Hệ thống phòng thủ tên lửa được triển khai tại Sapporo, Nhật Bản. Ảnh: Kyodo/TTXVN
Theo báo Kyiv Independent, Thỏa thuận Danh sách Nhu cầu Ưu tiên của Ukraine (PURL), được Mỹ và NATO ký kết vào tháng 7/2025, thiết lập cơ chế để các nước thành viên NATO và đối tác mua sắm các trang thiết bị được Ukraine ưu tiên yêu cầu.
Bộ Ngoại giao Nhật Bản cho biết khoản đóng góp của Tokyo cho chương trình PURL trị giá khoảng 14,7 triệu USD và chỉ được sử dụng cho các hạng mục viện trợ phi sát thương.
Trong tuyên bố chính thức, Bộ Ngoại giao Nhật Bản nhấn mạnh: “Nhật Bản sẽ tiếp tục hỗ trợ Ukraine hướng tới một nền hòa bình công bằng và bền vững, đồng thời tăng cường hơn nữa hợp tác giữa Nhật Bản và NATO”.
Trên mạng xã hội, Ngoại trưởng Ukraine Andrii Sybiha bày tỏ cảm ơn Nhật Bản đã tham gia sáng kiến này. Ông cho rằng sự ủng hộ nhất quán và có nguyên tắc của Tokyo gửi đi thông điệp đoàn kết mạnh mẽ, đồng thời đánh giá cao đóng góp của Nhật Bản trong việc nâng cao khả năng chống chịu của Ukraine và thúc đẩy mục tiêu đạt được nền hòa bình toàn diện, lâu dài.
Việc Nhật Bản chính thức xác nhận tham gia PURL diễn ra sau khi truyền thông đưa tin hồi tháng 2 rằng Tokyo đang xem xét tài trợ cho chương trình này. Khi đó, Đài truyền hình công cộng NHK dẫn lời các quan chức NATO giấu tên cho biết phần hỗ trợ của Nhật Bản sẽ chỉ dành cho các thiết bị phi sát thương.
Dù Hiến pháp thời hậu Chiến tranh thế giới thứ hai hạn chế việc cung cấp viện trợ quân sự sát thương cho các quốc gia khác, Nhật Bản vẫn là một trong những nước hỗ trợ lớn nhất cho Ukraine. Theo báo cáo của Trung tâm Nghiên cứu phương Đông (OSW) công bố tháng 12/2025, Tokyo đã cung cấp khoảng 15 tỷ USD viện trợ, chủ yếu trong các lĩnh vực tài chính và nhân đạo, đồng thời cam kết bổ sung 3,5 tỷ USD.
Chương trình PURL được Tổng thống Mỹ Donald Trump và Tổng thư ký NATO Mark Rutte ký kết vào tháng 7/2025, sau nhiều tháng viện trợ của Mỹ dành cho Ukraine bị đình trệ dưới chính quyền mới. Lô vũ khí đầu tiên mua theo cơ chế này đã được chuyển tới Ukraine vào tháng 9/2025.
Trong khi đó, Ukraine vẫn đối mặt với tình trạng thiếu hụt nghiêm trọng các hệ thống phòng không, trong bối cảnh Nga gia tăng các cuộc tập kích đường không. Ngày 24/5, Kiev hứng chịu một cuộc tấn công bằng tên lửa đạn đạo quy mô lớn nhằm vào các khu vực hành chính và văn hóa của thủ đô.
Sau vụ tấn công, Tổng thống Volodymyr Zelensky đã gửi thư tới Nhà Trắng, kêu gọi Tổng thống Trump tăng cường hỗ trợ năng lực phòng không cho Ukraine.
Trong thư, ông Zelensky nhấn mạnh: “Tốc độ chuyển giao hiện nay thông qua chương trình PURL không còn đáp ứng được mức độ đe dọa mà chúng tôi đang phải đối mặt. Tôi đề nghị ngài hỗ trợ bảo vệ bầu trời Ukraine trước các cuộc tấn công bằng tên lửa của Nga”.
Bảo Hà/Báo Tin tức và Dân tộc