Trong một buổi sáng lộng gió, đội phá dỡ bắt tay vào công việc tại Nhà Trắng. Theo chỉ đạo của Tổng thống Mỹ Donald Trump - người tự định vị hình ảnh là “tổng tư lệnh xây dựng” - họ chỉ mất vài ngày để san phẳng cánh Đông của Nhà Trắng, công trình đã tồn tại 123 năm.
Lý do được đưa ra là khu vực đặt văn phòng Đệ nhất phu nhân đã xuống cấp nghiêm trọng, và việc có một phòng khiêu vũ là rất cần thiết - ít nhất để chấm dứt cảnh những chiếc lều tạm “mọc lên như nấm” mỗi khi Nhà Trắng tổ chức tiệc quy mô lớn.
Một đội công nhân phá dỡ làm việc tại Nhà Trắng vào tháng 10/2025. Ảnh: New York Times.
Các nhà tổ chức sự kiện của cả hai đảng đều thừa nhận nhu cầu này.
Nhà Trắng cho biết toàn bộ chi phí sẽ do các nhà tài trợ tư nhân chi trả.
Tuy nhiên, giới nội bộ chính trị vẫn không khỏi sửng sốt trước quy mô dự kiến của công trình.
“Đây có lẽ sẽ là phòng khiêu vũ đẹp nhất từng được xây dựng”, ông Trump khoe về dự án có diện tích khoảng 9.200 m2 và cao ngang một tòa nhà 4 tầng. Kích thước cụ thể đã thay đổi nhiều lần, nhưng kế hoạch ban đầu là công trình sẽ lớn đến mức có thể làm lu mờ cấu trúc chính của Nhà Trắng.
“Tổng tư lệnh xây dựng”
Ngay từ khi bắt đầu nhiệm kỳ thứ hai, Tổng thống Trump đã muốn để lại dấu ấn riêng của mình lên Nhà Trắng.
Ông lát lại Vườn Hồng để trông giống sân hiên tại Mar-a-Lago, và dựng những cột cờ khổng lồ trên bãi cỏ phía Bắc và phía Nam, kèm theo tuyên bố đó là “những cột cờ tốt nhất ở bất cứ đâu trong nước Mỹ, hay thậm chí trên thế giới”.
Ông Trump lắp đặt các chi tiết bằng đá cẩm thạch và vàng trong phòng tắm của Phòng ngủ Lincoln, rồi trang trí Phòng Bầu dục bằng các phụ kiện sáng bóng.
Các nhân viên phục vụ chuẩn bị cho bữa tối do Tổng thống Trump chủ trì tại sân hiên Vườn Hồng mới được cải tạo, thuộc Nhà Trắng ở Washington, DC. Ảnh: Reuters.
Trên một hành lang bên ngoài Nhà Trắng, nơi treo hàng loạt ảnh các đời tổng thống, nhóm của ông Trump đã gắn thêm tấm bảng với lời lẽ công kích nhắm vào các nhân vật Dân chủ, trong đó có ông Barack Obama và Joe Biden.
Bức ảnh của ông Biden không phải chân dung tổng thống thứ 46, mà là hình chiếc bút ký tự động. Dòng chú thích gọi ông Biden là “vị tổng thống tệ nhất trong lịch sử nước Mỹ”.
Tham vọng thay đổi “cảnh quan” của “tổng tư lệnh xây dựng” Trump còn vượt xa cả phạm vi nơi ông sinh sống.
Ông Trump đã giành quyền kiểm soát Trung tâm Nghệ thuật Biểu diễn Kennedy sau khi loại bỏ các thành viên hội đồng do ông Biden bổ nhiệm và tự tay chọn người thay thế.
Chính những người này sau đó đã bầu ông Trump - người chưa từng tham dự tiệc gala thường niên của trung tâm trong nhiệm kỳ đầu - làm chủ tịch hội đồng.
Việc đổi tên Trung tâm Kennedy thành Trump-Kennedy đã khiến hàng loạt nghệ sĩ đồng loạt hủy show, gây ra tình trạng trống lịch biểu diễn tại đây.
Bất chấp mọi phản đối, ông Trump cũng quyết định tự mình chủ trì Lễ vinh danh Trung tâm Kennedy. Đồng thời, hội đồng quản trị của ông đã bỏ phiếu đổi tên tòa nhà, mặc cho sự phản đối từ gia đình Kennedy. Tấm biển phía trước hiện giờ ghi: “Trung tâm Nghệ thuật Biểu diễn Donald J. Trump và John F. Kennedy”.
Việc đổi tên Trung tâm Kennedy thành Trump-Kennedy đã khiến hàng loạt nghệ sĩ đồng loạt hủy show, gây ra tình trạng trống lịch biểu diễn tại đây.
