Thơm ngon bánh, mứt ngày tết

3 giờ trướcBài gốc

Giữa nhịp sống hiện đại với sự phát triển mạnh mẽ của thị trường hàng hóa, vẫn còn đó những người phụ nữ miệt mài giữ gìn hương vị tết xưa bằng đôi tay khéo léo và tình yêu thương dành cho gia đình.

NGỌT NGÀO MỨT QUÊ

Với nhiều người Việt, bánh tét, mứt tết, bánh tráng... từ lâu trở thành phần không thể thiếu trong mỗi dịp xuân về. Không chỉ là món ăn quen thuộc trên bàn tiếp khách, bánh, mứt còn mang ý nghĩa văn hóa sâu sắc, gắn liền với ký ức về sự sum họp, ấm áp của mỗi gia đình.

Bà Đỗ Thị Sương gắn bó với nghề làm mứt tết đã gần 20 năm.

Dù hiện nay có thể dễ dàng mua các loại bánh, mứt đóng gói sẵn với mẫu mã đẹp, hương vị đa dạng nhưng nhiều gia đình vẫn giữ thói quen tự tay chế biến để dâng cúng ông bà, tổ tiên và sử dụng trong những ngày tết.

Tại khóm Tân Dân, phường Cao Lãnh, những ngày giáp tết dường như ngắn lại trong hơi ấm lan tỏa từ căn bếp nhỏ của gia đình bà Nguyễn Thị Thơ.

"Gói bánh tét khá vất vả, từ khâu chuẩn bị nguyên liệu đến lúc nấu phải canh lửa suốt nhiều giờ.

Nhưng quen rồi, với lại tết mà không có nồi bánh thì thấy thiếu không khí xuân. Ngoài làm bán, tôi còn làm cho gia đình dùng."

Không khí rộn ràng bao trùm khi mỗi thành viên đều tất bật với những công đoạn riêng: Từ vo nếp, lau lá đến chuẩn bị nhân bánh. Ngoài sân, chiếc nồi lớn sẵn sàng chờ đợi những đòn bánh tét tròn trịa, chuẩn bị cho một đêm thức trắng trông lửa, bắt đầu cho một mùa xuân mới ấm áp, sum vầy.

Bà Thơ cho biết, gia đình bà theo nghề gói bánh tét đã nhiều năm. Mỗi dịp tết, ngoài phục vụ nhu cầu gia đình, bà còn nhận gói bánh cho người dân trong và ngoài địa phương.

“Gói bánh tét khá vất vả, từ khâu chuẩn bị nguyên liệu đến lúc nấu phải canh lửa suốt nhiều giờ. Nhưng quen rồi, với lại tết mà không có nồi bánh thì thấy thiếu không khí xuân. Ngoài làm bán, tôi còn làm cho gia đình dùng”, bà Thơ chia sẻ.

Bà Nguyễn Thị Thơ (ngụ khóm Tân Dân, phường Cao Lãnh) cùng chồng gói bánh tét.

Theo bà Thơ, những đòn bánh được làm ra không chỉ là sản phẩm lao động, mà còn là sự gửi gắm tình cảm dành cho người thân. Từng lớp nếp, từng khoanh nhân đều chứa đựng mong ước về một năm mới an lành, sung túc.

Không chỉ có bánh tét, nhiều gia đình ở vùng nông thôn Đồng Tháp còn tất bật làm các loại mứt truyền thống từ nguyên liệu sẵn có như: Dừa, me, chùm ruột, gừng, bí đao, chuối xiêm...

Qua đôi bàn tay khéo léo, những nguyên liệu quen thuộc ấy trở thành các món mứt mang hương vị đặc trưng của miền quê.

Tại ấp Hòa Định 2, xã Phong Hòa, gia đình bà Đỗ Thị Sương gắn bó với nghề làm mứt tết đã gần 20 năm. Mỗi năm, từ khoảng tháng 10 âm lịch, bà Sương bắt đầu chuẩn bị nguyên liệu để kịp phục vụ thị trường tết. Trước sân nhà, từng mẻ mứt được phơi nắng, tỏa hương thơm dịu nhẹ.

