Ngành 'hot' có thật sự là lối đi an toàn cho học sinh lớp 12?

9 giờ trướcBài gốc

Học kỳ 2 được xem là thời điểm "vàng" để học sinh lớp 12 tăng tốc ôn tập, song cũng là giai đoạn nhiều em phải đối mặt với quyết định quan trọng bậc nhất: lựa chọn ngành học cho tương lai. Khi kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2026 tiếp tục triển khai theo Chương trình Giáo dục phổ thông 2018 với những đổi mới về tổ hợp môn và phương thức xét tuyển, cùng yêu cầu ngày càng khắt khe từ thị trường lao động, xu hướng chạy theo các ngành được xem là "hot" đang trở thành bài toán khiến không ít thí sinh và phụ huynh lo lắng.

Theo các chuyên gia tuyển sinh, nỗi lo lớn nhất của học sinh lớp 12 hiện nay không chỉ nằm ở kết quả thi, mà còn ở sự giằng co giữa việc lựa chọn ngành học phù hợp với năng lực thực tế hay chạy theo "trend" thị trường.

Chia sẻ về thực trạng này, TS. Lê Thị Thanh Hương – Phó Hiệu trưởng Trường Đại học Đại Nam chỉ ra một nghịch lý đáng lo ngại: không ít sinh viên rơi vào trạng thái chán nản, thậm chí bỏ dở việc học vì lựa chọn ngành theo sức hút bề nổi của các ngành "hot" nhưng thiếu sự phù hợp với khả năng cá nhân.

Học sinh lớp 12 tìm hiểu thông tin tuyển sinh, định hướng ngành học tại một chương trình tư vấn tuyển sinh – hướng nghiệp trước mùa tuyển sinh 2026.

Theo bà Hương, dù học tập trong môi trường công lập hay tư thục, yếu tố then chốt dẫn đến thành công vẫn là sự yêu thích và mức độ phù hợp với phương pháp học tập của mỗi người. Trước khi cân nhắc đến cơ hội việc làm hay điều kiện kinh tế, học sinh cần nhìn nhận trung thực năng lực của bản thân để có lựa chọn đúng đắn và bền vững cho mùa tuyển sinh 2026.

Thực tế cho thấy, sức hút từ các ngành nghề thời thượng như Công nghệ thông tin, Khoa học máy tính hay Trí tuệ nhân tạo (AI) đang tạo ra cuộc cạnh tranh ngày càng khốc liệt. Trước băn khoăn của học sinh khi lựa chọn trường giữa "ma trận" các cơ sở đào tạo công nghệ, PGS.TS Vũ Duy Hải – Trưởng ban Tuyển sinh và Hướng nghiệp (Đại học Bách khoa Hà Nội) – cho rằng xu thế chuyển đổi số tuy mở ra nhiều cơ hội việc làm, song cũng đặt ra những yêu cầu đào tạo rất cao. Thực tế, điểm trúng tuyển của nhóm ngành này thường ở mức "chạm trần", đòi hỏi người học phải có nền tảng toán học và khoa học tự nhiên thực sự vững chắc.

Theo ông Hải, thí sinh cần tỉnh táo để không bị cuốn theo "hội chứng ngành hot" một cách cảm tính. Mỗi cơ sở đào tạo có thế mạnh và môi trường học tập khác nhau, nhưng yếu tố quyết định cuối cùng vẫn nằm ở sự nỗ lực và ý thức tự rèn luyện của sinh viên. Việc "hiểu mình" trước khi "chọn trường" không chỉ giúp thí sinh nâng cao khả năng trúng tuyển mà còn là bước chuẩn bị quan trọng để thích nghi với môi trường đại học nhiều biến động.

Từ thực tế giảng dạy học sinh lớp 12, cô Nguyễn Thị Kim Dung – giáo viên Toán tại tỉnh Phú Thọ cho biết, càng tiến gần kỳ thi tốt nghiệp THPT, áp lực lựa chọn ngành nghề của học sinh càng bộc lộ rõ. Nhiều em rơi vào trạng thái phân vân khi phải cân nhắc cùng lúc mong muốn cá nhân, năng lực học tập thực tế và kỳ vọng từ gia đình, đặc biệt trước sức hút của các ngành được xem là "hot".

"Điều chúng tôi thường trao đổi với học sinh lúc này không phải là chọn ngành gì cho 'oai', mà là chọn ngành các em có thể theo đuổi lâu dài. Khi hiểu rõ điểm mạnh, điểm yếu của bản thân và yêu cầu của ngành học, các em sẽ tránh được những lựa chọn cảm tính và giảm rủi ro trong quá trình học đại học", cô Dung chia sẻ.

Đỗ Vi

Nguồn SK&ĐS : https://suckhoedoisong.vn/nganh-hot-co-that-su-la-loi-di-an-toan-cho-hoc-sinh-lop-12-169260118175902233.htm