Tốc độ tăng trưởng đứng thứ tư cả nước
Mỗi giai đoạn phát triển đều đòi hỏi những động lực mới. Với Thanh Hóa, nhiệm kỳ 2020-2025 đánh dấu bước chuyển quan trọng khi tỉnh kiên trì hiện thực hóa 3 đột phá chiến lược mà Đảng đã xác định, coi đây là “chìa khóa” để khơi thông nguồn lực và tạo dư địa phát triển dài hạn.
Khu kinh tế Nghi Sơn tiếp tục khẳng định vai trò đầu tàu tăng trưởng của tỉnh Thanh Hóa. Ảnh: MINH HIẾU
Trong 3 đột phá chiến lược, CCHC và cải thiện môi trường đầu tư được xem là khâu mở đường. Nếu như trước đây, Thanh Hóa thường nằm ở nhóm trung bình về các chỉ số điều hành thì những năm gần đây đã vươn lên nhóm dẫn đầu cả nước ở nhiều chỉ số quan trọng như: Hiệu quả quản trị và hành chính công cấp tỉnh (PAPI), sự hài lòng của người dân, tổ chức (SIPAS), cải cách hành chính (PAR INDEX). Điều đáng ghi nhận không chỉ là sự cải thiện về thứ hạng mà là sự thay đổi trong tư duy quản lý, chuyển từ quản lý sang phục vụ, lấy người dân và doanh nghiệp làm trung tâm. Nhờ đó, môi trường đầu tư kinh doanh ngày càng thông thoáng, hấp dẫn hơn. Giai đoạn 2021-2025, toàn tỉnh thu hút được 485 dự án đầu tư trực tiếp, trong đó có 68 dự án đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) với tổng vốn đăng ký gần 77.000 tỷ đồng và hơn 1,3 tỷ USD. Lũy kế đến nay, Thanh Hóa có 190 dự án FDI còn hiệu lực với tổng vốn đăng ký khoảng 15,94 tỷ USD, đứng thứ 8 cả nước. Riêng 5 tháng đầu năm 2026, tỉnh đã thu hút được 47 dự án (trong đó có 9 dự án FDI) với tổng vốn đăng ký gần 10.500 tỷ đồng và hơn 107 triệu USD, tăng 17,5% so với cùng kỳ năm trước về số dự án và tăng 36,6% về số vốn đăng ký...
Cảng biển nước sâu Khu kinh tế Nghi Sơn (tỉnh Thanh Hóa) đóng vai trò cửa ngõ giao thương quốc tế và trung tâm logistics trọng điểm của Bắc Trung Bộ. Ảnh: MINH HIẾU
Những kết quả đạt được phản ánh rõ nét qua các chỉ tiêu phát triển: Tốc độ tăng trưởng tổng sản phẩm trên địa bàn (GRDP) bình quân giai đoạn 2021-2025 ước đạt 9,05%, đứng thứ tư cả nước và đứng thứ ba trong nhóm 10 tỉnh, thành phố có quy mô kinh tế lớn nhất. Tổng thu ngân sách nhà nước trên địa bàn đạt 247.242 tỷ đồng, gấp 2,2 lần giai đoạn 2016-2020; tổng vốn đầu tư toàn xã hội đạt hơn 700.000 tỷ đồng; kim ngạch xuất khẩu đạt hơn 30,2 tỷ USD, gấp hơn hai lần giai đoạn 2016-2020. Với 18.187 doanh nghiệp thành lập mới đã nâng tổng số doanh nghiệp đang hoạt động trên địa bàn lên khoảng 21.500 doanh nghiệp vào năm 2025.
