Không gian trưng bày tại Bảo tàng Di tích Khảo cổ Yijincheng. Ảnh: Global Times
Theo Global Times, một bảo tàng mới được xây dựng ngay trên nền tàn tích của một thành phố cổ ở trung tâm vương quốc Vũ Việt xưa vừa chính thức mở cửa đón công chúng tại Hàng Châu, tỉnh Chiết Giang, miền Đông Trung Quốc.
Không gian trưng bày này mang đến cho du khách cơ hội hiếm hoi tiếp cận trực tiếp đời sống đô thị của một vương quốc cổ đại tồn tại hơn 1000 năm trước.
Bảo tàng Di tích Khảo cổ Nghi Tân Thành, nằm tại quận Lâm An, là hạng mục trung tâm của Công viên Khảo cổ Nghi Tân Thành. Sau hơn một năm xây dựng và chuẩn bị trưng bày, bảo tàng đã chính thức mở cửa, bảo tồn và giới thiệu những di vật quan trọng của Nghi Tân Thành – kinh đô của vương quốc Vũ Việt trong thời kỳ Ngũ Đại Thập Quốc (năm 907–979).
Vương quốc Vũ Việt từng cai trị một phần đáng kể của tỉnh Chiết Giang ngày nay. Các hiện vật và di tích được trưng bày tại bảo tàng giúp phác họa rõ nét diện mạo chính trị, kinh tế và văn hóa của vương quốc này trong giai đoạn lịch sử đầy biến động của Trung Quốc.
Với tổng diện tích trưng bày khoảng 6.500m², bảo tàng được xây dựng trực tiếp trên địa điểm khảo cổ ban đầu.
Không gian trưng bày giới thiệu các di vật khai quật có niên đại kéo dài từ thời Ngũ Đại Thập Quốc đến triều đại Nguyên (năm 1279–1368), phản ánh quá trình phát triển liên tục của khu vực trong nhiều thế kỷ.
Bảo tàng lưu giữ nguyên vẹn tàn tích cổng thành phía nam của Nghi Tân Thành, các đoạn tường thành, cùng nền móng của nhiều công trình kiến trúc kiểu sân trong.
Hệ thống di tích bao gồm tường thành phía nam, đường nội bộ, mạng lưới thoát nước, cổng sân, chân tường, lối đi, nền móng nhà, giếng nước, bếp lò và các chum gốm. Trong đó, những tàn tích cổ nhất có niên đại hơn 1.300 năm.
Sảnh chính của bảo tàng tập trung vào một khu phức hợp sân lớn, dài 45 mét và rộng 25 mét. Du khách có thể quan sát toàn cảnh khu di tích thông qua các hành lang trên cao bao quanh khu vực, hoặc bước lên những lối đi bằng kính, cho phép nhìn cận cảnh các lớp khảo cổ nằm ngay dưới chân.
Hai giếng cổ là một trong những điểm nhấn đặc biệt của bảo tàng. Các giếng này vẫn được cấp nước từ mạch nước ngầm, với tường lót gạch, đáy lọc sỏi phản ánh kỹ thuật quản lý nước tiên tiến của cư dân cổ đại. Thiết kế bên trong hình tròn và bên ngoài hình vuông của giếng thể hiện rõ triết lý truyền thống Trung Hoa về “Trời tròn, đất vuông”.
Các cuộc khai quật tại Nghi Tân Thành cũng phát hiện số lượng lớn chum gốm pha cát, từng được sử dụng để nấu nướng và bảo quản rượu, giấm, ngũ cốc. Những hiện vật này góp phần xác thực các ghi chép lịch sử về kho thóc của quan lại và hoạt động thương mại sôi động từng diễn ra trong thành phố.
Bên cạnh đó, di tích của các bếp lò gia đình và xưởng sản xuất với cấu trúc hoàn chỉnh, hình thức đa dạng cũng được bảo tồn. Một số bếp lò vẫn còn dấu vết tro và dấu hiệu sử dụng, minh họa rõ nét mô hình sản xuất và sinh hoạt “cửa hàng phía trước, xưởng phía sau” đặc trưng của Nghi Tân Thành cổ đại.
Mạng lưới kênh mương thoát nước dày đặc chạy xuyên suốt khu vực khảo cổ tiếp tục cho thấy trình độ quy hoạch đô thị tinh vi dưới thời Vũ Việt, nhấn mạnh sự kết hợp hài hòa giữa núi non, sông nước và kiến trúc thành phố.
Để giúp các di tích trở nên sống động hơn, bảo tàng ứng dụng nhiều công nghệ trưng bày hiện đại như chiếu hình, bàn cát đa phương tiện và hệ thống chiếu sáng, tái hiện khung cảnh đường phố cổ, hoạt động lao động và sinh hoạt thường nhật của cư dân xưa.
Vương quốc Vũ Việt là quốc gia phía nam tồn tại lâu nhất trong thời kỳ Ngũ Đại Thập Quốc – giai đoạn Trung Quốc bị chia cắt chính trị sâu sắc. Được thành lập bởi vua Tiền Lưu, vương quốc theo đuổi chính sách tập trung bảo vệ lãnh thổ và người dân, đồng thời duy trì các truyền thống chính trị và văn hóa của vùng đồng bằng Trung Bộ Trung Quốc.
Theo ông Liu Zheng, thành viên Hội Di tích Văn hóa Trung Quốc, cách tiếp cận này đã giúp khu vực duy trì được sự ổn định tương đối, đồng thời thúc đẩy phát triển kinh tế – xã hội trong bối cảnh chiến tranh lan rộng tại nhiều khu vực khác.
Di tích Nghi Tân Thành được xem là minh chứng tiêu biểu cho giai đoạn tự bảo tồn và ổn định của vương quốc Vũ Việt.
"Thông qua khai quật khảo cổ và hình thức trưng bày tại chỗ, tàn tích thành phố cung cấp cái nhìn sâu sắc về cách thức vận hành và phát triển của một vương quốc ít được biết đến trong thời kỳ lịch sử đầy biến động", ông Liu cho biết.
Theo ông Liu, việc giới thiệu những di tích này không chỉ giúp hiểu rõ hơn về quản trị khu vực, quy hoạch đô thị và đời sống thường nhật dưới thời Vũ Việt, mà còn góp phần làm phong phú thêm câu chuyện lịch sử về Hàng Châu, một trong những thành phố văn hóa tiêu biểu của Trung Quốc.
KHÁNH MY