Cục Cảnh sát phòng, chống tội phạm về môi trường (C05) đang phối hợp với Văn phòng Cơ quan Cảnh sát điều tra Bộ Công an và công an các địa phương xác lập chuyên án, làm rõ các hành vi vi phạm trong việc lắp đặt, vận hành, quản lý các trạm quan trắc môi trường tự động, liên tục do một số doanh nghiệp thực hiện.
Trong đó, Nhà máy Nhiệt điện Hải Phòng 1, 2, thuộc Công ty Cổ phần Nhiệt điện Hải Phòng (phường Nam Triệu, TP Hải Phòng) là một trong những doanh nghiệp liên quan đến các sai phạm trong hoạt động quan trắc môi trường.
Mới đây, phóng viên Báo Điện tử VTC News ghi nhận thực tế tại khu vực Nhà máy Nhiệt điện Hải Phòng 1, 2, đồng thời tiếp nhận nhiều phản ánh của người dân về dấu hiệu phát thải khí, chất thải ảnh hưởng đến đời sống sinh hoạt.
Nhà máy nhiệt điện Hải Phòng 1 và 2, thuộc Công ty Cổ phần Nhiệt điện Hải Phòng (phường Nam Triệu, TP Hải Phòng).
Rau chết, bể nước mưa không thể dùng
Theo phản ánh của người dân địa phương, tình trạng khói đen và bụi mịn phát tán từ nhà máy diễn ra trong nhiều năm, đặc biệt vào ban đêm hoặc khi thời tiết có độ ẩm cao.
“Một số hôm trời nồm hoặc có sương mù, khói đen xả ra nhiều, tạo thành các hạt bụi nhỏ bay vào khu dân cư. Nhà máy xả thải vào ban đêm, bụi rơi vào cây rau gì cũng chết, chẳng biết là hạt gì nhưng cứ rơi vào rau là chết hết”, người dân tại khu Tam Hưng, phường Nam Triệu cho biết.
Người dân sống cạnh nhà máy cho rằng, nhà máy hoạt động gây ô nhiễm khí thải, khói bụi, ảnh hưởng đến đời sống, sinh hoạt của họ.
Khu vực xung quanh nhà máy là nơi dân cư sinh sống đông đúc. Nhiều hộ dân cho rằng hoạt động của nhà máy gây ảnh hưởng trực tiếp đến môi trường sống của họ.
Theo chủ một quán cà phê gần nhà máy (đề nghị không nêu tên), nhiều năm qua, khi doanh nghiệp này vận hành, bụi mịn màu đen phát tán vào khu dân cư, khiến họ phải thường xuyên lau dọn nền nhà, bàn ghế và khung cửa.
Người này cũng cho rằng bụi trong khu vực không chỉ đến từ nhà máy mà còn từ hoạt động vận chuyển khi những chiếc xe bồn, xe tải chở xỉ than thải của nhà máy đi tiêu thụ làm vật liệu san lấp mặt bằng và sử dụng vào một số việc khác.
Tại tuyến đường giữa 2 nhà máy, nước chảy lênh láng, kèm theo bụi đường.
Theo bà Chu Thị Tuyn (64 tuổi, phường Nam Triệu), trước đây tình trạng bụi từ hoạt động vận chuyển xỉ thải rất nghiêm trọng.
“Trước họp thôn lần nào cũng nêu ra, bà con Nhân dân phàn nàn nhiều lắm, giờ thì đỡ rồi, trước đây bụi lắm. Sau khi người dân phản ánh, họ cũng có biện pháp như phủ bạt cho xe, phun nước mặt đường nên cũng hạn chế nhiều rồi”, bà Tuyn chia sẻ.
Tuy nhiên, vào mùa thu đông có sương mù, hàng đêm khói nhà máy xả ra môi trường đen kịt rồi ngưng đọng rơi xuống bám vào lá rau màu, gây thiệt hại cho bà con địa phương, không ai dám ăn những loại rau nhiễm bụi bẩn đó.
Bà Tuyn cho biết thêm, ở địa phương, nhà nào cũng có bể hứng nước mưa từ mái nhà, trần nhà, hiên nhà, nhưng do bụi than bám trên mái rồi chảy xuống bể nên nước không dùng được.
