Nỗi lo hỏng động cơ khi 'đạp kịch ga' đo khí thải: Chuyên gia nói gì?

một giờ trướcBài gốc

Một công đoạn kiểm định tại Trung tâm Đăng kiểm 2927D. Ảnh: Hoàng Hiệp

Khoảnh khắc "nín thở" trong phòng đăng kiểm

Anh Trần Quốc Tuấn (45 tuổi), sống tại phường Long Biên, Hà Nội, vẫn nhớ rõ cảm giác căng thẳng mỗi khi đưa chiếc SUV máy dầu đời 2010 của mình đi đăng kiểm. "Mỗi lần đi đăng kiểm, nhìn kỹ thuật viên đạp thốc ga để đo khí thải mà tôi thực sự "nín thở", anh nói.

Theo anh Tuấn, vấn đề nằm ở việc động cơ bị ép tăng vòng tua quá nhanh trong khi xe đang đứng yên và hoàn toàn không có tải. "Logic của vấn đề là khi xe đứng yên mà đạp kịch ga, vòng tua máy vọt lên rất nhanh trong thời gian cực ngắn. Với những xe cũ như của tôi, hệ thống bơm dầu bôi trơn có thể không còn đạt hiệu suất tối ưu, hoặc dầu máy không còn ở trạng thái hoàn hảo nhất", anh phân tích.

Theo kinh nghiệm sử dụng xe nhiều năm, anh Tuấn cho rằng, khi vận hành trên đường, động cơ luôn có tải nên vòng tua tăng theo một lộ trình tự nhiên. Nhưng trong phòng đăng kiểm, sự gia tăng vòng tua đột ngột có thể tạo ra ma sát lớn giữa các chi tiết cơ khí.

"Nếu dầu bôi trơn không kịp luân chuyển hoặc không đủ độ nhớt để bảo vệ tại thời điểm đó thì nguy cơ bó bạc là rất cao. Một khi đã bó bạc ở tốc độ quay cao, tay biên có thể gãy và đâm thủng lốc máy, coi như hỏng cả khối động cơ", anh nói.

Đạp ga kịch sàn để đo khí thải ô tô, nhiều chủ xe máy dầu “xót ruột”, lo hỏng động cơ xe

Nỗi lo của anh Tuấn không phải là cá biệt. Trên nhiều diễn đàn ô tô, không ít chủ xe máy dầu, đặc biệt là các dòng xe đời cũ, thường chia sẻ cảm giác căng thẳng khi chứng kiến chiếc xe của mình bị "thử thách" bằng những cú đạp ga đột ngột trong quá trình đo khí thải.

Không chỉ lo lắng về nguy cơ hư hỏng, nhiều chủ xe còn cho rằng cách đo khí thải hiện nay không phản ánh đúng điều kiện vận hành thực tế của phương tiện.

Anh Lê Văn Hải (42 tuổi), phường Hoàng Liệt, một người sử dụng ô tô lâu năm, cho rằng, việc đạp ga kịch sàn khi xe đứng yên là điều gần như không xảy ra trong đời sống thường ngày. "Là một người sử dụng xe lâu năm, tôi thấy quy trình đạp ga kịch sàn hiện nay rất "khắc nghiệt" và không sát với thực tế", anh nói.

Theo anh Hải, trong điều kiện vận hành bình thường, người lái xe hiếm khi đạp hết ga khi xe đứng yên. "Trong đời thường, chẳng có ai lái xe máy dầu mà lại đạp lút ga khi xe đang đứng yên cả. Các dòng xe hiện đại thậm chí còn có phần mềm giới hạn vòng tua khi xe dừng để bảo vệ máy", anh cho biết.

Không chỉ lo ngại về rủi ro cơ khí, theo anh Hải, việc tăng ga đột ngột có thể khiến kết quả đo khí thải bị sai lệch. "Khi đạp đột ngột, nhiên liệu không kịp đốt hết sẽ thải ra khói đen kịt, dẫn đến việc xe bị đánh trượt dù thực tế khi chạy trên đường xe vẫn rất sạch", anh nói.

Theo anh, mục đích của đăng kiểm là để đảm bảo phương tiện an toàn và đáp ứng tiêu chuẩn môi trường. Nhưng nếu quy trình kiểm tra khiến chủ xe lo lắng về nguy cơ hư hỏng thì điều đó cần được xem xét lại.

Góc nhìn từ chuyên gia kỹ thuật

Trước những tranh luận này, kỹ sư ô tô Lê Văn Tạch cho rằng, việc đạp kịch ga trong thời gian ngắn có thể tiềm ẩn một số rủi ro nhất định, đặc biệt đối với những xe đã sử dụng lâu năm.

