Nông dân phấn khởi bước vào vụ cà phê mít

5 giờ trướcBài gốc

Giữ lại giống cà phê của ký ức

Trên khu vườn cà phê rộng hơn 1,5ha ở thôn 7, xã Khe Sanh, ông Đào Minh cùng người nhà tất bật thu hái những chùm quả đầu tiên của niên vụ cà phê mít. Những cây cà phê cao lớn, tán rộng, thân sần sùi đã gắn bó với gia đình ông hàng chục năm nay đang cho sai quả.

Ông Minh cho biết, cà phê mít thường chín muộn hơn cà phê chè, sản lượng không nhiều nhưng bù lại cây khỏe, ít sâu bệnh, chịu hạn khá tốt, phù hợp với điều kiện đất đỏ bazan ở Khe Sanh, Hướng Phùng, A Dơi... Giống cà phê này vốn được người Pháp đưa vào trồng ở Khe Sanh cách đây tròn 100 năm, cây cao, quả to, mùi thơm đặc trưng nên bà con địa phương quen gọi cà phê mít.

“Trước đây cà phê mít bán không được giá nên nhiều người chặt bỏ, chuyển sang cây khác. Nhưng mấy năm gần đây cà phê mít được thương lái tìm mua chế biến cà phê đặc sản, giá bán khá hơn, nên bà con rất phấn khởi”, ông Minh chia sẻ.

Gia đình ông Đào Minh, thôn 7, xã Khe Sanh, vui mừng thu hái cà phê mít - Ảnh: N.T.H

Theo ông Dương Văn Hải, Trưởng thôn 7 xã Khe Sanh, toàn thôn hiện có khoảng 20ha cà phê mít, phân bố rải rác trên các triền đồi. Trong số này có nhiều diện tích được trồng từ năm 1984, thời còn Nông trường cà phê Khe Sanh; số diện tích trồng mới gần đây chưa cho thu hái khoảng 5ha.

“Sau khi Nông trường cà phê Khe Sanh giải thể, người dân tiếp nhận lại diện tích cà phê để chăm sóc, nhiều cây cà phê mít đến nay vẫn cho quả đều. Những vườn cây cà phê mít lâu năm ấy không chỉ mang lại nguồn thu nhập bổ sung cho người dân mà còn lưu giữ dấu ấn của một thời phát triển nông trường cà phê trên vùng đất Khe Sanh”, ông Hải cho biết.

Chủ tịch Hội Cà phê Khe Sanh Trần Thái Thiên thông tin, hiện nay chưa có số liệu thống kê cụ thể về diện tích cà phê mít toàn vùng Khe Sanh-Hướng Hóa, song dựa trên sản lượng thu mua của các doanh nghiệp và cơ sở chế biến cà phê đặc sản thì ước trên địa bàn còn khoảng 300ha cà phê mít. Đầu vụ niên vụ 2026, giá cà phê nhân trên thị trường trong nước dao động khoảng 95.000 - 97.000 đồng/kg, giảm nhẹ so với thời điểm cao của niên vụ 2025 khi giá từng vượt 100.000 đồng/kg, nhưng vẫn được xem là mức giá khá tích cực đối với người trồng cà phê.

Riêng với cà phê mít, do sản lượng ít và phục vụ phân khúc cà phê đặc sản nên giá bán thường ổn định ở mức cao hơn so với nhiều loại cà phê thông thường. “Cà phê mít sản lượng không lớn nhưng có hương vị rất riêng. Khoảng 3 năm trở lại đây, khi thị trường cà phê đặc sản phát triển, loại cà phê này bắt đầu được nhiều doanh nghiệp quan tâm”, ông Thiên cho biết.

Từ dấu ấn trăm năm đến kỳ vọng mới

Ít ai biết rằng, cà phê mít chính là một trong những giống cà phê đầu tiên được người Pháp đưa đến trồng thử nghiệm ở Khe Sanh từ năm 1926. Từ những đồn điền ban đầu, cây cà phê dần bén rễ trên vùng đất bazan màu mỡ của Hướng Hóa cũ, trở thành một phần trong lịch sử hình thành vùng cà phê nổi tiếng của Quảng Trị. Tròn 100 năm cà phê được trồng ở Khe Sanh, trong dòng chảy ấy, cà phê mít vẫn lặng lẽ tồn tại trên các triền đồi. Và cũng thật thú vị khi đúng vào dịp này, loại cà phê từng bị lãng quên, làm hàng rào chắn gió, lại bắt đầu được nhắc đến nhiều hơn trên bản đồ cà phê đặc sản khu vực.

Một dấu mốc quan trọng góp phần đưa cà phê mít của vùng Khe Sanh-Hướng Hóa được biết đến nhiều hơn là việc sản phẩm cà phê Liberica của Madam Hương (xã Hướng Phùng) giành ngôi vị quán quân tại cuộc thi cà phê Liberica khu vực Đông Nam Á năm 2024. Thành tích này đã giúp cà phê mít của Quảng Trị gây chú ý trong cộng đồng cà phê đặc sản khu vực, mở ra cơ hội xây dựng thương hiệu cho loại cà phê đặc biệt của địa phương.

Nhìn những vườn cà phê mít lâu năm vẫn bền bỉ ra quả, nhiều người tin rằng nếu được quan tâm đúng mức trong quy hoạch và phát triển thương hiệu, loại cà phê đặc biệt này hoàn toàn có thể trở thành một nét riêng của vùng cà phê Khe Sanh. Bởi sau tròn một thế kỷ bén rễ trên vùng đất bazan ấy, cây cà phê mít không chỉ mang giá trị kinh tế, mà còn trở thành một phần ký ức và niềm tự hào của vùng đất cà phê Quảng Trị.

Giữa vùng đất từng gắn với ký ức chiến tranh, những đồi cà phê hôm nay đang mang lại sinh kế ổn định cho người dân. Và với những nông dân như ông Đào Minh, mỗi mùa thu hoạch không chỉ là mùa của hạt cà phê, mà còn là mùa của hy vọng. Niềm vui của người trồng cà phê mít ở Khe Sanh không chỉ đến từ vụ mùa thuận lợi mà còn từ tín hiệu tích cực của thị trường.

Thanh Hải

Nguồn Quảng Trị : https://baoquangtri.vn/kinh-te/202603/nong-dan-phan-khoi-buoc-vao-vu-ca-phe-mit-f034991/