia, Pakistan và Sri Lanka áp dụng tuần làm việc 4 ngày đối với một số lĩnh vực công.

Một số trường đại học tại Sri Lanka và Bangladesh đóng cửa một phần để tiết kiệm điện năng.

Ở các vùng nông thôn Bangladesh, nhiều khu vực bị cắt điện luân phiên kéo dài hơn 10 giờ mỗi ngày. Trước các hạn chế này, người dân tại Nam Á và Đông Nam Á phải tìm cách thích nghi.

Tại Philippines, nữ sinh viên Viar cho biết nhiều trường đại học đã nới lỏng quy định trang phục từ tháng 3, cho phép sinh viên mặc áo ba lỗ và quần short đến trường. Những chiếc quạt mini chạy điện như của Viar giờ trở thành vật bất ly thân đối với nhiều sinh viên.

“Những chiếc quạt này gần như là vật bắt buộc. Nhưng đôi lúc trời nóng đến mức gió từ quạt phả ra hơi nóng như... máy sấy tóc”, Viar cho biết.

Tại Hạ viện Philippines, những chiếc quạt công nghiệp được đặt dọc sảnh và các hành lang, nơi trước đây vốn dùng hệ thống điều hòa. Một số nghị sĩ đã dừng sử dụng áo vest, chuyển sang mặc áo phông, áo sơ mi hoặc áo barong truyền thống tay ngắn.

“Nếu mùa hè năm nay còn nóng hơn nữa, tôi không nghĩ công việc có thể diễn ra bình thường”, Hạ nghị sĩ Terry Ridon nói.

Do khủng hoảng năng lượng, lễ hội năm mới Songkran của Thái Lan năm nay càng trở nên đặc biệt, lượng người tham gia lễ hội tại Bangkok tăng gấp đôi năm ngoái. Ảnh: Reuters.

Tại Bangkok (Thái Lan), các thành viên trong gia đình bà Paipannee Chartsampan phải tắm nhiều lần hơn trong ngày để hạ nhiệt. Điều này khiến bà Chartsampan lo hóa đơn tiền nước sẽ tăng cao. Không sử dụng điều hòa, họ chuyển sang dùng quạt hơi nước kết hợp đá lạnh để làm mát.

Ở Thái Lan, Philippines hay Singapore, các trung tâm thương mại và quán cà phê nằm trong số ít không gian công cộng vẫn duy trì được nhiệt độ mát mẻ ổn định.

Ở Bangkok, bà Suwannee Jonyanata cho biết dù nhà có điều hòa, bà vẫn tìm đến trung tâm thương mại mỗi chiều để tránh nóng và tiết kiệm điện tiêu thụ trong gia đình. Bà luôn mang theo quạt mini để cảm thấy mát hơn. “Cái nóng thật điên rồ. Mới đầu mùa hè mà cảm giác như mặt trời đang hoạt động hết công suất”, bà Jonyanata nói.

Tại Dhaka, Bangladesh, ông Kamrul Hasan Tamim cho biết khoảnh khắc dễ chịu duy nhất trong ngày là khi ông ngồi trong quán cà phê có điều hòa nằm ở gần nơi làm việc. Theo ông quan sát, khách hàng đến quán đều ngồi lại lâu hơn để tận hưởng cảm giác mát mẻ. Hàng ngày, trải nghiệm ngồi trên những chuyến xe buýt đông đúc không có điều hòa khiến ông khổ sở.

Để ứng phó tình trạng thiếu năng lượng, chính phủ Bangladesh đã cắt điện luân phiên tại một số khu vực.

Ông Alamgir Hossain, người đã có hơn 20 năm đạp xích lô ở Dhaka, vẫn chở khách dưới trời nắng gắt. Ban đêm, ông trở về khu phòng trọ giá rẻ nóng hầm hập được lắp đặt bằng các tấm tôn, ông không ngủ nổi dù đã bật quạt. “Quạt điện không thể làm mát phòng trọ ngay cả khi trời đã về đêm. Nhiều khi tôi chỉ nằm nghỉ, không cách nào ngủ nổi”, ông Hossain cho biết.

Khó khăn còn dài, nhưng “cái khó ló cái khôn”

Theo Tổ chức Y tế Thế giới, nắng nóng cực đoan có thể gây sốc nhiệt dẫn đến tử vong, đồng thời làm trầm trọng thêm các bệnh tim mạch và hô hấp. Độ ẩm cao còn khiến thời tiết cực đoan trở nên nguy hiểm hơn, vì làm giảm khả năng tự làm mát của cơ thể con người thông qua mồ hôi.

Người dân Sri Lanka tìm cách thích nghi với những đợt cắt điện báo hiệu một mùa hè sẽ rất nóng bỏng. Ảnh: Reuters.

Các nhà khoa học từ lâu đã cảnh báo về giới hạn chịu đựng của con người khi thời tiết ngày càng cực đoan, trong đó, hiện tượng nhiệt độ và độ ẩm cùng tăng cao tạo ra khái niệm “nhiệt độ bầu ướt”.

Khái niệm này nhằm đánh giá sự căng thẳng về nhiệt độ đối với sức chịu đựng của con người, đặc biệt khi nhiệt độ và độ ẩm cùng cao, khiến cơ thể khó thoát nhiệt qua mồ hôi.

Nhiều nghiên cứu cho thấy nếu lượng phát thải không được cắt giảm mạnh, một số khu vực tại châu Á và vịnh Ba Tư có thể thường xuyên tiến gần ngưỡng “nhiệt độ bầu ướt” nguy hiểm cho sức khỏe con người vào cuối thế kỷ này.

Gần 2 tỷ người dân trên thế giới có nguy cơ phải đối mặt với mức nhiệt độ mà cơ thể không thể chịu đựng lâu dài. Số ca tử vong liên quan đến nắng nóng có thể sẽ tăng lên mức ngang ngửa so với một số căn bệnh gây tử vong ở người hiện nay.

Khi nền nhiệt tiếp tục tăng, nhu cầu sử dụng điều hòa tại Đông Nam Á được dự báo sẽ tăng mạnh trong những năm tới. Theo Cơ quan Năng lượng Quốc tế, số lượng điều hòa trong khu vực có thể đạt 186 triệu thiết bị vào năm 2035, gấp 5 lần so với năm 2023.

Ông Meynard Alvarez, chuyên gia phân tích bảo hiểm tại Philippines, cho biết gia đình ông chỉ mua điều hòa sau khi đã có đủ chi phí lắp đặt pin năng lượng mặt trời trên mái nhà, để bù cho lượng điện tiêu thụ tăng thêm, đồng thời giảm áp lực từ hóa đơn tiền điện.

“Trước khi có điện mặt trời và lắp điều hòa trong gia đình, chúng tôi chỉ có cách mở toàn bộ cửa sổ trong nhà để thông gió và chấp nhận chỉ dùng quạt điện giải nhiệt”, ông Alvarez nói.

Công việc cho phép ông Alvarez làm việc tại nhà, hiện giờ, ông có thể bật điều hòa cả ngày bằng điện mặt trời mà không cần lo lắng về chi phí tiền điện. “Nếu không có việc thật sự cần thiết, cả gia đình chỉ ở nhà trong những ngày thời tiết quá nóng, chúng tôi đã tìm ra giải pháp tối ưu cho hoàn cảnh hiện tại”, ông Alvarez tự tin chia sẻ.

An Hòa

Nguồn Znews : https://znews.vn/mua-he-chau-a-nong-bong-hon-vi-eo-bien-hormuz-post1650027.html