Quy chuẩn xe điện tại chung cư, yêu cầu cấp bách

2 giờ trướcBài gốc

Theo dự thảo sửa đổi Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về chung cư, Bộ Xây dựng đề xuất chung cư xây dựng mới bắt buộc phải có chỗ để xe riêng cho xe điện. Với chung cư hiện hữu, việc bố trí được thực hiện theo điều kiện hạ tầng thực tế nhưng phải đáp ứng an toàn.

Luật sư Nguyễn Văn Hậu, Chủ tịch Trung tâm trọng tài thương mại Luật gia Việt Nam cho rằng, trong bối cảnh mỗi địa phương, mỗi tòa nhà tự đưa ra quy định về bãi đỗ xe điện, gây không ít lúng túng cho cư dân thì việc Bộ Xây dựng xây dựng quy chuẩn để áp dụng thống nhất trên cả nước là rất đúng và kịp thời: "Việc mỗi địa phương, tòa nhà đưa ra quy định riêng đặt ra nhiều rủi ro pháp lý cho ban quản trị chung cư. Bởi vì những quy định nội bộ thường không có giá trị pháp lý cao và dễ xảy ra tranh chấp phát sinh khi xảy ra sự cố. Do đó, việc Bộ Xây dựng xây dựng bộ quy chuẩn về nhà chung cư đối với bãi đỗ xe và trạm sạc là hết sức cần thiết. Đây là chuẩn mực pháp lý chung để chủ đầu tư, ban quản lý và cơ quan quản lý nhà nước sẽ áp dụng thống nhất, tránh mỗi nơi mỗi kiểu".

Ảnh minh họa - Báo Thanh Niên

Khi đề xuất của Bộ Xây dựng vừa ra, người dân đô thị bày tỏ sự ủng hộ và mong muốn sớm được áp dụng vào thực tế: "Tôi muốn mỗi chung cư có một chỗ để xe điện riêng, an toàn cho cư dân. Dĩ nhiên là ai cũng mong muốn chỗ trạm sạc có tiện không, công suất sạc thế nào, có đảm bảo an toàn cháy nổ không. Chỗ đậu xe điện rất là đúng và cấp thiết nên triển khai nay để hướng tới net zero. Nhưng mà chúng ta phân loại chung cư thế nào để có giải pháp phù hợp".

Việc có bãi đỗ xe điện không chỉ là mong muốn của cư dân mà còn là nỗi niềm riêng của ban quản trị chung cư, đặc biệt là những chung cư đã xây dựng vốn đang thiếu bãi đỗ xe, cộng thêm bất cập về hệ thống kỹ thuật.

Ông Nguyễn Thế Lợi, Chủ tịch Hội đồng quản trị của Sài Gòn Thăng Long Group cho biết: "Với những dự án mới bàn giao nhà trong thời gian 5 năm trở lại đây, có những cái khu vực sạc riêng biệt hoặc là có cơ sở hạ tầng đủ đảm bảo để lắp đặt thì không thành vấn đề. Nhưng với những chung cư cũ đã thời gian rất là lâu, hệ thống truyền tải điện đi âm tường, hệ thống kỹ thuật, các tòa nhà có vấn đề thì cái việc mà bây giờ phải lắp đặt một hệ thống trạm sạc đặc thù cho cư dân là một điều khá khó khăn".

Để tháo gỡ khó khăn cho các chung cư hiện nay, luật sư Nguyễn Văn Hậu cho rằng nhà nước cần có chính sách hỗ trợ nhằm giảm áp lực về tài chính cho các ban quản trị trong việc đầu tư nâng cấp hạ tầng, xây dựng bãi đỗ xe điện: "Đối với những chung cư đã đưa vào sử dụng, việc áp dụng những tiêu chuẩn kỹ thuật mới có thể tạo ra áp lực lớn về tài chính cũng như kỹ thuật cho ban quản lý. Do đó nhà nước cần xây dựng cơ chế chuyển tiếp hợp lý, cho phép các chung cư có thời gian để áp dụng từng bước phù hợp với điều kiện thực tế của công trình. Bên cạnh lộ trình chuyển tiếp thì chính sách hỗ trợ về tài chính cũng là yếu tố rất quan trọng, giúp cho ban quản lý có nguồn lực để đầu tư nâng cấp hệ thống điện".

