PTIT mở chương trình đào tạo 'Kỹ thuật Truyền thông hàng không vũ trụ', đón đầu xu hướng công nghệ toàn cầu

2 giờ trướcBài gốc

Trong bối cảnh công nghệ không gian, vệ tinh và mạng phi mặt đất ngày càng trở thành một phần quan trọng của hạ tầng số toàn cầu, Học viện Công nghệ Bưu chính Viễn thông (PTIT) chính thức mở chương trình đào tạo “Kỹ thuật Truyền thông hàng không vũ trụ” từ năm 2026. Đây được xem là một trong những ngành học công nghệ chiến lược, hướng tới đón đầu xu thế phát triển của thế giới trong kỷ nguyên kết nối không gian.

Theo PGS.TS Đặng Thế Ngọc - Phó Trưởng khoa phụ trách Khoa Viễn thông 1, Học viện Công nghệ Bưu chính Viễn thông, chương trình được xây dựng nhằm đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao trong các lĩnh vực truyền thông không gian, truyền thông vệ tinh, mạng phi mặt đất và các hệ thống kết nối thông minh giữa mặt đất - trên không - không gian. Dù còn là lĩnh vực mới tại Việt Nam, truyền thông hàng không vũ trụ đang phát triển mạnh trên thế giới cùng với sự bùng nổ của Internet vệ tinh, mạng 6G, UAV, đô thị thông minh trên không và công nghệ quan sát Trái Đất.

PTIT chính thức mở chương trình đào tạo “Kỹ thuật Truyền thông hàng không vũ trụ” từ năm 2026, hướng tới đào tạo nguồn nhân lực cho các lĩnh vực vệ tinh, mạng phi mặt đất, UAV và hạ tầng kết nối không gian trong kỷ nguyên số.

Theo đề án mở chương trình đào tạo, ngành công nghiệp vũ trụ toàn cầu đang bước vào giai đoạn tăng trưởng mạnh mẽ chưa từng có. Trong vòng 5 năm tới, thế giới dự kiến triển khai thêm từ 60.000 đến 100.000 vệ tinh mới, chủ yếu là các chòm sao vệ tinh quỹ đạo thấp (LEO) phục vụ Internet băng rộng toàn cầu như Starlink, OneWeb và Project Kuiper. Sự phát triển này kéo theo nhu cầu lớn về nguồn nhân lực có khả năng thiết kế, vận hành các hệ thống truyền thông vệ tinh, mạng không gian, hệ thống định vị - dẫn đường và hạ tầng kết nối tích hợp giữa không gian với mặt đất.

Chương trình Kỹ thuật Truyền thông hàng không vũ trụ được PTIT phát triển trên nền tảng thế mạnh truyền thống về viễn thông, công nghệ số và hạ tầng mạng. Sinh viên theo học sẽ được trang bị kiến thức về truyền thông vệ tinh, thông tin vô tuyến, mạng vệ tinh quỹ đạo thấp (LEO), truyền dẫn hàng không, định vị - dẫn đường, mạng phi mặt đất (NTN), công nghệ UAV, truyền thông quang không gian tự do (FSO), an ninh mạng vệ tinh và các hệ thống kết nối tích hợp giữa không gian với mặt đất.

Điểm khác biệt của chương trình nằm ở định hướng liên ngành, kết hợp giữa viễn thông, công nghệ không gian, trí tuệ nhân tạo và tự động hóa. Theo khảo sát trong đề án mở ngành, phần lớn chương trình hàng không vũ trụ hiện nay tại Việt Nam vẫn thiên về cơ khí, khí động học hoặc bảo dưỡng máy bay, trong khi các nội dung về truyền thông vệ tinh, điện tử hàng không, hệ thống định vị và mạng không gian còn hạn chế. Vì vậy, chương trình của PTIT được xem là hướng đi mới, góp phần lấp đầy khoảng trống trong đào tạo nguồn nhân lực công nghệ cao cho lĩnh vực hàng không vũ trụ.

Đề án cũng cho thấy xu hướng đào tạo hàng không vũ trụ trên thế giới đang có sự thay đổi mạnh mẽ. Nhiều trường đại học hàng đầu như Massachusetts Institute of Technology, Georgia Institute of Technology, Cranfield University hay École Nationale de l’Aviation Civile đã tích hợp sâu công nghệ truyền thông, hệ thống điện tử hàng không, mạng số và trí tuệ nhân tạo vào chương trình đào tạo. Xu hướng này phản ánh sự chuyển dịch của ngành công nghiệp hàng không vũ trụ toàn cầu từ mô hình cơ khí truyền thống sang các hệ thống kết nối thông minh, tự động hóa và dữ liệu lớn.

Chương trình được triển khai trong bối cảnh Việt Nam đang thúc đẩy phát triển các ngành công nghệ chiến lược, trong đó công nghệ không gian và hạ tầng truyền thông thế hệ mới được xác định là lĩnh vực giữ vai trò quan trọng đối với chuyển đổi số quốc gia, quốc phòng - an ninh và phát triển kinh tế số.

Trước đó, vào tháng 5/2025, Học viện Công nghệ Bưu chính Viễn thông và Trung tâm Vũ trụ Việt Nam đã ký kết hợp tác trong lĩnh vực thông tin vệ tinh, truyền thông không gian và đào tạo nguồn nhân lực công nghệ cao. Đây được xem là bước tiến quan trọng nhằm gắn kết hoạt động đào tạo với nghiên cứu, ứng dụng thực tiễn và xu hướng phát triển công nghệ không gian tại Việt Nam.

Theo các chuyên gia, trong tương lai gần, hạ tầng kết nối sẽ không chỉ dừng ở mạng mặt đất mà chuyển sang mô hình kết nối đa tầng giữa vệ tinh, máy bay, UAV và các hệ thống thông minh trên không. Xu hướng này kéo theo nhu cầu lớn về nguồn nhân lực có kiến thức liên ngành trong các lĩnh vực viễn thông, mạng không dây, công nghệ vệ tinh, dữ liệu không gian và hệ thống hàng không số.

Sinh viên tốt nghiệp chương trình có thể làm việc trong các lĩnh vực viễn thông, công nghệ vệ tinh, hàng không, UAV, logistics tầm thấp, quan sát Trái Đất, quốc phòng - an ninh và các trung tâm nghiên cứu phát triển công nghệ cao. Một số vị trí nghề nghiệp tiềm năng gồm kỹ sư hệ thống vệ tinh, kỹ sư truyền thông vệ tinh, kỹ sư vận hành vệ tinh, kỹ sư AI và tự động hóa cho hệ thống không gian, kỹ sư robot không gian, chuyên gia an ninh mạng vệ tinh và chuyên gia phân tích dữ liệu viễn thám.

PTIT tiếp tục khẳng định định hướng đào tạo các lĩnh vực công nghệ mới, gắn với chiến lược phát triển quốc gia và nhu cầu nhân lực trong tương lai thông qua việc mở chương trình Kỹ thuật Truyền thông hàng không vũ trụ. Không chỉ là một ngành học mới, chương trình còn hướng tới chuẩn bị nguồn nhân lực cho kỷ nguyên kết nối không gian, nơi công nghệ viễn thông, trí tuệ nhân tạo, dữ liệu và hàng không hội tụ để hình thành hạ tầng số thế hệ mới.

Nguồn SVVN : https://svvn.tienphong.vn/ptit-mo-chuong-trinh-dao-tao-ky-thuat-truyen-thong-hang-khong-vu-tru-don-dau-xu-huong-cong-nghe-toan-cau-post1842094.tpo