Ô nhiễm ánh sáng từ đèn ô tô: Hiểm họa tiềm ẩn trên đường phố

10 giờ trướcBài gốc

Thực tế cho thấy, không ít tài xế hiện nay có thói quen bật đèn pha, lắp thêm đèn gầm hoặc độ các loại đèn LED, xenon công suất cao sai quy chuẩn khi lưu thông trong nội đô, khiến ánh sáng chiếu thẳng vào mắt người đối diện hoặc người đi phía sau, gây chói lóa, khó chịu và tiềm ẩn nguy cơ tai nạn.

Theo anh Lê Phương, thành viên ban điều hành Cộng đồng Otofun, nhiều người lầm tưởng rằng tăng độ sáng cho xe là tăng mức độ an toàn cho bản thân, nhưng trên thực tế, an toàn giao thông phải đến từ cả hai phía. Khi một người nhìn rõ hơn nhờ đèn sáng mạnh, thì người đối diện lại có thể rơi vào trạng thái “mù tạm thời” trong vài giây do mắt không kịp điều tiết trước nguồn sáng quá gắt.

Theo các nghiên cứu khoa học, chỉ cần 3-4 giây mất thị lực tạm thời ở vận tốc khoảng 50 km/h, phương tiện đã di chuyển hàng chục mét, đủ để xảy ra va chạm nguy hiểm, và trong nhiều trường hợp, chính người độ đèn lại trở thành nạn nhân của ánh sáng do mình tạo ra.

Đáng lo ngại hơn, nhóm đối tượng chịu ảnh hưởng nặng nề nhất từ đèn xe gây chói lại là người cao tuổi, người có thị lực kém, người đi xe máy và xe đạp - những người vốn đã yếu thế khi tham gia giao thông đô thị. Trong khi đó, hệ thống chiếu sáng của ô tô vốn đã được nhà sản xuất tính toán kỹ lưỡng về cường độ, góc chiếu, mặt cắt ánh sáng theo các tiêu chuẩn kỹ thuật cụ thể.

Việc nhiều tài xế cho rằng “đèn xe bị tối” để rồi tự ý độ đèn thường xuất phát từ những nguyên nhân khác như đèn đã xuống cấp, kính lái hoặc kính sườn dán phim cách nhiệt quá tối làm giảm tầm nhìn. Thay vì khắc phục nguyên nhân gốc rễ, họ lại chọn giải pháp tăng cường độ sáng, vô tình gây nguy hiểm cho người khác. Không ít trường hợp còn lắp bóng LED hoặc xenon vào chóa phản xạ vốn thiết kế cho đèn halogen, khiến ánh sáng không có mặt cắt, chiếu tán loạn và gần như luôn ở trạng thái “cốt như pha”.

Bên cạnh đó, việc lạm dụng đèn gầm, đèn sương mù trong khu vực đô thị cũng là một vấn đề phổ biến. Đèn gầm vốn được thiết kế để sử dụng trong điều kiện sương mù, mưa lớn hoặc đường đèo núi, xa lộ, nhưng lại bị nhiều người sử dụng như đèn chiếu sáng thông thường trong thành phố. Do vị trí lắp thấp, chỉ cần tải trọng hoặc góc nghiêng của xe thay đổi khi lên xuống cầu vượt, hầm chui, ánh sáng từ đèn gầm có thể chiếu thẳng vào mắt người đối diện, gây chói lóa nghiêm trọng.

Đối với các phương tiện lớn như xe tải, việc lắp thêm đèn phía sau với ánh sáng trắng mạnh hoặc đèn nhấp nháy không đúng chức năng báo hiệu càng làm người đi phía sau mất tập trung, thậm chí gây ảo giác thị giác - một yếu tố tiềm ẩn nguy cơ tai nạn cao.

Không chỉ dừng lại ở nguy cơ mất an toàn giao thông, việc độ đèn sai quy chuẩn còn tiềm ẩn rủi ro cháy nổ. Hệ thống điện trên ô tô được thiết kế phù hợp với công suất thiết bị nguyên bản; khi lắp thêm các loại đèn công suất lớn, kém chất lượng, tỏa nhiệt cao mà không tính toán khả năng chịu tải, nguy cơ chập cháy là hoàn toàn có thể xảy ra.

Thực tế đã ghi nhận nhiều vụ cháy xe bắt nguồn từ việc độ đèn, đặc biệt là các loại đèn LED giá rẻ, hiệu suất thấp nhưng sinh nhiệt lớn, gây hư hỏng các chi tiết nhựa trong khoang đèn. Đáng chú ý, khi xe đã bị can thiệp trái quy định, chủ xe không chỉ đối mặt với nguy cơ mất an toàn mà còn có thể bị từ chối bảo hành từ hãng và không được bảo hiểm chi trả khi xảy ra sự cố, dẫn đến thiệt hại kinh tế trực tiếp.

Từ những thực trạng trên, có thể thấy rằng việc sử dụng đèn xe ô tô không chỉ là vấn đề kỹ thuật mà còn phản ánh ý thức và văn hóa giao thông của người điều khiển phương tiện.

Trước khi có ý định thay đổi hệ thống chiếu sáng, mỗi chủ xe cần tự kiểm tra lại tình trạng thực tế của phương tiện, xác định rõ nguyên nhân khiến tầm nhìn kém và lựa chọn giải pháp phù hợp, đúng quy chuẩn. Nếu cần thay thế, phải sử dụng các sản phẩm chính hãng, có chứng nhận hợp quy và lắp đặt tại những cơ sở uy tín. Quan trọng hơn cả, người tham gia giao thông cần hiểu rằng việc sử dụng đèn đúng cách, đúng lúc không chỉ bảo vệ bản thân mà còn là trách nhiệm đối với cộng đồng.

Chỉ khi mỗi người đặt sự an toàn chung lên trên cảm giác tiện lợi cá nhân, đô thị mới có thể trở thành không gian giao thông văn minh, an toàn và bền vững hơn.

Duy Anh

Nguồn Hà Nội TV : https://hanoionline.vn/o-nhiem-anh-sang-tu-den-o-to-hiem-hoa-tiem-an-tren-duong-pho-380837.htm