Ban nhạc jazz The Cookers tiêu biểu cho làn sóng này khi rút khỏi đêm diễn giao thừa vì cho rằng không gian nghệ thuật này đã bị biến chất và mất đi giá trị vốn có. Động thái trên nhằm phản đối việc Tổng thống Trump tự gắn tên mình vào công trình vốn để vinh danh di sản của cố Tổng thống John F. Kennedy.
"Tái thiết Washington DC"
Nhiều sự thay đổi khác cũng diễn ra. Gương mặt ông Trump giờ xuất hiện trên một số thẻ vào cửa công viên quốc gia. Một đồng xu Trump mệnh giá 1 USD đã được thiết kế, trong khi một nhóm nghị sĩ Cộng hòa còn bàn đến việc in hình ông Trump trên tờ tiền 250 USD.
Một đề xuất khác của đảng Cộng hòa là đổi tên sân bay quốc tế Washington Dulles theo tên ông Trump.
Bức ảnh Tổng thống Trump được treo trước trụ sở Bộ Lao động Mỹ tại Washington, DC vào tháng 8/2025. Ảnh: UPI.
Tổng thống Mỹ cũng quay lại với chủ trương kiến trúc từ nhiệm kỳ đầu, yêu cầu các tòa nhà chính phủ phải theo phong cách cổ điển, nhằm “nâng tầm và làm đẹp không gian công cộng, truyền cảm hứng cho tinh thần con người và tôn vinh nước Mỹ”.
Với một bộ phận bảo thủ truyền thống, như bình luận viên chính trị CNN Shermichael Singleton, điều này hoàn toàn ổn.
“Nếu mục tiêu của tổng thống là rời xa kiến trúc thô cứng (brutalist) và quay lại phong cách Hy Lạp - La Mã cổ điển, tôi hoàn toàn ủng hộ”, ông nói.
Tuy nhiên, ngay sau đó, Singleton cũng cảnh báo rủi ro chính trị nếu Tổng thống Trump quá sa đà vào việc phủ kín thành phố bằng hình ảnh của chính mình, trong bối cảnh người dân còn lo lắng về kinh tế.
“Khi cử tri cảm thấy kinh tế ổn định, đất nước an toàn và tương lai con cháu họ tốt đẹp hơn, họ sẽ hoan nghênh bạn xây dựng tất cả tượng đài mà bạn muốn”, Singleton nói. Nhưng khi còn những vấn đề lớn đang đè nặng lên cuộc sống của người dân Mỹ bình thường, “sự ủng hộ đó sẽ không còn dễ dàng”.
Nói cách khác, trong bối cảnh tỷ lệ ủng hộ Tổng thống Trump giảm, lo ngại về kinh tế gia tăng, căng thẳng vì các cuộc truy quét nhập cư, xung đột quốc tế và dư âm từ hồ sơ Epstein, CNN đánh giá đây có thể là thời điểm không phù hợp để dát vàng văn phòng, xây phòng khiêu vũ lấy cảm hứng Versailles và tổ chức tiệc với tỷ phú.
Các nhà lập pháp Dân chủ, trong đó có lãnh đạo phe thiểu số Thượng viện Chuck Schumer, đang nhấn mạnh thông điệp cho cuộc bầu cử giữa kỳ 2026.
“Điều đó cho thấy (ông) Donald Trump không tập trung vào việc cải thiện chăm sóc sức khỏe mà lại theo đuổi những dự án phù phiếm… những dự án không mang lại lợi ích gì cho người dân Mỹ”, ông cho hay.
Dù vậy, động thái “tái thiết thủ đô Washington DC” của Tổng thống Trump vẫn được lòng cử tri trung thành, và ông không hề có dấu hiệu chùn bước.
Gần đây, ông đã nêu ý tưởng về một chiếc khải hoàn môn như biểu tượng trọng đại chào mừng 250 năm lập quốc của Mỹ vào năm 2026.
Trước đó, ông Trump đã công bố mô hình 3D của công trình, dự kiến nằm đối diện với Đài tưởng niệm Tổng thống Abraham Lincoln. Cổng vòm này sẽ đóng vai trò là cửa ngõ vào thủ đô Washington khi đi vào từ Nghĩa trang Quốc gia Arlington ở bang Virginia qua Cầu Tưởng niệm Arlington.
Dựa trên các mô hình mà ông Trump thường khoe, tổng thống Mỹ đã ấp ủ công trình này từ lâu.
“Ông ấy tự nghĩ ra thiết kế và tham gia vào từng bước của quá trình”, một quan chức cấp cao Nhà Trắng nói với CNN.
Theo CNN, nhiều tổng thống từng được vinh danh bằng các biểu tượng công khai vì thành tựu của họ. Nhưng thông thường, điều đó chỉ xảy ra sau khi họ rời nhiệm sở, thậm chí là nhiều năm sau khi họ qua đời, và do người khác đề xuất.
Ông Trump gần như là người duy nhất trong việc tự xây dựng vinh quang cho chính mình khi vẫn còn đương chức, dù ông nói phần lớn chi phí sẽ được tư nhân tài trợ.
Minh An