Sử dụng kính viễn vọng không gian Hubble của NASA/ESA (cơ quan vũ trụ của Mỹ và châu Âu), các nhà khoa học đã xác nhận sự tồn tại của các vật thể giàu hydro, không có sao, chủ yếu là vật chất tối. Chúng được gọi là Đám mây H I giới hạn tái ion hóa (RELHICs).
Một vật thể RELHIC được đặt lên là Cloud-9 đã được phân tích chi tiết thông qua dữ liệu ban đầu từ Kính viễn vọng hình cầu khẩu độ 500 mét (FAST) của Trung Quốc, cũng như hai hệ thống kính viễn vọng của Mỹ là Very Large Array (VLA) và Green Bank (GBT).
Tiến sĩ Alejandro Benitez-Llambay từ Đại học Milano-Bicocca (Ý), thành viên nhóm nghiên cứu, cho biết Cloud-9 là một khối cấu tạo thiên hà "thất bại" còn sót lại từ vũ trụ sơ khai.
Cloud-9, một vật thể RELHIC cách chúng ta khoảng 14,3 triệu năm ánh sáng - Ảnh: NASA/ESA/VLA
Lõi của Cloud-9 được cấu tạo từ hydro trung tính và có đường kính khoảng 4.900 năm ánh sáng. Nằm trong vùng lân cận của thiên hà xoắn ốc Messier 94 , vật thể này có cùng vận tốc lùi xa với thiên hà, đặt nó ở khoảng cách xấp xỉ 14,3 triệu năm ánh sáng so với Trái Đất.
Đồng tác giả Andrew Fox từ Hiệp hội các trường Đại học Nghiên cứu về Thiên văn học (AURA), ESA và Viện khoa học Kính viễn vọng không gian (STScI - Mỹ), cho biết vật thể này là cánh cửa để nhìn vào phần tăm tối của vũ trụ.
“Theo lý thuyết, chúng ta biết rằng phần lớn khối lượng trong vũ trụ được cho là vật chất tối, nhưng rất khó để phát hiện vật chất tối này vì nó không phát ra ánh sáng. Cloud-9 mang đến cho chúng ta cái nhìn hiếm hoi về một đám mây chủ yếu là vật chất tối” - ông giải thích.
Hubble bắt đầu tham chiến để tìm kiếm bất kỳ thành phần sao phát sáng nào trong Cloud-9, nhưng hoàn toàn không thấy gì, giúp loại trừ khả năng nó là một thiên hà lùn.
"Việc không phát hiện thấy các ngôi sao củng cố giả thuyết rằng hệ thống này là một RELHIC, tức là một quầng vật chất tối không có sao chứa đầy khí thủy tĩnh ở trạng thái cân bằng nhiệt với nền bức xạ cực tím vũ trụ” - các nhà nghiên cứu nói với Sci-News.
Vật thể này cung cấp bằng chứng thực nghiệm hỗ trợ cho một dự đoán quan trọng của khuôn khổ vũ trụ học hiện hành, mô hình ΛCDM (Lambda Cold Dark Matter).
Mô hình này có dự báo về sự tồn tại của các quầng vật chất tối đầy khí, không chứa sao, nhưng ở quy mô khối lượng nhỏ hơn thiên hà.
Cloud-9 có quy mô như thiên hà lùn nhưng cũng không chứng sao, cho thấy ngưỡng mà mô hình nói trên đưa ra cần phải điều chỉnh lại.
Anh Thư