Mỹ và châu Âu ngày càng chia rẽ về ưu tiên an ninh

2 giờ trướcBài gốc

Bốn năm trước, tại Hội nghị An ninh Munich, các quan chức Mỹ công bố hình ảnh vệ tinh và bản ghi âm cho thấy quân đội Nga tập trung gần biên giới Ukraine, cảnh báo nguy cơ xung đột. Khi đó, nhiều lãnh đạo châu Âu cho rằng đây chủ yếu là động thái gây sức ép chính trị.

Chỉ vài ngày sau hội nghị, chiến sự bùng phát. Xung đột tại Ukraine sẽ bước sang năm thứ năm vào tuần tới.

Tại hội nghị năm nay, cách tiếp cận giữa Mỹ và châu Âu có nhiều điểm khác trước. Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio cho biết Washington đang tập trung vào các nỗ lực ngoại giao nhằm chấm dứt giao tranh và hướng tới một giải pháp lâu dài. Trong khi đó, một số lãnh đạo châu Âu cho rằng ngay cả khi đạt được thỏa thuận ngừng bắn, những thách thức an ninh tại khu vực vẫn sẽ tiếp diễn và cần được xử lý thận trọng.

Những bất đồng gần đây giữa Washington và các nước châu Âu về thương mại, chính sách biên giới hay phát biểu chính trị đã thu hút nhiều chú ý. Tuy nhiên, song song với đó, một số quốc gia châu Âu cũng thảo luận về việc giảm mức độ phụ thuộc chiến lược vào các đối tác lớn, nhằm tăng khả năng tự chủ trong các lĩnh vực then chốt.

Khái niệm “giảm thiểu rủi ro”, vốn từng được sử dụng khi nói về chuỗi cung ứng hoặc năng lượng, nay được mở rộng sang lĩnh vực an ninh và chính sách đối ngoại. Một số nhà hoạch định chính sách châu Âu cho rằng việc đa dạng hóa quan hệ và nâng cao năng lực nội khối sẽ giúp khu vực ứng phó tốt hơn với những biến động quốc tế.

Trong bài phát biểu tại hội nghị, Ngoại trưởng Rubio nhấn mạnh nền tảng lịch sử và chiều sâu hợp tác giữa Bắc Mỹ và châu Âu, khẳng định quan hệ xuyên Đại Tây Dương tiếp tục đóng vai trò quan trọng đối với ổn định toàn cầu. Bài phát biểu tập trung vào hợp tác và đối thoại, phản ánh ưu tiên thúc đẩy giải pháp ngoại giao.

Bốn năm sau khi cảnh báo xung đột Ukraine trở thành hiện thực, các nước phương Tây đang điều chỉnh chiến lược trước môi trường an ninh biến động và kéo dài. Ảnh: Istock

Một số vấn đề song phương cũng thu hút chú ý bên lề hội nghị, trong đó có trao đổi giữa Mỹ và Đan Mạch liên quan Greenland. Giới chức Đan Mạch cho biết hai bên vẫn duy trì đối thoại nhằm bảo đảm hợp tác ổn định và minh bạch.

Thủ tướng Đức Friedrich Merz nhấn mạnh nhu cầu châu Âu tăng cường năng lực phòng thủ sau thời gian dài phụ thuộc vào sự bảo vệ từ bên ngoài. Đức và Pháp đã trao đổi về khả năng mở rộng hợp tác an ninh, bao gồm các cơ chế răn đe trong khuôn khổ NATO và hợp tác song phương.

Các chuyên gia nhận định những trao đổi này phản ánh bối cảnh an ninh châu Âu đang thay đổi, trong đó các quốc gia tìm cách củng cố năng lực phòng thủ nhưng vẫn duy trì các cam kết liên minh hiện có.

Bên cạnh các thách thức quân sự truyền thống, nhiều nước châu Âu bày tỏ lo ngại về các sự cố liên quan đến hạ tầng thiết yếu và an ninh mạng trong thời gian qua. Những vụ gián đoạn thông tin liên lạc, tấn công mạng hoặc xâm nhập trái phép bằng thiết bị bay không người lái đang được theo dõi chặt chẽ. Các nước châu Âu cho rằng cần tăng cường bảo vệ hạ tầng quan trọng và phối hợp an ninh khu vực.

Thủ tướng Anh Keir Starmer cho rằng bối cảnh hiện nay đòi hỏi châu Âu củng cố năng lực quốc phòng và khả năng răn đe nhằm bảo đảm ổn định lâu dài. Một số quan chức Mỹ nhận định việc châu Âu tăng đầu tư quốc phòng phù hợp với mục tiêu chia sẻ trách nhiệm trong liên minh, dù các bên có thể đánh giá mức độ rủi ro theo góc nhìn khác nhau.

Một nội dung đáng chú ý tại Munich là khả năng triển khai lực lượng bảo đảm an ninh cho Ukraine nếu đạt được thỏa thuận hòa bình. Theo các đề xuất ban đầu, lực lượng này có thể gồm khoảng 7.000 đến 10.000 binh sĩ, với vai trò hỗ trợ ổn định và giám sát thực thi thỏa thuận. Quy mô và vị trí triển khai vẫn đang được thảo luận.

Trong khi các nỗ lực ngoại giao tiếp tục được thúc đẩy, châu Âu cũng trao đổi với Ukraine về hỗ trợ phòng không và hợp tác sản xuất thiết bị không người lái nhằm tăng cường năng lực phòng thủ. Những sáng kiến này được xem là một phần trong nỗ lực duy trì ổn định khu vực.

Ngoại trưởng Rubio cho biết Washington tiếp tục duy trì các biện pháp gây sức ép và hỗ trợ quốc phòng cho Ukraine, đồng thời tìm kiếm giải pháp ngoại giao. Ông nhấn mạnh mục tiêu là đạt được kết quả có thể chấp nhận đối với các bên liên quan, dù thừa nhận tiến trình này còn nhiều thách thức.

Tùng Lâm (Theo The New York Times, CNN)

Nguồn KTĐT : https://kinhtedothi.vn/my-va-chau-au-ngay-cang-chia-re-ve-uu-tien-an-ninh.984531.html