Thuốc y học cổ truyền chi từ BHYT còn khiêm tốn
Thông tin về chính sách BHYT đối với thuốc y học cổ truyền, ThS Trần Thị Trang - Vụ trưởng Vụ Bảo hiểm y tế (Bộ Y tế) cho biết, Quyết định số 1893/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ về Chương trình phát triển y dược cổ truyền, kết hợp y dược cổ truyền với y dược hiện đại đến năm 2030 đặt mục tiêu nâng tỷ lệ chi trả thuốc dược liệu, thuốc cổ truyền từ quỹ BHYT lên tối thiểu 20% vào năm 2025 và 30% vào năm 2030.
Tuy nhiên, thực tế hiện nay thuốc y dược cổ truyền thuộc phạm vi thanh toán của BHYT vẫn còn khá hạn chế. Trong khi thuốc tân dược có hơn 1.000 hoạt chất và 59 thuốc phóng xạ được thanh toán, thuốc y học cổ truyền mới có 229 nhóm thuốc đông y, thuốc từ dược liệu cùng 349 vị thuốc cổ truyền dạng bào chế.
Thuốc y học cổ truyền chi từ BHYT còn khiêm tốn.
Theo số liệu năm 2024, chi phí thuốc y học cổ truyền từ quỹ BHYT mới đạt hơn 3.100 tỷ đồng, tương đương 5,42% tổng chi thuốc.
"Đây là con số hết sức khiêm tốn trong khi chúng ta có nguồn dược liệu rất phong phú. Hiện nay nhiều doanh nghiệp đã nghiên cứu, thử nghiệm lâm sàng bài bản các sản phẩm thuốc dược liệu mới. Vì vậy cần có chính sách chi trả phù hợp để phát huy tiềm năng của y học cổ truyền", bà Trang nhấn mạnh.
Theo lãnh đạo Vụ BHYT, việc thanh toán hiện còn gặp nhiều vướng mắc do tên gọi dược liệu chưa thống nhất, trong khi danh mục thuốc y học cổ truyền được ban hành từ năm 2015 đến nay chưa được cập nhật.
Đề xuất mở rộng danh mục thuốc, tạo thuận lợi cho người bệnh
Tại hội nghị nâng cao chất lượng, hiệu quả công tác khám chữa bệnh BHYT lĩnh vực y, dược cổ truyền do Bộ Y tế vừa tổ chức, nhiều đại biểu đề xuất xây dựng danh mục bệnh, nhóm bệnh đặc thù của y học cổ truyền được khám chữa bệnh BHYT trực tiếp tại cơ sở chuyên sâu.
Các ý kiến cũng kiến nghị nghiên cứu cơ chế phù hợp để người cao tuổi có thể tiếp cận dịch vụ khám chữa bệnh tại các bệnh viện y học cổ truyền cấp cơ bản và chuyên sâu mà không phải thực hiện các thủ tục chuyển tuyến phức tạp.
Tham dự và chủ trì hội nghị, Ủy viên dự khuyết Trung ương Đảng, Thứ trưởng Thường trực Bộ Y tế, TS.BS Vũ Mạnh Hà cho hay cho hay, tại buổi làm việc ngày 20/5/2026 với Đảng ủy Bộ Y tế và các cơ quan liên quan, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã nhấn mạnh yêu cầu chuyển mạnh từ tư duy chữa bệnh sang chăm sóc sức khỏe toàn diện; phát huy vai trò của y học cổ truyền trong phòng bệnh, phục hồi chức năng, chăm sóc người cao tuổi và đưa y học cổ truyền thực sự về với cộng đồng.
Theo Thứ trưởng Thường trực Bộ Y tế, đây là định hướng có ý nghĩa chiến lược đối với sự phát triển y học cổ truyền trong giai đoạn mới, vừa bảo tồn và phát huy giá trị truyền thống, vừa thúc đẩy nghiên cứu, chuẩn hóa, hiện đại hóa và nâng cao giá trị y dược cổ truyền.
Đồng thời, đây cũng là cơ sở quan trọng để ngành Y tế tiếp tục hoàn thiện cơ chế, chính sách BHYT, phát triển y học cổ truyền tại y tế cơ sở và đẩy mạnh kết hợp y học cổ truyền với y học hiện đại một cách thực chất, hiệu quả.
Thứ trưởng Thường trực Bộ Y tế Vũ Mạnh Hà, người cao tuổi là nhóm có nhu cầu lớn về điều trị, phục hồi chức năng, chăm sóc sức khỏe dài hạn. Việc tạo điều kiện thuận lợi trong tiếp cận dịch vụ y học cổ truyền sẽ góp phần giảm gánh nặng đi lại, giảm thủ tục hành chính và nâng cao hiệu quả chăm sóc sức khỏe cho người dân.
Bộ Y tế đang rà soát để bổ sung thuốc, dược liệu mới vào danh mục thanh toán BHYT.
Bên cạnh đó, các chuyên gia cũng đề nghị sớm cập nhật danh mục thuốc y học cổ truyền, ưu tiên các thuốc có hiệu quả điều trị, an toàn, ít tác dụng phụ; khuyến khích các sản phẩm được nghiên cứu khoa học, thử nghiệm lâm sàng bài bản.
Thứ trưởng Thường trực Vũ Mạnh Hà yêu cầu các đơn vị liên quan khẩn trương xây dựng, sửa đổi các thông tư về BHYT và danh mục thuốc y học cổ truyền, trong đó cập nhật quy định về thông tuyến đối với một số bệnh đặc thù của y học cổ truyền.
Liên quan đến việc mở rộng danh mục thanh toán, bà Trần Thị Trang cho biết Vụ BHYT đã tiếp nhận đề xuất bổ sung 94 thuốc và 5 loại dược liệu vào danh mục BHYT. Hiện các hồ sơ đang được rà soát, đánh giá về hiệu quả điều trị, độ an toàn và chi phí trước khi trình ban hành quy định mới.
Theo Bộ Y tế, việc cập nhật danh mục sẽ ưu tiên các thuốc cổ truyền, dược liệu được sản xuất theo công nghệ hiện đại, bảo đảm tiêu chuẩn hóa và kiểm soát chất lượng chặt chẽ.
Lãnh đạo Vụ BHYT cũng cho rằng cần đặt y học cổ truyền ở đúng vị trí vốn có trong hệ thống chăm sóc sức khỏe, đồng thời thúc đẩy xu hướng kết hợp giữa y học cổ truyền và y học hiện đại.
"Chúng tôi sẽ mở cửa hết mức đối với các thuốc cổ truyền bảo đảm chất lượng. Việc ưu tiên thuốc trong nước không chỉ giúp người dân tiếp cận các phương pháp điều trị an toàn, ít tác dụng phụ mà còn góp phần phát triển vùng trồng dược liệu, hỗ trợ doanh nghiệp trong nước và giảm phụ thuộc vào nguồn thuốc nhập khẩu", bà Trang nói.
Song song với đó, Bộ Y tế đang phối hợp rà soát, sửa đổi các quy định về đấu thầu và mua sắm thuốc theo chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ, hướng tới mục tiêu đưa thuốc y học cổ truyền tiếp cận người dân thuận lợi hơn ngay từ tuyến cơ sở...
Thái Bình