Tối hậu thư của Mỹ
“Hy vọng Iran sẽ nhanh chóng ‘ngồi vào bàn đàm phán’ và thương lượng một thỏa thuận công bằng, bình đẳng, không vũ khí hạt nhân - một thỏa thuận tốt cho tất cả các bên. Thời gian đang cạn dần, vấn đề thực sự rất cấp bách!”, ông Donald Trump viết trên mạng xã hội.
Tổng thống Mỹ đưa ra cảnh báo đối với Iran. Ảnh: Reuters
“Cuộc tấn công tiếp theo sẽ khốc liệt hơn rất nhiều! Đừng để điều đó xảy ra lần nữa”, ông Donald Trump viết, ám chỉ vụ không kích nhằm vào Iran hồi tháng 6 năm ngoái, đồng thời nhấn mạnh rằng, một “hạm đội” của Mỹ đang tiến về phía Cộng hòa Hồi giáo Iran.
Iran sẵn sàng đáp trả nhưng hoan nghênh thỏa thuận
Bất kỳ hành động quân sự nào từ phía Mỹ sẽ khiến Iran nhắm mục tiêu vào Mỹ, Israel và các nước ủng hộ họ, ông Ali Shamkhani - cố vấn của Lãnh tụ Tối cao Iran Ayatollah Ali Khamenei cho biết trong một bài đăng trên mạng xã hội X hôm 27/1.
Ngoại trưởng Iran Abbas Araqchi cũng cảnh báo trên X rằng, các lực lượng vũ trang Iran “đã sẵn sàng - ngón tay đặt trên cò súng - để lập tức và mạnh mẽ đáp trả bất kỳ hành động xâm lược nào”.
Tuy nhiên, ông Araqchi nói thêm, “Iran luôn hoan nghênh một thỏa thuận mang tính cùng có lợi, công bằng và bình đẳng - trên cơ sở ngang hàng, không bị ép buộc, đe dọa hay hăm dọa - bảo đảm quyền của Iran đối với công nghệ hạt nhân vì mục đích hòa bình, và cam kết không sở hữu vũ khí hạt nhân”.
Ông Araqchi cho biết trước đó rằng ông không liên lạc với đặc phái viên Mỹ Steve Witkoff trong những ngày gần đây và cũng không yêu cầu đàm phán, theo truyền thông nhà nước Iran.
Tàu chiến Mỹ dàn trận gần Iran
Trong ngày 28/1, một quan chức Mỹ xác nhận tổng cộng có 10 tàu chiến đang hiện diện tại Trung Đông. Số lượng hiện nay xấp xỉ số lượng tàu từng được điều đến vùng biển Caribe trước chiến dịch của Mỹ nhằm vào nhà lãnh đạo Venezuela Nicolas Maduro hồi đầu năm nay.
Tàu sân bay USS Abraham Lincoln tại Vịnh Oman. Ảnh: Hải quân Mỹ
Con số này bao gồm nhóm tác chiến tàu sân bay USS Abraham Lincoln, gồm 3 tàu khu trục và các máy bay chiến đấu tàng hình F-35C. Ngoài ra, còn có 6 tàu chiến khác đang hoạt động trong khu vực, bao gồm 3 tàu khu trục và 3 tàu chiến ven biển.
Trên nền tảng Truth Social ngày 28/1, ông Donald Trump viết: "Một hạm đội khổng lồ đang hướng về phía Iran. Giống như với Venezuela, lực lượng này đã sẵn sàng, quyết tâm và có khả năng nhanh chóng hoàn thành sứ mệnh với tốc độ và sức mạnh áp đảo nếu cần thiết".
Các tàu chiến này bắt đầu di chuyển từ khu vực châu Á - Thái Bình Dương từ tuần trước, trong bối cảnh căng thẳng Mỹ-Iran leo thang mạnh sau cuộc đàn áp đẫm máu các cuộc biểu tình trên khắp Iran của chính quyền giáo sĩ trong những tuần gần đây.
Ông Donald Trump nhiều lần đe dọa can thiệp nếu Iran tiếp tục giết hại người biểu tình, dù các cuộc biểu tình trên toàn quốc phản đối khó khăn kinh tế và đàn áp chính trị hiện đã lắng xuống.
Ông cũng tuyên bố Mỹ sẽ hành động nếu Tehran nối lại chương trình hạt nhân sau các cuộc không kích hồi tháng 6 của Israel và Mỹ nhằm vào những cơ sở hạt nhân then chốt của Iran.
Trước đó, tại buổi điều trần trước Thượng viện ngày 28/1, Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio đã nêu khả năng quân đội Mỹ thực hiện các cuộc tấn công phủ đầu chống lại Iran. Tuy nhiên, ông cũng lưu ý quốc gia này đã tích trữ "hàng ngàn" tên lửa đạn đạo tầm xa - những vũ khí mà họ chế tạo được "bất chấp thực tế là nền kinh tế đang trên đà sụp đổ".
Đồng thời, theo tờ The Hill, ông Marco Rubio lưu ý rằng, Chính phủ Iran “có lẽ đang yếu hơn bao giờ hết” và nền kinh tế nước này đang sụp đổ. Ông dự đoán các cuộc biểu tình đường phố sẽ bùng phát trở lại. Tuy nhiên, theo nhiều báo cáo tình báo của Mỹ, dù các điều kiện kinh tế gây ra biểu tình vẫn tồn tại, tầng lớp lãnh đạo cấp cao của chính quyền Iran vẫn tương đối ổn định và chưa xuất hiện những rạn nứt lớn, theo hai nguồn thạo tin.
Bên cạnh đó, ông Rubio nhận định, việc chính quyền ông Donald Trump tăng cường khí tài tại Trung Đông (điển hình là sự xuất hiện của nhóm tác chiến tàu sân bay USS Abraham Lincoln) là bước đi "thận trọng" nhằm bảo vệ hơn 30.000 binh sĩ Mỹ tại khu vực.
"Tôi cho rằng việc duy trì một lực lượng có thể đáp trả và dù không nhất thiết sẽ xảy ra nếu cần thiết, có thể tấn công phủ đầu để ngăn chặn các mối đe dọa nhắm vào hàng ngàn quân nhân và cơ sở của Mỹ cũng như các đồng minh là điều khôn ngoan" - ông Rubio phát biểu.
Những tuyên bố của ông Rubio được đưa ra trong bối cảnh các đồng minh như Các tiểu vương quốc Ảrập thống nhất (UAE) và Ảrập đang chuẩn bị cho kịch bản Tổng thống Mỹ phê chuẩn không kích Iran do sự trấn áp của Tehran đối với người biểu tình.
Quỳnh Vũ