Bên cạnh việc đầu tư, nâng cấp hạ tầng, theo kiến trúc sư Khương Văn Mười, nguyên Chủ tịch Hội Kiến trúc sư TPHCM, chính quyền địa phương cũng cần hỗ trợ về quỹ đất để bố trí khu đỗ, khu sạc riêng cho xe điện: "Đối với chung cư cũ, lúc đó quy định mình chưa có, mà xã hội đang phát triển xe điện, cho nên bản thân chung cư phải tìm cách giải quyết trong sân bay. Khi để xe điện phải có trạm cấp điện luôn. Đương nhiên việc tính toán dòng điện cho sạc xe điện do ban quản lý chung cư tính toán. Thứ hai, chính quyền địa phương là người quản lý trực tiếp nên tham gia hỗ trợ chung cư sắp xếp, cùng chia sẻ trách nhiệm của mình đối với an toàn của chung cư".

Về góc độ nhà nước, theo ông Ngô Hải Đường, Trưởng Phòng Quản lý vận tải đường bộ, Sở Xây dựng TP.HCM, trong lộ trình chuyển đổi xe xanh, thành phố đã ban hành “Đề án kiểm soát khí thải phương tiện giao thông” gồm hai giai đoạn, trong đó xây dựng chính sách hỗ trợ từ phía thành phố, tạo điều kiện phát triển các trạm sạc: "Trong nội dung giai đoạn 2, chúng tôi tính toán để đưa ra lộ trình, các điều kiện, chính sách để thực hiện các nội dung đề án như là quy hoạch không gian đô thị, các vị trí công trình được tích hợp trạm sạc, trạm thay pin hoặc các điểm dừng đỗ cho xe điện; khả năng đáp ứng nguồn năng lượng, các yêu cầu kỹ thuật về trạm sạc điện, các quy định đầu tư lắp đặt trạm sạc khi đầu tư các khu đô thị, khu chung cư, khu tập trung đông người; các chính sách ưu đãi đối với đầu tư, phát triển hệ thống trạm sạc".

Hệ thống sạc tiêu chuẩn châu Âu được lắp đặt tại một chung cư trên địa bàn Hà Nội - Ảnh nhandan.vn

Ngoài ra, Viện Nghiên cứu Phát triển TP.HCM cũng đang tính toán giải pháp về hạ tầng, nguồn điện nhằm đáp ứng nhu cầu trạm sạc, trước bối cảnh tốc độ gia tăng nhanh của phương tiện sử dụng năng lượng điện.

Ông Lê Thanh Hải, Giám đốc Trung tâm Tư vấn Ứng dụng Kinh tế, Viện Nghiên cứu Phát triển TPHCM cho biết:: "Liên quan đến hạ tầng năng lượng về điện, chúng tôi cùng các hãng xe công nghệ trao đổi cùng Tổng công ty Điện lực TPHCM về công suất điện cần, để công ty điện lực cân đối nguồn cung, tải điện trong quá trình sạc. Tuy nhiên nhìn bức tranh xa hơn, khoảng 3 năm nữa chuyển đổi hết 4.000 xe công nghệ lẫn giao hàng, cộng với tốc độ tăng trưởng xe điện cá nhân, lúc đó công suất điện cũng là vấn đề đáng kể phải được cân nhắc và tính toán ngay từ bây giờ, để đến đó không bị động, bối rối về hạ tầng".

