Sai 9 câu vẫn đạt 98,98 điểm: ĐH Bách khoa Hà Nội giải mã 'nghịch lý' thủ khoa

6 giờ trướcBài gốc

Nhiều thí sinh và phụ huynh thắc mắc thủ khoa kỳ thi đánh giá tư duy (TSA) năm 2026 của Đại học Bách khoa Hà Nội đạt 98,98/100 điểm dù sai tới 9 trong tổng số 100 câu hỏi. Thủ khoa đợt thi trước chỉ sai 8 câu.

Thủ khoa là Nguyễn Tuấn Đạt, học sinh trường THPT Vĩnh Bảo, Hải Phòng với 98,98 điểm. Nam sinh trả lời đúng 40/40 câu hỏi phần Tư duy Toán học, 18/20 câu Tư duy Đọc hiểu và 33/40 câu Tư duy Khoa học/Giải quyết vấn đề.

Trên một số diễn đàn, các ý kiến băn khoăn vì sao nam sinh sai 9/100 câu nhưng chỉ bị trừ 1,02 điểm. Trong khi đó, thủ khoa TSA đợt 1 hồi tháng 1 giành điểm ở 92/100 câu, tức đúng nhiều câu hơn nhưng tổng điểm lại thấp hơn Đạt 2,88.

Chiều 25/3, Đại học Bách Khoa Hà Nội công bố thông tin về mô hình chấm điểm đánh giá tư duy để giải đáp thắc mắc của thí sinh, phụ huynh quan tâm.

Điểm số không đơn thuần là tổng số câu trả lời đúng

Theo nhà trường, điểm TSA không được tính đơn thuần bằng tổng số câu trả lời đúng. Nhiều kỳ thi tại Việt Nam trước đây sử dụng cách tính điểm thô, tức cộng cơ học điểm của tất cả các câu đúng để ra kết quả cuối cùng. Ví dụ, với đề thi 100 câu hỏi, mỗi câu đúng được 1 điểm, thí sinh trả lời đúng 70 câu sẽ đạt 70 điểm.

Đại diện nhà trường cho hay, phương pháp tính điểm này có hạn chế khi khó phân biệt chính xác năng lực của những thí sinh có cùng số câu đúng. Ngoài ra, nếu các đề thi có mức độ khó khác nhau, điểm thô có thể khiến kết quả đánh giá thiếu sự ổn định. Chẳng hạn, hai thí sinh cùng đạt 70 điểm có thể đã trả lời đúng những câu hỏi với độ khó khác nhau, dẫn đến năng lực thực tế không hoàn toàn tương đương.

Để khắc phục hạn chế này, nhiều kỳ thi quan trọng trên thế giới áp dụng các mô hình đo lường giáo dục hiện đại, trong đó có Lý thuyết ứng đáp câu hỏi - Item Response Theory (IRT).

Nhà trường lên tiếng lý giải về cách chấm điểm kỳ thi đánh giá tư duy.

Chấm điểm theo mô hình IRT hai tham số

Trong kỳ thi TSA, Đại học Bách khoa Hà Nội áp dụng mô hình IRT hai tham số, bao gồm độ khó và độ phân biệt của câu hỏi.

Theo mô hình này, mỗi thí sinh được ước lượng một mức năng lực nhất định. Thí sinh năng lực cao sẽ có xác suất trả lời đúng các câu hỏi cao hơn so với thí sinh có năng lực thấp. Đồng thời, mỗi câu hỏi trong đề thi cũng được gán các tham số về độ khó và khả năng phân loại năng lực thí sinh.

Điều này có nghĩa là không phải mọi câu hỏi đều có giá trị như nhau. Nếu thí sinh trả lời đúng nhiều câu hỏi có độ khó cao hoặc khả năng phân loại tốt, điểm TSA sẽ được ước lượng cao hơn. Ngược lại, nếu chủ yếu làm đúng các câu hỏi dễ, điểm năng lực sẽ thấp hơn, ngay cả khi tổng số câu đúng tương đương.

Vì vậy, trong TSA, hai thí sinh có cùng số câu đúng vẫn có thể nhận điểm số khác nhau.

Quy trình 4 bước chấm điểm

Theo quy trình của Đại học Bách khoa Hà Nội, việc chấm điểm TSA theo mô hình IRT hai tham số được thực hiện qua bốn bước chính:

Bước 1: Phần mềm chấm thi sử dụng dữ liệu làm bài của toàn bộ thí sinh trong từng kíp thi để ước lượng độ khó và độ phân biệt của từng câu hỏi.

Bước 2: Dựa trên kết quả làm bài của mỗi thí sinh và thang đo của đề thi hiện tại, phần mềm ước lượng mức năng lực tư duy của thí sinh.

Bước 3: Thang đo của đề thi hiện tại được quy đổi về thang tham chiếu chung với các đợt thi trước nhằm bảo đảm sự tương đương giữa các kỳ thi.

Bước 4: Từ mức năng lực tư duy đã chuẩn hóa, phần mềm tiếp tục quy đổi sang thang điểm TSA để công bố kết quả cho thí sinh.

Theo Đại học Bách khoa Hà Nội, điểm TSA không được tính bằng cách cộng điểm từng câu hỏi. Thay vào đó, điểm số là kết quả của quá trình ước lượng năng lực tư duy dựa trên toàn bộ dữ liệu trả lời của thí sinh trong bài thi.

Nhờ đó, kết quả thi có thể phản ánh chính xác hơn khả năng tư duy của thí sinh, đồng thời bảo đảm tính công bằng giữa các đề thi và các đợt thi khác nhau.

Nhà trường cho biết phương pháp này giúp điểm TSA không phụ thuộc vào điểm cao nhất của đợt thi và cũng không phải là điểm thô được cộng hoặc trừ thêm, mà là kết quả của một quy trình phân tích dữ liệu theo mô hình đo lường giáo dục hiện đại.

Lệ Thu

Nguồn VTC : https://vtcnews.vn/sai-9-cau-van-dat-98-98-diem-dh-bach-khoa-ha-noi-giai-ma-nghich-ly-thu-khoa-ar1009426.html