Ảnh minh họa.
Trong bối cảnh nhu cầu nhà ở dành cho người thu nhập thấp, công nhân và lao động tại các đô thị ngày càng gia tăng, nhiều địa phương tiếp tục tăng tốc triển khai các dự án nhà ở xã hội, nhằm bổ sung nguồn cung và cải thiện khả năng an cư cho người dân.
HÀNG LOẠT DỰ ÁN TRIỂN KHAI
Tại Hưng Yên, tỉnh vừa chấp thuận chủ trương đầu tư, đồng thời giao chủ đầu tư thực hiện hai dự án nhà ở xã hội tại xã Lạc Đạo và xã Phụng Công. Trong đó, dự án khu nhà ở xã hội Hoàng Nha tại xã Lạc Đạo được triển khai trên diện tích 41.155m2, gồm các công trình cao từ 4 - 15 tầng, đáp ứng nhu cầu chỗ ở cho khoảng 2.680 người, với tổng vốn đầu tư sơ bộ 934,872 tỷ đồng. Còn dự án khu nhà ở xã hội tại xã Phụng Công có quy mô 27.899,88m2, phục vụ khoảng 3.896 người, tổng vốn đầu tư dự kiến 4.156,94 tỷ đồng.
Không chỉ Hưng Yên, nhiều địa phương khác cũng đẩy mạnh phát triển phân khúc này để đáp ứng nhu cầu nhà ở. Tại Thành phố Huế, địa phương vừa chấp thuận chủ trương đầu tư, đồng thời giao chủ đầu tư thực hiện dự án nhà ở xã hội tại khu đất ký hiệu XH1 thuộc Khu E - Đô thị mới An Vân Dương, phường Thanh Thủy. Dự án có diện tích sử dụng đất 38.081m2, tổng vốn đầu tư 2.073 tỷ đồng. Theo kế hoạch, dự án sẽ khởi công vào quý 3/2026 và hoàn thành, đưa vào hoạt động trong quý 3/2030.
Diễn biến này cho thấy nguồn lực đầu tư vào nhà ở xã hội đang tiếp tục được mở rộng ở nhiều địa phương. Theo Bộ Xây dựng, trong 4 tháng đầu năm, cả nước đã khởi công 40 dự án với quy mô hơn 36.590 căn hộ, tương đương 23% kế hoạch năm. Lũy kế đến nay, cả nước đang triển khai 786 dự án nhà ở xã hội với quy mô hơn 725.000 căn, đạt 72,5% mục tiêu của Đề án xây dựng ít nhất 1 triệu căn hộ nhà ở xã hội giai đoạn 2021 - 2030.
Việc thúc đẩy phát triển phân khúc này được kỳ vọng sẽ góp phần cải thiện khả năng tiếp cận nhà ở của người lao động, đặc biệt giữa bối cảnh mặt bằng giá bất động sản tại các đô thị lớn liên tục neo ở mức cao.
Trong đó, dữ liệu từ Công ty Cushman & Wakefield Việt cho thấy, 10 năm qua, thị trường căn hộ Hà Nội ghi nhận mức tăng trưởng mạnh khi tổng nguồn cung tăng 2,9 lần và giá bán sơ cấp trung bình tăng tới 288%, tương đương tốc độ tăng trưởng kép hàng năm (CAGR) khoảng 11%. Đơn vị này đánh giá xu hướng tăng giá kéo dài một phần xuất phát từ tình trạng thiếu hụt nguồn cung nhà ở có mức giá phù hợp với khả năng chi trả của số đông người dân.
Tương tự với phân khúc nhà liền thổ, nguồn cung tuy diễn biến khác nhưng mặt bằng giá tiếp tục tăng đáng kể. Trong cùng giai đoạn, tổng nguồn cung tăng 1,4 lần; giá sơ cấp trung bình tăng 257%, tương đương CAGR 13%. Dù tốc độ mở rộng nguồn cung chậm hơn phân khúc căn hộ, dòng sản phẩm này vẫn duy trì đà tăng giá mạnh trên thị trường.
ĐẢM BẢO CHẤT LƯỢNG SỐNG VÀ VẬN HÀNH BỀN VỮNG TRONG DÀI HẠN
Vì vậy, trước áp lực giá nhà đô thị liên tục gia tăng, Hà Nội cũng đẩy mạnh phát triển nhà ở xã hội nhằm mở rộng nguồn cung và cải thiện khả năng tiếp cận nhà ở cho người dân. Thành phố đã công bố thông tin 39 dự án nhà ở xã hội được xác định đầu tư xây dựng giai đoạn 2026 - 2030. Đồng thời, Hà Nội còn ban hành Quyết định số 51/2026/QĐ-UBND quy định trường hợp người đã có nhà ở thuộc sở hữu của mình nhưng cách xa nơi làm việc vẫn được hưởng chính sách hỗ trợ về nhà ở xã hội. Theo quy định, người có nhà ở hợp pháp nhưng khoảng cách từ nơi ở đến nơi làm việc từ 20km trở lên, đáp ứng đủ điều kiện thì được phép mua, thuê mua nhà ở xã hội.
Các chuyên gia nhận định việc mở rộng nguồn cung và điều chỉnh chính sách tiếp cận nhà ở xã hội sẽ góp phần cải thiện khả năng an cư cho người dân đô thị. Tuy nhiên, bên cạnh mục tiêu gia tăng số lượng dự án, nhiều chuyên gia lưu ý phân khúc này cần phát triển đồng bộ, bảo đảm chất lượng sống và khả năng vận hành bền vững trong dài hạn.
Chia sẻ tại sự kiện bất động sản mới đây, TS.KTS Nguyễn Cao Lãnh, Trường Đại học Xây dựng Hà Nội cho rằng nhu cầu nhà ở xã hội không chỉ xuất phát từ nhóm đối tượng có nhu cầu cấp bách, mà còn lan rộng sang các nhóm dân cư đô thị trong dài hạn. Điều này đặt ra yêu cầu phải thay đổi tư duy phát triển, từ cách tiếp cận đơn lẻ sang một mô hình mang tính hệ thống.
“Nhà ở xã hội không thể được xem là một dự án riêng lẻ, mà cần được tổ chức như một hệ sinh thái với sự tham gia của nhiều chủ thể. Hệ sinh thái này bao gồm các yếu tố từ chính sách, quỹ đất, nguồn vốn, thiết kế, vận hành cho đến vai trò của cộng đồng cư dân. Trong đó, Nhà nước giữ vai trò định hướng và thiết lập khung pháp lý; chính quyền địa phương tổ chức thực thi; doanh nghiệp đảm nhận triển khai; còn giới chuyên môn và cộng đồng tham gia hoàn thiện mô hình vận hành”, ông nhấn mạnh.
Ở góc độ triển khai, ông Trần Công Tưởng, Công ty CP ĐTTM Thủ Đô cho rằng việc phát triển nhà ở xã hội không nên dừng lại ở mục tiêu cung cấp chỗ ở với chi phí thấp, mà cần hướng tới xây dựng môi trường sống có chất lượng và khả năng vận hành lâu dài.
Theo ông, một trong những thách thức lớn nhất hiện nay là bài toán cân bằng giữa chi phí và giá trị sử dụng. Việc chia nhỏ căn hộ có thể giúp tăng khả năng tiếp cận của người dân, song lại kéo theo chi phí xây dựng tăng và làm phức tạp hóa công tác quản lý, vận hành. Đây là bài toán đòi hỏi sự tối ưu tổng thể, thay vì chỉ tập trung vào một yếu tố đơn lẻ.
Thanh Xuân