Yêu cầu cấp bách trong kỷ nguyên xe xanh

Theo Luật Nhà ở 2023 (hiệu lực từ năm 2025) quy định khu vực để xe trong chung cư bao gồm cả phương tiện chạy xăng và điện. Việc thiết kế chỗ sạc phải tuân thủ tiêu chuẩn kỹ thuật. Luật Phòng cháy chữa cháy cũng không cấm để hoặc sạc xe điện trong chung cư. Tuy vậy, do thiếu hướng dẫn cụ thể khiến mỗi nơi lại làm mỗi kiểu. Dẫn đến nghịch lý “dỡ khóc, dỡ cười”, người dân thì “bơ vơ” vì không có bãi đỗ xe điện, trong khi ban quản trị lại “bất an, thấp thỏm” nguy cơ cháy nổ nếu trông giữa xe.

Việc Bộ Xây dựng “lấp đầy” khoảng trống pháp lý bằng dự thảo sửa đổi quy chuẩn quốc gia về chung cư, trong đó quy định cụ thể về bãi đỗ xe điện, giúp người dân bớt lo hơn, ban quản trị cũng yên tâm hơn, giảm xung đột giữa ban quản trị và cư dân.

Từ đó, các ban quản trị chung cư định hướng rõ ràng hơn trong việc giải quyết bài toán chỗ gửi và trạm sạc; đồng thời giúp các địa phương kiểm soát an toàn phòng cháy chữa cháy. Bộ quy chuẩn sẽ làm thay đổi đáng kể cách thiết kế và vận hành chung cư trong thời gian tới, thậm chí trở thành tiêu chí mới trong cạnh tranh dự án khi xe điện trở thành xu thế chủ đạo; qua đó còn nâng cao trách nhiệm của ban quản lý lẫn cư dân về phòng chống cháy nổ, an toàn tại chung cư.

Từ góc nhìn của người dân, đề xuất này nhận được sự ủng hộ rõ rệt. Tuy nhiên chừng đó vẫn chưa đủ. Đối với chung cư hiện nay đều đối mặt với tình trạng thiếu chỗ đỗ xe, cộng thêm “kỷ nguyên xe điện” vấn đề bãi đỗ càng thêm “nan giải”.

Trong khi đó, các chung cư đã xây dựng từ lâu, kết cấu hạ tầng xuống cấp theo thời gian thì bài toán cải tạo, bổ sung hạ tầng sạc điện, tổ chức lại không gian để xe sẽ là thử thách không nhỏ, đòi hỏi nguồn lực đất đai, tài chính rất lớn. Nếu không có lộ trình và cơ chế hỗ trợ phù hợp, nguy cơ “quy chuẩn trên giấy” là điều hoàn toàn có thể xảy ra.

Để tránh tình trạng “đẩy khó về phía người dân”, với những chung cư đã qua sử dụng nhiều năm, chính quyền các địa phương cần có chính sách hỗ trợ, ưu đãi vốn vay, đặc biệt là quỹ đất để các chủ đầu tư xây dựng thêm bãi đỗ xe trên những khu vực đất công cộng, đáp ứng nhu cầu gửi xe của cư dân, nhất là với những khu dân cư đông đúc, quỹ đất hạn hẹp.

Có thể thấy, quy định về bãi đỗ và trạm sạc xe điện trong chung cư không đơn thuần là một yêu cầu kỹ thuật, mà là một mắt xích quan trọng trong lộ trình chuyển đổi xanh. Chủ trương là đúng, là cần thiết và không thể chậm trễ. Song, quy hoạch bãi đỗ xe điện không chỉ là trách nhiệm của từng tòa nhà riêng lẻ, mà cần được đặt trong tổng thể quy hoạch và quản lý đô thị.

Chỉ khi đó, xe điện mới thực sự trở thành lựa chọn an tâm của người dân, thay vì là nỗi lo mới trong những tòa chung cư chật chội giữa lòng đô thị.

Minh Thùy, Trúc Thủy/VOV Giao thông

Nguồn VOV : https://vov.vn/xa-hoi/quy-chuan-xe-dien-tai-chung-cu-yeu-cau-cap-bach-post1261820.vov