Theo bà Sương, làm mứt là công việc đòi hỏi sự tỉ mỉ, kiên nhẫn và nhiều kinh nghiệm. Từ khâu chọn nguyên liệu, sơ chế, phơi nắng đến sên đường đều phải thực hiện cẩn thận. “Muốn mứt đẹp, ngon, không dùng phẩm màu thì phải phơi trúng nắng, canh đường cho chuẩn, sên đủ lửa. Chỉ cần sơ suất là có thể hư cả mẻ”, bà Sương cho biết.

Bà Sương không sử dụng chất bảo quản hay phụ gia trong quá trình làm mứt. Các sản phẩm làm ra chủ yếu dựa vào phương pháp truyền thống, đảm bảo an toàn cho người tiêu dùng. Nhờ đó, mứt của gia đình bà luôn được khách hàng tin tưởng, ưa chuộng.

Mỗi dịp tết, gia đình bà Sương làm ra nhiều loại mứt như: Chuối phồng, me, gừng, chùm ruột, dừa, bí đao. “Nhờ nghề làm mứt, mỗi năm, tôi có thêm thu nhập vài triệu đồng để sắm sửa trong nhà. Quan trọng hơn là mình còn giữ được nghề của gia đình”, bà Sương chia sẻ.

GIỮ GÌN HƯƠNG VỊ NGÀY TẾT

Ở nhiều vùng quê, việc làm bánh, mứt còn là dịp để các thành viên trong gia đình sum họp. Con cháu đi làm xa trở về cùng ông bà, cha mẹ quây quần bên gian bếp, vừa làm vừa trò chuyện.

Những câu chuyện về một năm đã qua, những dự định cho năm mới được chia sẻ bên nồi bánh đỏ lửa, tạo nên không khí ấm áp, đậm đà tình thân.

Làm bánh tráng ở Làng nghề Bánh tráng Tân Phước (xã Lai Vung).

Nhiều bạn trẻ khi tham gia cùng gia đình gói bánh, làm mứt đã hiểu hơn về giá trị của truyền thống. Qua đó, góp phần hình thành ý thức gìn giữ bản sắc văn hóa dân tộc ngay từ trong mỗi mái nhà.

Trong bối cảnh thị trường ngày càng đa dạng, các sản phẩm bánh, mứt truyền thống do người dân tự làm vẫn giữ được vị trí riêng trong đời sống. Bởi lẽ, mỗi miếng mứt, mỗi khoanh bánh không chỉ mang hương vị tự nhiên, mà còn chứa đựng tình cảm, sự chăm chút của người làm ra.

Nhiều bạn trẻ khi tham gia cùng gia đình gói bánh, làm mứt đã hiểu hơn về giá trị của truyền thống.

Qua đó, góp phần hình thành ý thức gìn giữ bản sắc văn hóa dân tộc ngay từ trong mỗi mái nhà.

Mứt gừng cay nồng, mứt bí đao ngọt bùi, mứt me chua ngọt, cùng những đòn bánh tét dẻo thơm đã trở thành biểu tượng quen thuộc của ngày tết. Đó cũng là hình ảnh tượng trưng cho ước vọng về một năm mới an khang, hạnh phúc.

Theo nhiều người dân, việc duy trì nghề làm bánh, mứt không chỉ giúp người dân nông thôn tăng thêm thu nhập, ổn định đời sống, mà còn là cách gìn giữ, lan tỏa phong tục, tập quán tốt đẹp của dân tộc.

Thông qua việc truyền nghề cho con cháu, các giá trị truyền thống được tiếp nối một cách tự nhiên, bền vững.

Khi tết đang đến rất gần, trên khắp các vùng nông thôn ở Đồng Tháp, những gian bếp vẫn đỏ lửa, những sân nhà vẫn phơi đầy mứt, những đôi tay vẫn miệt mài chuẩn bị cho mùa xuân mới.

Giữa dòng chảy hối hả của cuộc sống hiện đại, hình ảnh ấy như một nét chấm phá bình yên, góp phần giữ gìn hồn tết Việt.

Bánh tét, mứt tết - tuy giản dị nhưng chứa đựng giá trị văn hóa sâu sắc vẫn đang được người dân gìn giữ và phát huy.

Đó không chỉ là hương vị của mùa xuân, mà còn là sợi dây gắn kết các thế hệ, vun đắp tình cảm gia đình, góp phần làm nên bản sắc văn hóa quê hương Đồng Tháp.

MỸ XUYÊN

Nguồn Đồng Tháp : https://baodongthap.vn/thom-ngon-banh-mut-ngay-tet-a236656.html