Vấn đề này được nhấn mạnh tại Hội thảo “Công đoàn đổi mới và nâng cao hiệu quả công tác ATVSLĐ trong kỷ nguyên số” do Tổng LĐLĐ Việt Nam tổ chức mới đây. Trước đó, Chính phủ đã ban hành Nghị quyết số 117/NQ-CP ngày 2/5/2026 về việc bổ sung Dự án Luật ATVSLĐ (sửa đổi) vào Chương trình lập pháp năm 2026 của Quốc hội khóa XVI.
Theo Bộ Nội vụ, việc đề xuất sửa đổi Luật ATVSLĐ xuất phát từ thực tế thi hành giai đoạn 2016 - 2025 khi Báo cáo tổng kết thi hành Luật ATVSLĐ giai đoạn 2016 - 2025 cho thấy, dù hành lang pháp lý hiện hành đã góp phần quan trọng trong việc nâng cao nhận thức của người lao động, cải thiện điều kiện sản xuất và xây dựng văn hóa an toàn, nhưng bên cạnh đó cũng đã bộc lộ “điểm nghẽn”.
Tại Hội thảo, các đại biểu đã chỉ ra phương thức quản lý ATVSLĐ truyền thống hiện còn nhiều hạn chế. Tại nhiều doanh nghiệp, hoạt động quản lý vẫn chủ yếu dựa vào hồ sơ giấy, báo cáo thủ công và kiểm tra trực tiếp tại hiện trường.
“Phương thức này từng góp phần hình thành nền tảng quản lý an toàn trong thời gian dài. Tuy nhiên, khi quy mô sản xuất ngày càng mở rộng và yêu cầu quản trị ngày càng cao, những hạn chế của mô hình truyền thống dần bộc lộ rõ”, theo TS Nguyễn Anh Thơ, Viện trưởng Viện Khoa học ATVSLĐ.
Trong giai đoạn sản xuất mới, chuyển đổi số và tự động hóa không chỉ thay đổi quy trình làm việc mà còn mở ra những phương thức bảo vệ người lao động hiện đại hơn. Vì thế, theo TS Nguyễn Anh Thơ, công nghệ số giúp tập trung và chuẩn hóa dữ liệu an toàn. Khi thông tin liên quan đến huấn luyện, kiểm tra hiện trường, tai nạn lao động, sức khỏe người lao động hay đánh giá rủi ro được lưu trữ trong hệ thống dữ liệu chung, doanh nghiệp có thể dễ dàng truy xuất, tổng hợp thông tin phục vụ quản lý. Điều này giúp giảm đáng kể thời gian xử lý hồ sơ và tăng tính minh bạch. Bên cạnh đó, việc ứng dụng công nghệ số còn tăng khả năng phân tích, dự báo rủi ro, giúp doanh nghiệp nhận diện xu hướng tai nạn, sự cố hoặc hành vi không an toàn để chủ động phòng ngừa thay vì chỉ phản ứng sau khi sự cố xảy ra…
Việc đưa dự án sửa đổi bổ sung Luật ATVSLĐ vào chương trình lập pháp 2026 là bước đi cần thiết để kịp thời hoàn thiện khung pháp lý tránh cho việc Việt Nam sẽ phải đối mặt rủi ro gia tăng tai nạn lao động và khó đáp ứng các cam kết quốc tế về lao động bền vững.
X.Hoa