“Nước mưa thì bẩn lắm, bao trận mưa không dám cho vào bể. Trước đây phải để mấy trận mưa mới dám hứng cho xuống bề, nhưng giờ người dân hầu như phá hết bể, dùng bằng nước lọc, nước máy rồi, không có mấy ai dùng bể nữa, vì nước mưa bẩn lắm”, bà Tuyn chia sẻ.
Bụi đen bám trên mặt bàn nhà dân cạnh tuyến đường giao thông cạnh nhà máy.
Trong quá trình ghi nhận tại hiện trường, phóng viên phát hiện hệ thống ống dẫn nước thải từ nhà máy ra khu vực bãi thải bị bục tại nhiều vị trí. Nước kèm chất thải màu trắng đục phun ra ngoài môi trường, một số đoạn đã được hàn vá tạm thời.
Tại một điểm đang được khắc phục, một công nhân cho biết, đoạn ông bị bục được khoảng 3 ngày, nhóm thợ phải gia cố để nước thải không xả ra bên ngoài.
Tại khu vực cảng tập kết than đầu vào của nhà máy, hàng loạt tàu chở than đang neo đậu để lần lượt vào cập cảng. Đáng chú ý, có nhiều tàu không được che phủ bạt.
PV ghi nhận hàng hoạt sự cố bục đường ống áp lực dẫn nước thải từ nhà máy ra khu vực hồ chứa nước thải, xỉ thải.
Khu vực cảng tập kết than vận chuyển lên băng chuyền chuyển vào Nhà máy.
Chính quyền yêu cầu làm rõ
Trả lời phóng viên Báo Điện tử VTC News, ông Nguyễn Trọng Tuân, Phó Chủ tịch UBND phường Nam Triệu (Hải Phòng) cho biết, thông qua các cuộc tiếp xúc cử tri, chính quyền địa phương nhận được phản ánh của người dân về Nhà máy nhiệt điện Hải Phòng gây ô nhiễm môi trường.
Gần đây nhất, trong hai ngày 12-13/2, UBND phường Nam Triệu nhận được phản ánh của người dân tại các Tổ dân phố 1, 2, 3, 4, 5, 6 (thuộc phường Tam Hưng cũ) về hiện tượng khói thải và bụi trắng phát tán, ảnh hưởng đến đời sống.
UBND phường Nam Triệu yêu cầu Công ty Cổ phần Nhiệt điện Hải Phòng làm rõ nguyên nhân phát sinh hiện tượng khói đen và bụi trắng theo nội dung phản ánh của người dân.
Trước tình hình này, UBND phường Nam Triệu có công văn yêu cầu Công ty Cổ phần Nhiệt điện Hải Phòng nghiêm túc thực hiện các biện pháp kiểm soát khí thải theo hồ sơ môi trường được cơ quan có thẩm quyền phê duyệt, không để phát sinh ô nhiễm môi trường; không để tình trạng xả khí thải chưa qua hệ thống xử lý.
Công ty chủ động điều chỉnh kế hoạch sản xuất, giảm các công đoạn phát sinh khí thải, khói bụi gây ô nhiễm môi trường; bảo đảm việc vận hành nhà máy tuân thủ đầy đủ các quy chuẩn, tiêu chuẩn và quy định của pháp luật về bảo vệ môi trường.
Đồng thời, UBND phường Nam Triệu cũng yêu cầu Công ty Cổ phần Nhiệt điện Hải Phòng làm rõ nguyên nhân phát sinh hiện tượng khói đen và bụi trắng theo nội dung phản ánh của người dân, xác định phạm vi ảnh hưởng, đánh giá mức độ tác động đến môi trường không khí và đời sống sinh hoạt của Nhân dân khu vực xung quanh nhà máy.
Bên cạnh đó, UBND phường Nam Triệu cũng có công văn đề nghị Trung tâm Quan trắc môi trường - Sở Nông nghiệp và Môi trường Hải Phòng kiểm tra, thông tin kết quả quan trắc tự động khu vực Nhà máy Nhiệt điện Hải Phòng trong hai ngày 12-13/2, để UBND phường thông tin đến người dân.
Trạm quan trắc môi trường tự động nước làm mát đầu ra.