Kỹ sư Lê Văn Tạch

Kỹ sư Tạch phân tích, khi xe đứng yên và không có tải, việc tăng vòng tua đột ngột sẽ khiến động cơ đạt tốc độ rất cao trong thời gian cực ngắn. Ông cho biết, nguy cơ này đặc biệt đáng chú ý đối với các xe cũ, khi hệ thống bôi trơn có thể không còn hoạt động hiệu quả như ban đầu.

"Có những trường hợp bơm dầu không còn bơm tốt hoặc dầu máy không phải là dầu mới thay. Bình thường xe vẫn vận hành được nhưng khi làm việc ở trạng thái khắc nghiệt thì dầu bôi trơn có thể không còn phù hợp nữa", ông nói.

Trong tình huống đó, vòng tua lên rất nhanh, nếu ma sát giữa các chi tiết kim loại tăng cao, nguy cơ bó bạc giữa bạc biên và tay biên có thể xảy ra. "Nặng hơn nữa, khi bị bó ở tốc độ quay cao, có thể dẫn đến gãy tay biên và đâm thủng lốc máy", ông cảnh báo.

Tuy nhiên, kỹ sư Tạch cũng cho rằng, mức độ rủi ro còn phụ thuộc vào cách thực hiện quy trình đo khí thải. "Nếu đạp ga quá đột ngột thì chắc chắn sẽ gây rủi ro cho động cơ, đặc biệt là với xe cũ", ông nói.

Theo ông, điều quan trọng là phải xác định rõ mục tiêu của việc kiểm tra khí thải. "Mục đích của kiểm tra khí thải là đảm bảo rằng khi xe hoạt động thì lượng khí thải ra môi trường không vượt quá tiêu chuẩn cho phép", ông nói.

Tuy nhiên, nếu việc kiểm tra được thực hiện trong điều kiện quá khác biệt so với thực tế vận hành, kết quả có thể không phản ánh đúng tình trạng thực của phương tiện. "Chúng ta nên kiểm tra ở trạng thái hoạt động bình thường của xe, chứ không nên kiểm tra ở trạng thái quá bất thường", ông nhận định.

Theo ông, khi động cơ bị ép tăng vòng tua đột ngột, quá trình đốt nhiên liệu có thể không hoàn toàn, dẫn đến việc khói thải tăng mạnh trong thời gian ngắn. "Như vậy thì dễ dẫn đến việc vượt ngưỡng cho phép, trong khi thực tế khi xe vận hành trên đường thì nó không hoạt động kiểu đó", ông Tạch phân tích.

Điều này tạo ra khoảng cách giữa kết quả kiểm tra và thực tế vận hành. "Mục tiêu của kiểm tra là để đánh giá đúng tình trạng thực tế của phương tiện, chứ không phải đưa xe vào trạng thái khắc nghiệt nhất để buộc nó không đạt", kỹ sư Tạch nói.

Bài toán giữa kiểm soát môi trường và bảo vệ phương tiện

Thực tế, việc kiểm soát khí thải phương tiện giao thông đang trở thành yêu cầu ngày càng cấp thiết tại các đô thị lớn. Ô nhiễm không khí, đặc biệt từ khí thải động cơ diesel, là vấn đề được nhiều quốc gia quan tâm.

Tại Việt Nam, quy trình đo khí thải đối với xe diesel thường áp dụng phương pháp "gia tốc tự do". Phương pháp này được sử dụng ở nhiều nước do có thể đánh giá nhanh mức độ khói thải của động cơ. Tuy nhiên, việc áp dụng trong thực tế luôn cần được cân nhắc để đảm bảo vừa đạt mục tiêu môi trường, vừa không gây rủi ro cho phương tiện.

Kỹ sư Lê Văn Tạch cũng cho rằng, việc hoàn thiện quy trình kiểm tra khí thải là điều cần thiết. Theo ông, mục tiêu cuối cùng của đăng kiểm là đảm bảo phương tiện an toàn và thân thiện với môi trường. Vì vậy, các quy trình kỹ thuật cần được xây dựng sao cho vừa đạt mục tiêu quản lý, vừa phù hợp với thực tế sử dụng phương tiện.

Cho đến nay, câu chuyện "đạp kịch ga" khi đo khí thải vẫn tiếp tục là chủ đề gây tranh luận trong cộng đồng người sử dụng xe. Ở một bên là yêu cầu kiểm soát khí thải để bảo vệ môi trường. Ở bên kia là nỗi lo về nguy cơ hư hỏng động cơ và sự chênh lệch giữa điều kiện kiểm tra và thực tế vận hành.

Mỗi lần như vậy, không ít người lại lặng lẽ "nín thở", chờ xem chiếc xe của mình có vượt qua bài kiểm tra mà không gặp sự cố nào hay không.

Trường Lê

Nguồn Phụ Nữ VN : https://phunuvietnam.vn/noi-lo-hong-dong-co-khi-dap-kich-ga-do-khi-thai-chuyen-gia-noi-gi-238260311105835796.htm