Rà soát để thúc đẩy chuyển đổi năng lượng công bằng

Rà soát để thúc đẩy chuyển đổi năng lượng công bằng
2 giờ trướcBài gốc
Sàng lọc chặt chẽ danh mục dự án
Tại Phiên họp Ban Thư ký JETP với các đối tác quốc tế thúc đẩy triển khai Tuyên bố Chính trị về Quan hệ đối tác chuyển đổi năng lượng công bằng (JETP), ngày 14/01, ông Tăng Thế Hùng, Phó Cục trưởng Cục Điện lực (Bộ Công Thương) đã trình bày tổng hợp kết quả rà soát, sàng lọc danh mục đề xuất dự án JETP, đồng thời nêu rõ các kiến nghị nhằm thúc đẩy triển khai các dự án JETP trong năm 2026 theo hướng hiệu quả, thực chất và bền vững.
Theo ông Tăng Thế Hùng, trên cơ sở danh mục do các đơn vị và địa phương đề xuất, Cục Điện lực đã tiến hành sàng lọc và gửi 45 đề xuất dự án cho các đối tác quốc tế gồm IPG và GFANZ xem xét. Trong đó, đợt 1 gồm 25 đề xuất dự án, bao gồm 17 dự án đầu tư có cấu phần xây dựng và 8 dự án hỗ trợ kỹ thuật, với tổng số vốn dự kiến 7,1 tỷ USD. Đợt 2 gồm 20 đề xuất dự án, trong đó có 19 dự án đầu tư có cấu phần xây dựng và 1 dự án hỗ trợ kỹ thuật, với tổng vốn dự kiến 4,1 tỷ USD.
Phó Cục trưởng Cục Điện lực -Tăng Thế Hùng phát biểu tại phiên họp. Ảnh: P.C
Kết quả rà soát cho thấy, các bên đã thống nhất xác định có 37/50 đề xuất dự án hoàn toàn phù hợp với JETP, với tổng nhu cầu vốn khoảng 9,65 tỷ USD. Trong số này, 29 dự án đầu tư có cấu phần xây dựng có số vốn dự kiến 9,62 tỷ USD và 8 dự án hỗ trợ kỹ thuật có số vốn dự kiến 28 triệu USD. Bên cạnh đó, còn có 4 đề xuất dự án đầu tư được xem xét là “phù hợp có điều kiện”, với tổng vốn dự kiến 223 triệu USD.
Đối với các đề xuất từ phía đối tác quốc tế, ông Tăng Thế Hùng cho biết ngoài danh mục 8 dự án do IPG đề xuất ban đầu, sau khi Hoa Kỳ rút khỏi thỏa thuận JETP còn lại 7 dự án với tổng vốn dự kiến 1,5 tỷ USD, các đối tác quốc tế tiếp tục đề xuất thêm 23 dự án, bao gồm 6 dự án đầu tư có cấu phần xây dựng và 17 dự án hỗ trợ kỹ thuật, với tổng vốn khoảng 341 triệu USD.
Sau quá trình rà soát và lấy ý kiến các bộ, ngành liên quan, kết quả xác định có 9 dự án hoàn toàn phù hợp với JETP; 2 dự án trùng lặp với danh mục do phía Việt Nam đề xuất; 2 dự án cần điều chỉnh thông tin cho phù hợp với văn kiện dự án đã được phê duyệt; 6 dự án cần tiếp tục làm việc với các đối tác Việt Nam để bổ sung, làm rõ thông tin; 3 dự án được xem xét là “phù hợp có điều kiện” và ghi nhận dưới hình thức “gói tài chính xanh” và 1 dự án được đánh giá là không phù hợp với JETP.
Song song với các dự án đầu tư, các dự án hỗ trợ kỹ thuật cũng được chú trọng rà soát. Tổng cộng có 26 đề xuất dự án hỗ trợ kỹ thuật với tổng vốn đầu tư 171,4 triệu USD, trong đó 15 dự án được xác định phù hợp JETP.
Tăng tốc triển khai trong năm 2026
Một nội dung quan trọng khác được ông Tăng Thế Hùng nhấn mạnh là việc rà soát các đề xuất dự án từ danh mục RMP được cập nhật đến ngày 31/12/2025. Theo đó, có 51/80 đề xuất dự án được xây dựng trên cơ sở danh mục nêu trong RMP, bao gồm các đề xuất từ phụ lục dự án đầu tư, dự án hỗ trợ kỹ thuật và danh mục tài trợ của các thành viên IPG. Tuy nhiên, cũng có 2 đề xuất dự án trong danh mục RMP được đánh giá là không phù hợp JETP do không đáp ứng tiêu chí cấp vốn hoặc các hoạt động cụ thể được đề xuất không liên quan trực tiếp tới JETP.
