Suy thận không còn là bệnh lý của riêng người cao tuổi mà đang có xu hướng trẻ hóa. Đáng lo ngại, các dấu hiệu ban đầu thường mờ nhạt, dễ bị bỏ qua, khiến nhiều người phát hiện bệnh khi đã ở giai đoạn muộn.
Không ít người trẻ chủ quan với những thay đổi nhỏ của cơ thể mà không biết đó có thể là dấu hiệu cảnh báo suy thận.
Trao đổi với báo chí, ThS.BS Trịnh Thị Thanh Hằng, Phó trưởng khoa Thận tiết niệu – Lọc máu, Bệnh viện Hữu Nghị, cho biết thận có vai trò đào thải chất độc, điều hòa nước và sản xuất một số nội tiết quan trọng. Khi chức năng thận suy giảm, cơ thể sẽ xuất hiện những biểu hiện bất thường, nhưng thường không điển hình.
Ở giai đoạn sớm, người bệnh có thể gặp các triệu chứng như mệt mỏi thoáng qua, chán ăn, khó tập trung, mất ngủ, buồn nôn hoặc nôn. Khi tình trạng thiếu máu xuất hiện do thận giảm sản xuất erythropoietin, người bệnh có thể thấy chóng mặt, đau đầu, suy nhược kéo dài.
Ngoài ra, suy giảm chức năng thận còn gây rối loạn điện giải và khoáng chất, dẫn đến da khô, ngứa, chuột rút. Tình trạng tích tụ dịch trong cơ thể có thể gây phù nề, thường thấy ở mắt cá chân hoặc cẳng chân với dấu hiệu ấn lõm; trường hợp nặng có thể phù toàn thân, khó thở, đau ngực.
Một số dấu hiệu khác cần lưu ý gồm rối loạn tiểu tiện, tiểu ra máu, nước tiểu có bọt hoặc suy giảm chức năng sinh lý. Đây đều là những biểu hiện cảnh báo sớm nhưng dễ bị nhầm lẫn với các tình trạng thông thường.
Theo bác sĩ Hằng, suy thận là hậu quả của nhiều bệnh lý, trong đó phổ biến là các bệnh chuyển hóa như đái tháo đường, tăng huyết áp, gout. Ở người trẻ, nguyên nhân đáng chú ý còn đến từ thói quen sử dụng thuốc không hợp lý như lạm dụng kháng sinh, thuốc giảm đau, thuốc đông y không rõ nguồn gốc hoặc thực phẩm chức năng.
Bên cạnh đó, các bệnh lý đường tiết niệu như sỏi, nhiễm trùng, bệnh cầu thận, cũng như các bệnh di truyền như thận đa nang hoặc bệnh tự miễn như lupus ban đỏ đều có thể dẫn đến suy thận nếu không được kiểm soát tốt.
Đáng chú ý, nhiều yếu tố tưởng chừng vô hại lại góp phần làm gia tăng nguy cơ suy thận ở người trẻ, như chế độ ăn thừa năng lượng, thường xuyên sử dụng thực phẩm chế biến sẵn, lạm dụng chất kích thích và lối sống ít vận động.
Thực tế cho thấy không ít bệnh nhân trẻ tuổi đến khám chỉ với triệu chứng mệt mỏi nhưng đã được chẩn đoán suy thận giai đoạn cuối. Nguyên nhân là do bệnh tiến triển âm thầm, cơ thể dần thích nghi, khiến người bệnh chủ quan.
Các chuyên gia khuyến cáo, người dân cần theo dõi những thay đổi bất thường của cơ thể, sử dụng thuốc theo chỉ định, duy trì lối sống lành mạnh và khám sức khỏe định kỳ để phát hiện sớm, hạn chế biến chứng nguy hiểm.
Hữu Thông