Hình thành cơ sở đào tạo quy mô lớn
Hiện nay, trên địa bàn tỉnh có một số cơ sở giáo dục nghề nghiệp tương đồng về chức năng, nhiệm vụ, có sự trùng lặp về ngành nghề đào tạo, quy mô tuyển sinh và đào tạo nhỏ, chưa phát huy hết tiềm năng về cơ sở vật chất và nguồn nhân lực, dẫn đến phân tán nguồn lực, chi phí quản lý cao, khó phát triển các ngành nghề mũi nhọn, ngành trọng điểm quốc gia.
Giờ học lý thuyết về ô tô điện tại Trường Cao đẳng Công nghệ Việt - Hàn Bắc Giang.
Trước thực tế đó, tỉnh Bắc Ninh xây dựng Đề án thành lập, tổ chức lại các trường cao đẳng phù hợp với quy hoạch tỉnh Bắc Ninh thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050 và quy hoạch mạng lưới cơ sở giáo dục nghề nghiệp thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2045 của Chính phủ.
Theo đó, tỉnh Bắc Ninh sẽ thành lập Trường Cao đẳng Bắc Ninh trên cơ sở hợp nhất Trường Cao đẳng Bắc Giang, Trường Cao đẳng Sư phạm Bắc Ninh, Trường Cao đẳng Y tế Bắc Ninh, Trường Trung cấp Văn hóa, Nghệ thuật và Du lịch tỉnh Bắc Ninh và Trường Trung cấp Văn hóa, Thể thao và Du lịch Bắc Ninh.
Tổ chức lại Trường Cao đẳng Công nghiệp Bắc Ninh trên cơ sở tiếp nhận nguyên trạng Trường Trung cấp nghề Kinh tế - Kỹ thuật và Thủ công mỹ nghệ truyền thống Thuận Thành. Tổ chức lại Trường Cao đẳng Công nghệ Việt - Hàn Bắc Giang trên cơ sở tiếp nhận chức năng, nhiệm vụ và sinh viên cao đẳng của Trường Cao đẳng Miền núi Bắc Giang.
Đề án thành lập, tổ chức lại các trường cao đẳng trên địa bàn tỉnh đã được UBND tỉnh, Ban Thường vụ Tỉnh ủy thông qua, đang trình Bộ Giáo dục và Đào tạo phê duyệt. Ông Đoàn Xuân Thanh, Phó Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo cho biết: “Chủ trương sắp xếp các trường cao đẳng nghề giúp hình thành cơ sở đào tạo có quy mô lớn hơn, năng lực cạnh tranh cao hơn, tăng sức hút đối với người học không chỉ trên địa bàn tỉnh mà còn ở các khu vực lân cận, đáp ứng tiêu chuẩn đào tạo quốc tế và nhu cầu của thị trường lao động, nâng cao thương hiệu địa phương trong hệ thống giáo dục nghề nghiệp”.
Việc sắp xếp này còn thúc đẩy lộ trình tự chủ, giảm dần sự phụ thuộc vào ngân sách Nhà nước của các cơ sở giáo dục nghề nghiệp công lập, buộc các đơn vị phải chủ động đổi mới chương trình đào tạo và tăng cường liên kết với doanh nghiệp; góp phần tinh gọn bộ máy, giảm đầu mối quản lý, giảm biên chế gián tiếp và tiết kiệm chi thường xuyên.
Đào tạo gắn với thị trường lao động
Đối với việc tổ chức lại Trường Cao đẳng Công nghiệp Bắc Ninh trên cơ sở tiếp nhận nguyên trạng Trường Trung cấp nghề Kinh tế - Kỹ thuật và Thủ công mỹ nghệ truyền thống Thuận Thành, các đơn vị liên quan đã tập trung xây dựng kế hoạch sử dụng giáo viên phù hợp yêu cầu chương trình đào tạo.
Với những giáo viên chưa đáp ứng, nhà trường tạo điều kiện cho người dạy tham gia các khóa đào tạo, bồi dưỡng hoặc luân chuyển nếu có nguyện vọng. Bên cạnh công tác nhân sự, chương trình đào tạo sẽ có sự điều chỉnh để đáp ứng yêu cầu đổi mới công tác đào tạo nghề và thị trường lao động...