Tiếp tục tháo gỡ điểm nghẽn
Bên cạnh những kết quả tích cực, thực tiễn cũng cho thấy việc triển khai các đột phá chiến lược vẫn còn những hạn chế cần được nhìn nhận thẳng thắn. Đó là, chất lượng CCHC giữa các địa phương, đơn vị trên địa bàn tỉnh chưa thật sự đồng đều. Ở một số nơi vẫn còn tình trạng né tránh trách nhiệm, tâm lý sợ sai, sợ va chạm trong giải quyết công việc. Việc phân cấp, phân quyền tuy được đẩy mạnh nhưng chưa phát huy đầy đủ hiệu quả; môi trường đầu tư kinh doanh dù được cải thiện song chưa tạo được lợi thế cạnh tranh vượt trội so với nhiều địa phương trong khu vực. Một số dự án chậm tiến độ kéo dài chưa được xử lý dứt điểm, làm giảm hiệu quả sử dụng nguồn lực. Hạ tầng, tính kết nối giữa các vùng trong tỉnh, nhất là khu vực miền núi với vùng động lực ven biển, vẫn còn những hạn chế. Hạ tầng logistics, hạ tầng số và hạ tầng phục vụ kinh tế biển chưa đáp ứng đầy đủ yêu cầu phát triển trong giai đoạn mới. Nguồn nhân lực tiếp tục là điểm nghẽn lớn... Thực tiễn phát triển đang đặt ra yêu cầu Thanh Hóa phải tiếp tục kiên trì với 3 đột phá chiến lược nhưng bằng tư duy mới, quyết tâm mới và cách làm mới.
Trước hết, CCHC phải hướng tới mục tiêu xây dựng nền hành chính kiến tạo phát triển, lấy sự hài lòng của người dân và doanh nghiệp làm thước đo hiệu quả hoạt động của bộ máy. Đồng thời cần tiếp tục hoàn thiện cơ chế bảo vệ cán bộ dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm vì lợi ích chung; khắc phục tâm lý né tránh, đùn đẩy trách nhiệm. Trong phát triển hạ tầng, cần ưu tiên các dự án có tính kết nối vùng, kết nối liên vùng; phát triển đồng bộ hạ tầng giao thông, logistics, hạ tầng số và hạ tầng phục vụ kinh tế biển. Cùng với việc phát huy vai trò đầu tàu của Khu kinh tế Nghi Sơn, cần tạo động lực mới cho khu vực miền Tây và các vùng còn khó khăn nhằm thu hẹp khoảng cách phát triển.
Đối với nguồn nhân lực, cần coi đây là đột phá của mọi đột phá, xây dựng đội ngũ cán bộ đáp ứng yêu cầu của chính quyền địa phương hai cấp; đồng thời đẩy mạnh liên kết giữa cơ sở đào tạo và doanh nghiệp, phát triển nguồn nhân lực số, nhân lực khoa học-công nghệ và đổi mới sáng tạo.
Cảng hàng không Thọ Xuân kết nối tỉnh Thanh Hóa với các trung tâm kinh tế lớn cả nước. Ảnh: MINH HIẾU
Khi thể chế được đổi mới, hạ tầng được đầu tư đồng bộ và nguồn nhân lực được đặt ở vị trí trung tâm của phát triển, những tiềm năng và lợi thế riêng có sẽ được chuyển hóa thành nguồn lực tăng trưởng thực chất. Bước vào giai đoạn phát triển mới, yêu cầu đặt ra không chỉ là duy trì tốc độ tăng trưởng cao mà còn phải nâng cao chất lượng tăng trưởng, xây dựng nền kinh tế có sức chống chịu và năng lực cạnh tranh cao hơn. Khi những điểm nghẽn về thể chế, hạ tầng và nguồn nhân lực tiếp tục được tháo gỡ, cùng với động lực từ khoa học-công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, Thanh Hóa sẽ có thêm nền tảng để khẳng định vai trò cực tăng trưởng của các tỉnh Bắc Trung Bộ.
Tại hội nghị sơ kết một năm vận hành mô hình chính quyền địa phương hai cấp (diễn ra ngày 1-6), đồng chí Lê Đức Thái, Ủy viên Trung ương Đảng, Bí thư Tỉnh ủy Thanh Hóa yêu cầu các cấp, các ngành tiếp tục rà soát, sắp xếp tổ chức bộ máy theo hướng tinh gọn, hiện đại, hiệu quả; hoàn thiện chức năng, nhiệm vụ của từng cơ quan, đơn vị; đẩy mạnh phân cấp, phân quyền gắn với xác định rõ trách nhiệm của từng tổ chức, cá nhân. Đặc biệt, cần đổi mới mạnh mẽ tư duy và phương thức hoạt động của chính quyền các cấp từ “quản lý hành chính” sang “phục vụ, kiến tạo phát triển”. Mọi hoạt động của bộ máy phải hướng tới mục tiêu cao nhất là phục vụ người dân và doanh nghiệp tốt hơn.
HOÀNG KHÁNH TRÌNH