F-22 Raptor nâng cấp là phiên bản hiện đại hóa của dòng tiêm kích thế hệ thứ năm do Tập đoàn Lockheed Martin phát triển, tập trung vào việc tối ưu hóa khả năng tàng hình khi mang tải ngoài và bổ sung hệ thống cảm biến thụ động tiên tiến. Trong nhiều năm qua, mẫu máy bay này của Không quân Mỹ luôn được đánh giá là một trong những tiêm kích chiếm ưu thế trên không mạnh mẽ nhất thế giới. Tuy nhiên, trước các thách thức mới trong chiến lược quốc phòng, việc kéo dài hiệu quả hoạt động của F-22 đã trở thành ưu tiên hàng đầu.
Thùng nhiên liệu tàng hình: Giải pháp cho tầm bay và diện tích phản xạ radar
Một trong những điểm nhấn quan trọng nhất trong báo cáo nâng cấp là việc bổ sung các thùng nhiên liệu ngoài có thiết kế tàng hình. Thông thường, các thùng nhiên liệu phụ giúp máy bay tăng tầm bay nhưng lại làm giảm đáng kể khả năng ẩn mình trước radar, buộc phi công phải vứt bỏ chúng trước khi xâm nhập vào các khu vực có mạng lưới phòng không dày đặc.
Tiêm kích F-22 Raptor đã chứng minh hiệu quả của mình trong nhiều chiến dịch trước đây.
Mẫu thiết kế mới từ Lockheed Martin cho thấy các thùng nhiên liệu được tạo hình với các đường nét góc cạnh nhằm giảm thiểu diện tích phản xạ radar (RCS). Cải tiến này đặc biệt quan trọng tại các khu vực tác chiến rộng lớn như Ấn Độ - Thái Bình Dương, nơi khoảng cách giữa các căn cứ và mục tiêu thường rất xa. Việc giảm lực cản và duy trì tính năng tàng hình cho phép F-22 mang thêm nhiên liệu mà không làm suy giảm khả năng sống sót trong giai đoạn tiếp cận mục tiêu.
Bên cạnh đó, các thùng nhiên liệu này vẫn giữ khả năng tách rời linh hoạt để khôi phục hiệu suất khí động học tối đa khi cần thiết. Đáng chú ý, Lockheed Martin cho biết trong một số kịch bản tác chiến cụ thể, F-22 có thể tham chiến trực tiếp ngay cả khi chưa vứt bỏ các thùng nhiên liệu này, một ưu thế chưa từng có trên các dòng tiêm kích tàng hình trước đây.
Tích hợp hệ thống cảm biến hồng ngoại IRST hiện đại
Ngoài cải tiến về nhiên liệu, bản thiết kế mới còn tiết lộ sự xuất hiện của các thiết bị pod gắn dưới cánh, được cho là chứa hệ thống tìm kiếm và theo dõi hồng ngoại (IRST). Đây là một bước đi chiến lược nhằm đối phó với các mục tiêu tàng hình của đối phương vốn khó bị phát hiện bởi radar truyền thống.
Khác với radar chủ động phát tín hiệu dễ bị đối phương phát hiện, IRST hoạt động theo cơ chế thụ động bằng cách thu nhận tín hiệu nhiệt phát ra từ động cơ hoặc ma sát khí động học của máy bay đối phương. Khả năng này cho phép F-22 phát hiện và ngắm bắn mục tiêu một cách kín đáo, duy trì yếu tố bất ngờ trong các tình huống không chiến cường độ cao.
Mặc dù việc gắn thêm các pod ngoài có thể ảnh hưởng phần nào đến thông số tàng hình tổng thể, nhưng lợi ích từ việc nâng cao nhận thức tình huống và khả năng bắt bám mục tiêu thụ động được đánh giá là vượt trội hơn. Điều này giúp F-22 Raptor có thể đối đầu hiệu quả với các nền tảng tàng hình hiện đại đang được các đối thủ tiềm năng phát triển.
Chiến lược Raptor 2.0 và tương lai của ưu thế trên không
Dự án được gọi không chính thức là “Raptor 2.0” thể hiện sự kết hợp chặt chẽ giữa cải tiến khí động học và mở rộng hệ thống nhiệm vụ kỹ thuật số. Việc nâng cấp không chỉ dừng lại ở phần cứng mà còn nằm ở khả năng tích hợp dữ liệu, giúp máy bay thích ứng tốt hơn với môi trường chiến tranh hiện đại.
Có thể thấy, những thay đổi về thùng nhiên liệu và cảm biến hồng ngoại là minh chứng cho nỗ lực của Không quân Mỹ trong việc giữ cho F-22 Raptor tiếp tục duy trì vị thế dẫn đầu trong nhiều thập kỷ tới. Đây là hướng đi tất yếu khi các quốc gia khác đang thu hẹp dần khoảng cách về công nghệ máy bay chiến đấu thế hệ thứ năm.
Tuệ Nhân