Doanh nghiệp lên tiếng
Phản hồi Báo Điện tử VTC News, Công ty Cổ phần Nhiệt điện Hải Phòng cho biết đã nhận được phản ánh và có báo cáo gửi UBND phường Nam Triệu.
Theo doanh nghiệp, hiện tượng bụi trắng xuất hiện khi các tổ máy thổi bụi lò hơi, làm sạch hệ thống trước khi ngừng dự phòng. Ở một số thời điểm, do điều kiện thời tiết có độ ẩm không khí cao, chênh lệch nhiệt độ giữa khí thải và môi trường bên ngoài lớn, hơi nước trong khí thải sau hệ thống xử lý (đặc biệt sau hệ thống khử lưu huỳnh trong khói - FGD ướt) có thể ngưng tụ tạo thành các dải hơi màu trắng trên ống khói.
Hiện tượng chỉ diễn ra trong khoảng thời gian ngắn, mang tính cục bộ và không gây ảnh hưởng lớn đến môi trường cũng như vận hành trong dài hạn.
Doanh nghiệp cho rằng, hơi nước trong khí thải sau hệ thống xử lý có thể ngưng tụ tạo thành các dải hơi màu trắng trên ống khói chỉ diễn ra trong khoảng thời gian ngắn, mang tính cục bộ và không gây ảnh hưởng lớn đến môi trường.
Doanh nghiệp này cũng cho biết thêm, để vận hành sản xuất, giảm thiểu các tác động gây ô nhiễm môi trường, ảnh hưởng đến sức khỏe, đời sống và sản xuất của người dân địa phương, công ty đã thực hiện xây dựng các công trình bảo vệ môi trường theo đúng thiết kế.
Trong đó, đối với bụi trong khói, nhà máy trang bị bộ lọc bụi tĩnh điện ESP. Đối với khí ôxít lưu huỳnh (SOx) trong khói, nhà máy trang bị hệ thống khử lưu huỳnh trong khói (FGD) sử dụng công nghệ phun đá vôi kiểu ướt để tách SOx trong khói thải.
Đối với khí ôxít nitơ (Nox) trong khói, nhà máy đã áp dụng công nghệ đốt kiểu phân cấp để giảm thiểu khả năng tạo NOx.
Bên cạnh đó, công ty đã phối hợp với chính quyền địa phương để tổ chức quét dọn vệ sinh tuyến đường vận chuyển tro xỉ; sử dụng xe thùng kín để chở tro bay và phun rửa xe trước khi ra khỏi nhà máy.
Tro xỉ từ nhà máy được đưa về bãi thải xỉ bằng hệ thống đường ống kín, không thải ra môi trường. Vật liệu làm ống là thép carbon có độ chống ăn mòn cao, bền trong môi trường và khó bị vỡ.
Nhà máy xây dựng hành lang an toàn nhằm hạn chế sự tác động bên ngoài gây vỡ đường ống và thường xuyên kiểm tra hệ thống đường ống để phát hiện và xử lý kịp thời các sự cố gây rò rỉ tro xỉ.
Đồng thời, nhằm giảm thiểu ô nhiễm tại bãi thải xỉ, nhà máy đã sử dụng vải địa chống thấm HDPE lót đáy bãi thải xỉ để chống thẩm thấu ra bên ngoài môi trường, giữ mức nước tại bãi thải xỉ cao hơn mức xỉ trong bãi để bụi không phát tán ra ngoài môi trường và trồng cây phi lao xung quanh bãi thải xỉ để ngăn bụi.
Đối với việc sai lệch kết quả quan trắc môi trường báo chí phản ánh thời gian qua, công ty đang phối hợp chặt chẽ với cơ quan điều tra và cơ quan chuyên môn để làm rõ nguyên nhân chính thức.
“Do đang trong quá trình điều tra (chưa có kết luận của cơ quan chức năng), công ty chưa thể cung cấp thông tin chi tiết thêm ở thời điểm này. Ngay khi có kết luận cuối cùng, công ty sẽ chủ động thông tin minh bạch, đầy đủ cho báo chí và các cơ quan chức năng. Trong thời gian này, công ty tăng cường giám sát nội bộ để đảm bảo tuân thủ quy chuẩn kỹ thuật môi trường”, công văn của Công ty Cổ phần Nhiệt điện Hải Phòng nêu rõ.
Minh Khang