Không lựa chọn chất liệu đắt tiền hay công cụ cầu kỳ, thầy Ngô Minh Khôi, giáo viên mỹ thuật Trường Tiểu học Tô Hiệu (xã Chương Dương, TP Hà Nội) lại tìm thấy nguồn cảm hứng từ chính những vật dụng quen thuộc trong đời sống. Với thầy, rác thải không đơn thuần là thứ bị loại bỏ, mà có thể trở thành chất liệu sáng tạo nếu được nhìn nhận theo một cách khác.
Thầy Ngô Minh Khôi bên góc sáng tạo tại nhà riêng (Ảnh: Duy Anh)
Cơ duyên đến với hành trình này bắt đầu từ năm 2019. Trong một lần đi dạo trên đê sông Hồng, thầy bắt gặp nhiều chai thủy tinh nằm rải rác trên bãi cỏ. Ban đầu chỉ định thu gom để tránh gây nguy hiểm cho người qua lại, nhưng khi quan sát kỹ, thầy nhận ra nhiều chiếc chai có hình dáng đẹp, nếu bỏ đi sẽ rất lãng phí.
“Tôi nghĩ những chiếc chai này được thiết kế rất công phu, nếu vứt đi thì đáng tiếc. Từ đó, tôi thử vẽ lên bề mặt chai và dần hình thành niềm đam mê,” thầy Khôi chia sẻ.
Từ những thử nghiệm ban đầu, thầy bắt đầu hoàn thiện quy trình tạo ra sản phẩm. Mỗi chai thủy tinh phải được làm sạch, bóc nhãn, sơn lót, sau đó phác thảo và tô màu bằng sơn acrylic, cuối cùng là phủ lớp bảo vệ. Trung bình, mỗi sản phẩm mất khoảng hai ngày để hoàn thành.
Theo thầy Khôi, thủy tinh là chất liệu không dễ xử lý: “Bề mặt trơn, hình dáng cong nên khi vẽ phải rất cẩn thận. Nhưng chính điều đó lại khiến tôi hứng thú hơn, mỗi sản phẩm hoàn thành đều mang lại cảm giác rất riêng”.
Không dừng lại ở chai thủy tinh, thầy Khôi còn tận dụng nhiều vật liệu khác như giấy vụn, mảnh gỗ hay sỏi đá. Mỗi chất liệu được khai thác theo một cách khác nhau, tạo nên những sản phẩm mang dấu ấn cá nhân, từ họa tiết hoa lá đến những hình ảnh gần gũi với thiên nhiên.
Những chiếc chai thủy tinh qua bàn tay của thầy Khôi đã biến thành lọ hoa, đèn ngủ (Ảnh: Duy Anh)
Những viên đá, sỏi đê sông Hồng cũng được vẽ lên những họa tiết tinh xảo (Ảnh: Duy Anh)
Ban đầu, các sản phẩm được thầy dùng để trang trí trong nhà hoặc làm quà tặng. Tuy nhiên, khi chia sẻ lên mạng xã hội, những tác phẩm này nhanh chóng thu hút sự quan tâm. Nhiều người bày tỏ sự thích thú trước cách những vật dụng cũ được “tái sinh”, thậm chí tìm đến đặt mua để trưng bày.
Không dừng lại ở việc sáng tạo cá nhân, thầy Khôi đã đưa tinh thần tái chế vào bài giảng. Trong các giờ học mỹ thuật, học sinh được hướng dẫn tận dụng giấy vụn và vật liệu cũ để tạo ra sản phẩm mới.
“Tôi muốn học sinh hiểu rằng, tái chế không chỉ là làm ra một món đồ, mà là cách nhìn nhận lại giá trị của những thứ xung quanh. Một chiếc chai cũ, nếu có ý tưởng, hoàn toàn có thể trở thành một sản phẩm có ích”, thầy Khôi cho biết.
Lan tỏa lối sống xanh đến học sinh từ những vật dụng hằng ngày (Ảnh: Duy Anh)
Những giờ học vì thế trở nên sinh động hơn khi học sinh được trực tiếp trải nghiệm. Thay vì chỉ học lý thuyết, các em được tự tay sáng tạo, qua đó hình thành ý thức tiết kiệm và bảo vệ môi trường. Nhiều em đã thay đổi thói quen, biết giữ lại những vật dụng có thể tái sử dụng thay vì vứt bỏ.
Em Lê Hiền Anh, học sinh lớp 5E trường tiểu học Tô Hiệu vui vẻ khi nói về giờ học của mình: “Trước đây em thường vứt chai nhựa hay đĩa đựng xôi đi, nhưng bây giờ em giữ lại để làm đồ. Em thấy rất vui khi tự tay làm ra sản phẩm".(Ảnh: Duy Anh)
Những giáo cụ sinh động được tái chế từ giấy vụn. (Ảnh: Duy Anh)
Không dừng lại trong lớp học, sản phẩm của thầy và học sinh còn được trưng bày trong các hoạt động của nhà trường, góp phần lan tỏa thông điệp sống xanh đến cộng đồng.
Theo thầy Khôi, điều quan trọng nhất không phải là số lượng sản phẩm, mà là sự thay đổi trong nhận thức. “Chỉ cần mỗi người thay đổi một chút, tận dụng lại những gì có thể, thì môi trường sẽ tốt lên rất nhiều. Tôi nghĩ giáo dục nên bắt đầu từ những điều nhỏ như vậy”.
Trong bối cảnh vấn đề rác thải ngày càng trở nên cấp thiết, những việc làm giản dị nhưng bền bỉ như của thầy Ngô Minh Khôi mang ý nghĩa thiết thực. Từ những chai lọ ven sông đến lớp học, rồi lan tỏa trên mạng xã hội, hành trình ấy không chỉ tạo ra những sản phẩm nghệ thuật, mà còn góp phần hình thành lối sống xanh trong cộng đồng.
Duy Anh