Bên cạnh đó, danh mục các công trình, dự án quan trọng quốc gia, trọng điểm ngành năng lượng phù hợp JETP cũng được tổng hợp trên cơ sở Quyết định số 2634/QĐ-TTg ngày 02/12/2025 của Thủ tướng Chính phủ. Danh mục này bao gồm các dự án thủy điện tích năng, điện gió ngoài khơi, hệ thống đường dây và trạm biến áp, cùng các trung tâm công nghiệp - dịch vụ năng lượng tái tạo liên vùng, qua đó tạo nền tảng quan trọng cho việc gắn JETP với các quy hoạch và dự án trọng điểm đã được phê duyệt.
Các đề xuất dự án JETP bám sát danh mục RMP, tập trung vào điện gió ngoài khơi, thủy điện tích năng và hạ tầng lưới điện. Ảnh minh họa
Để thúc đẩy triển khai các dự án JETP trong năm 2026, ông Tăng Thế Hùng kiến nghị các đối tác quốc tế cần chủ động hơn trong việc phối hợp với phía Việt Nam. Đối với các dự án do IPG đề xuất công nhận là dự án JETP, các đối tác quốc tế cần làm việc sớm với đầu mối phía Việt Nam, cung cấp đầy đủ thông tin, làm rõ nội dung và đánh giá tính phù hợp trước khi đưa dự án vào danh mục đề xuất JETP.
Đồng thời, IPG và GFANZ được đề nghị thay đổi cách thức tiếp cận các nhà đầu tư nhằm hình thành danh mục dự án đầu tư khả thi trong năm 2026. Cách tiếp cận này bao gồm việc chủ động sàng lọc, lựa chọn các dự án phù hợp hoặc tự tìm kiếm, đề xuất các dự án mới, đồng thời phối hợp chặt chẽ với chủ dự án để hoàn thiện hồ sơ đăng ký gửi Ban Thư ký JETP. Việc xây dựng khung hướng dẫn cụ thể cho các nhà đầu tư về vay vốn từ nguồn IPG và GFANZ, bao gồm quy trình và các yêu cầu liên quan, cũng được xem là cần thiết để tăng tính minh bạch và khả năng tiếp cận nguồn vốn.
Ngoài ra, ông Tăng Thế Hùng cũng nhấn mạnh rằng IPG và GFANZ có thể độc lập hỗ trợ hoặc tài trợ dự án, không nhất thiết phải đồng hành trong cùng một dự án.
Liên quan đến các đề xuất hỗ trợ kỹ thuật trong năm 2026, đại diện Cục Điện lực nhấn mạnh một loạt kiến nghị, giải pháp nhằm thúc đẩy triển khai hiệu quả.
Thứ nhất, hỗ trợ thúc đẩy các hoạt động của Tiểu nhóm công tác số 1 về điện gió ngoài khơi và trung tâm công nghiệp dịch vụ năng lượng tái tạo.
Thứ hai, hỗ trợ thúc đẩy kết nối các đối tác và các dự án có tiềm năng phù hợp, các tiểu nhóm công tác và đầu mối liên quan chủ động lan tỏa thông tin, kết nối các bên quan tâm và có năng lực nhằm hỗ trợ quá trình nghiên cứu, tiếp thu các kinh nghiệm, công nghệ, quản lý, phát triển dự án, tiếp cận các nguồn tài chính hiệu quả.
Thứ ba, tiếp tục xây dựng và triển khai các chương trình đào tạo, tập huấn nâng cao năng lực, kỹ năng đáp ứng nhu cầu chuyển đổi năng lượng tại Việt Nam.
Thứ tư, thí điểm kết nối trao đổi giữa các ngân hàng thành viên nhóm GFANZ, ngân hàng trong nước, tổ chức tài chính có kinh nghiệm cho vay các dự án năng lượng nhằm sẻ kinh nghiệm, đề xuất khuyến nghị tăng cường thu hút nguồn tài chính xanh cho ngành năng lượng, hỗ trợ kết nối các tổ chức tài chính với các chủ dự án, nhà phát triển dự án và tạo cơ hội huy động nguồn lực cho các dự án JETP.
Việc rà soát, phân loại và hoàn thiện danh mục dự án JETP cho thấy trọng tâm năm 2026 không nằm ở số lượng mà ở tính khả thi và hiệu quả triển khai. Cục Điện lực xác định cần gắn chặt JETP với các dự án năng lượng trọng điểm, đồng thời yêu cầu các đối tác quốc tế chủ động phối hợp, minh bạch thông tin và thay đổi cách tiếp cận nhà đầu tư. Song song đó, các hoạt động hỗ trợ kỹ thuật, đào tạo và kết nối tài chính xanh được xem là đòn bẩy quan trọng để JETP đi vào thực chất.
Phương Cúc
Nguồn Công Thương : https://congthuong.vn/ra-soat-de-thuc-day-chuyen-doi-nang-luong-cong-bang-439042.html