"Chủ trương sắp xếp các trường cao đẳng nghề giúp hình thành cơ sở đào tạo có quy mô lớn hơn, năng lực cạnh tranh cao hơn, tăng sức hút đối với người học không chỉ trên địa bàn tỉnh mà còn ở các khu vực lân cận, đáp ứng tiêu chuẩn đào tạo quốc tế và nhu cầu của thị trường lao động, nâng cao thương hiệu địa phương trong hệ thống giáo dục nghề nghiệp" - Ông Đoàn Xuân Thanh, Phó Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo.
Ông Nguyễn Văn Mễ, Phó Hiệu trưởng Trường Cao đẳng Công nghiệp Bắc Ninh cho biết: “Dự kiến sau sáp nhập, nhà trường sẽ đào tạo 10 ngành nghề trình độ cao đẳng, 10 ngành nghề trình độ trung cấp và 21 ngành nghề sơ cấp, trong đó có nhiều ngành nghề trọng điểm. Quy mô tuyển sinh giai đoạn 2026 - 2030 khoảng 11 nghìn học viên”.
Tuy nhiên, việc sắp xếp nhiều trường, nhiều ngành theo hướng đa ngành như thành lập Trường Cao đẳng Bắc Ninh trên cơ sở hợp nhất Trường Cao đẳng Bắc Giang, Trường Cao đẳng Sư phạm Bắc Ninh, Trường Cao đẳng Y tế Bắc Ninh, Trường Trung cấp Văn hóa, Nghệ thuật và Du lịch tỉnh Bắc Ninh và Trường Trung cấp Văn hóa, Thể thao và Du lịch Bắc Ninh đòi hỏi phải bố trí khoa học, tính đến yếu tố tương đồng về chuyên ngành để tạo thuận lợi cho quản lý và phát triển.
Khối ngành sư phạm và văn hóa, nghệ thuật có những điểm giao thoa nhất định, bởi trong chương trình đào tạo giáo viên có nội dung liên quan đến nghệ thuật và hoạt động văn hóa. Trong khi đó, đào tạo y tế lại mang tính chuyên sâu, chịu sự điều chỉnh của nhiều quy định riêng, đặc biệt ở nội dung thực hành và đào tạo lâm sàng.
Do vậy, sau khi sắp xếp, các trường chú trọng tổ chức lại khoa, ngành đào tạo dựa trên nhu cầu tuyển sinh và điều kiện thực tế, trong đó chú trọng tái cấu trúc các nhóm ngành, bảo đảm tính chuyên sâu, đặc thù ngành nghề. Dự kiến những ngành tuyển sinh hấp dẫn người học sẽ tiếp tục được duy trì, đồng thời mở rộng các ngành mới, ngành thiếu nhân lực và dừng tuyển sinh các ngành ít người học.
Để bảo đảm ổn định trong quá trình sáp nhập, các cơ sở giáo dục nghề nghiệp cần giữ nguyên chương trình, chuẩn đầu ra và văn bằng theo đúng thỏa thuận ban đầu đối với các khóa học đang triển khai, tránh gây xáo trộn học tập. Tổ chức đối thoại với giảng viên và người học nhằm minh bạch thông tin về lộ trình sáp nhập, giúp người học yên tâm hơn về quyền lợi và bằng cấp.
Đẩy mạnh số hóa hồ sơ học tập để bảo đảm việc chuyển giao dữ liệu giữa các đơn vị diễn ra thông suốt. Quá trình triển khai cần tính toán kỹ về tổ chức bộ máy, phân bổ ngành nghề đào tạo và phát triển đội ngũ, nhằm bảo đảm mục tiêu nâng cao chất lượng đào tạo sau khi sáp nhập.
Những khó khăn về nhân sự, cơ sở vật chất hay tâm lý đội ngũ vẫn còn, song với lộ trình rõ ràng, phương thức sắp xếp khoa học theo hướng phát triển đa ngành, tỉnh Bắc Ninh đang từng bước xây dựng một hệ thống giáo dục nghề nghiệp tinh gọn, hiệu quả và phù hợp với nhu cầu phát triển nguồn nhân lực trong giai đoạn mới.
Bài, ảnh: Minh Thu