Quan hệ cộng sinh nguy hiểm giữa truyện tranh và anime

3 giờ trướcBài gốc

Yuichiro Saito là đồng sáng lập Studio Chizu, một cái tên khá có tiếng trong ngành anime Nhật Bản.

Trong một hội nghị về anime, nằm trong khuôn khổ Liên hoan phim hoạt hình quốc tế Aichi-Nagoya (ANIAFF) gần đây, ông Saito đã đưa ra nhiều nhận định về sự phát triển của ngành.

Những mối đe dọa với anime

Theo ông, ngành công nghiệp anime đang trải qua giai đoạn mở rộng mạnh mẽ ra nước ngoài, một phần nhờ vào các nền tảng phát trực tuyến và nhiều bộ phim có thành tích nổi bật.

Theo dữ liệu từ Hiệp hội Hoạt hình Nhật Bản (AJA), thị trường anime toàn cầu đã đạt kỷ lục 25,1 tỷ USD vào năm 2024, tăng 15% so với một năm trước đó. Tuy nhiên, đà tăng trưởng này gần như đến từ một số thương hiệu và bộ phim đã được khẳng định từ lâu.

Năm 2025, doanh thu phòng vé Bắc Mỹ và Nhật Bản chịu sự thống trị của bộ phim chuyển thể Demon Slayer: Kimetsu no Yaiba - The Movie: Infinity Castle. Bộ phim đã thu về hơn 722 triệu USD trên toàn cầu. Một bộ phim ăn khách khác là Chainsaw Man - The Movie: Reze Arc, cũng là tác phẩm chuyển thể từ bộ truyện tranh nổi tiếng của Tatsuki Fujimoto.

Các bộ phim hoạt hình chuyển thể từ manga đạt được nhiều dấu ấn năm 2025. Ảnh: Hollywood Reporter.

Trong khi thừa nhận truyện tranh là nguồn kịch bản quan trọng, Saito cũng cảnh báo rằng “sự phụ thuộc quá mức như vậy không tốt cho ngành công nghiệp anime”. Theo ông, mối quan hệ chặt chẽ giữa sự ra đời các bộ phim hoạt hình và số lượng tập truyện manga và sức sáng tạo của các nhà sáng tạo truyện tranh là tương đối nguy hiểm. Điều gì sẽ xảy ra nếu hệ sinh thái đó suy yếu?

Ông Saito cũng đề cập đến sự trỗi dậy toàn cầu của webtoon và số lượng ngày càng tăng các tác phẩm theo phong cách anime nhưng đến từ các thị trường quốc tế. Xu hướng này cũng đặt ra thách thức cho các xưởng phim hoạt hình Nhật Bản.

Nâng cao tính tự lực của ngành anime

Để tránh sự phụ thuộc quá mức vào các bộ manga đã có chỗ đứng nhất định, các chuyên gia trong ngành cho rằng cần tập trung phát triển các tác phẩm anime gốc, được sáng tạo chỉ dành cho anime.

“Chuyển thể từ manga vẫn rất tuyệt vời, nhưng chúng ta cũng phải giữ vững ngọn lửa từ những tác phẩm gốc của mình, tạo ra những câu chuyện từ con số không dựa trên triết lý riêng của mình”, ông Saito cho hay.

Chiến lược gia cao cấp của nhà xuất bản Kodansha là Jessica Pourse cũng ủng hộ quan điểm này. Bà cho rằng trước đại dịch Covid-19, nhiều bộ phim anime đã đạt doanh thu rất cao ở thị trường nước ngoài.

“Trước đại dịch, các bộ phim anime gốc thường đạt doanh thu phòng vé nước ngoài tốt hơn so với các tác phẩm chuyển thể. Chúng tôi tập trung vào xây dựng thương hiệu cho các đạo diễn tài ba, như Makoto Shinkai, Mamoru Hosoda, Masaaki Yuasa hay Naoko Yamada. Cùng đó, các bộ phim anime đóng vai trò mở cửa thị trường, tạo ra mảnh đất màu mỡ cho các tác phẩm chuyển thể sau này được chấp nhận rộng rãi hơn”, bà Pourse cho hay.

Sau này, việc ưu tiên chuyển thể manga xuất phát từ mong muốn có sự đảm bảo nhất định về doanh thu. Doanh số bán hàng của một bộ manga lúc này đóng vai trò là chỉ báo lợi nhuận tiềm năng cho đơn vị sản xuất. Lúc này, các tác phẩm hoạt hình gốc lại kèm theo rủi ro tài chính cao hơn vì chúng thiếu lượng khán giả sẵn có để đảm bảo doanh thu.

Sự phụ thuộc vào các tác phẩm chuyển thể dần trở thành chiến lược sinh tồn khi các hãng phim anime đối mặt nhiều khó khăn.

Dù doanh thu toàn ngành vẫn ghi nhận mức cao kỷ lục, 34,5% các xưởng phim hoạt hình Nhật Bản cho biết chi phí hoạt động của họ vượt quá doanh thu. Nguyên nhân là người xem ngày càng yêu cầu chất lượng điện ảnh cao hơn và tình trạng thiếu hụt lao động trầm trọng.

Thêm vào đó, các tác phẩm anime gốc cần nhiều thời gian và nguồn lực tài chính hơn để xây dựng thương hiệu từ con số không. Do đó, không nhiều xưởng phim có thể đủ tài lực cho quá trình dài như vậy.

Ông Saito cũng thừa nhận việc đầu tư vào các dự án gốc ngày càng khó khăn, tuy nhiên, việc từ bỏ chúng sẽ làm suy yếu sức sáng tạo của anime.

Để ngành anime Nhật Bản có được sự phát triển bền vững, ông cho rằng họ phải đầu tư vào các tác phẩm sáng tạo mới, giải quyết sự thiếu hụt lao động trong ngành và tăng cường đào tạo cho các nhà sáng tạo và nâng cao nhận thức cho những khán giả tương lai.

Đây cũng là chiến lược của xưởng phim Studio Chizu, nơi ông đồng sáng lập với đạo diễn Mamoru Hosoda.

Ảnh: Rotten Tomatoes.

Bộ phim anime đầu tiên của xưởng phim là Wolf Children, được đồng sản xuất với Madhouse. Phát hành năm 2012, bộ phim đã thu về khoảng 55 triệu USD và giành giải thưởng của Viện Hàn lâm Nhật Bản cho phim hoạt hình của năm.

Tiếp theo đó là phim The Boy and the Beast năm 2015, cũng giành được giải thưởng tương tự. Năm 2018, bộ phim Mirai ra mắt, nhận được đề cử giải Oscar cho phim hoạt Hình xuất sắc và một giải thưởng khác của Viện Hàn lâm Nhật Bản.

Những thành công này cho thấy các tác phẩm anime gốc vẫn có sức hút và được độc giả đón nhận. Và đây mới chính là con đường bền vững của ngành anime, thay vì dựa dẫm vào các bộ manga tên tuổi lớn.

Minh Hoa

Nguồn Znews : https://znews.vn/quan-he-cong-sinh-nguy-hiem-giua-truyen-tranh-va-anime-post1622767.html