Tấm Huy chương Đồng của U23 Việt Nam tại giải U23 châu Á 2026 không chỉ là một thành tích quốc tế đơn thuần, mà còn là lời khẳng định đanh thép về tiềm năng của một thế hệ mới. Tuy nhiên, đằng sau niềm vui chiến thắng, giới chuyên môn đang nhìn thấy những bài học thực tế về khoảng cách trình độ giữa bóng đá trẻ và cấp độ Đội tuyển quốc gia (ĐTQG) – nơi giấc mơ World Cup vẫn luôn là một thử thách nghiệt ngã và đầy biến động.
Bóng đá Việt Nam sở hữu lứa trẻ tài năng.
Ánh hào quang Thường Châu và thực tế sau 8 năm
Nhìn lại lịch sử, bóng đá Việt Nam từng trải qua những cung bậc cảm xúc tương tự với chiến tích Á quân U23 châu Á 2018 tại Thường Châu. Cơn địa chấn năm đó đã tạo nên một thế hệ vàng được kỳ vọng sẽ thay đổi bộ mặt bóng đá nước nhà. Thế nhưng, 8 năm sau nhìn lại, sự đào thải của bóng đá chuyên nghiệp đã cho thấy một sự thật trần trụi: không phải ai trong số những ngôi sao trẻ năm ấy cũng giữ được phong độ khi bước lên ĐTQG.
Nhiều cái tên từng được coi là thần đồng đã nhanh chóng sa sút do chấn thương dai dẳng hoặc đánh mất vị trí chính thức tại câu lạc bộ chủ quản. Điều này minh chứng rằng thành công ở cấp độ U23 không phải là tấm vé bảo đảm cho một sự nghiệp lẫy lừng ở cấp độ cao nhất. Môi trường bóng đá trẻ thường là nơi các cầu thủ thi đấu với những đối thủ cùng trang lứa, nơi tâm lý thoải mái giúp họ dễ dàng thăng hoa và tạo nên đột biến.
Ngược lại, khi bước lên ĐTQG, các tiêu chuẩn về thể chất, tư duy chiến thuật và bản lĩnh thi đấu được đẩy lên một ngưỡng hoàn toàn khác. Ở đó, sự thực dụng và tính khắc nghiệt của bóng đá đỉnh cao đòi hỏi nhiều hơn là chỉ tài năng thiên bẩm. Các cầu thủ phải đối mặt với những hệ thống phòng ngự kín kẽ, những pha va chạm ở cường độ cao và áp lực tâm lý từ hàng triệu người hâm mộ.
Cuộc lọc máu khốc liệt tại Đội tuyển quốc gia
Sự chuyển giao từ cấp độ U23 lên ĐTQG luôn là một quá trình đào thải tự nhiên nhưng đầy tàn nhẫn. Tại đây, các ngôi sao trẻ không chỉ cạnh tranh với nhau mà còn phải đối đầu trực tiếp với những đàn anh dày dạn kinh nghiệm, nhóm cầu thủ Việt kiều và các cầu thủ nhập tịch chất lượng. Đây là một cuộc đua khốc liệt mà chỉ những cá nhân thực sự xuất sắc mới có thể trụ lại.
Dàn sao trẻ U23 Việt Nam.
Các chuyên gia phân tích rằng tại đội trẻ, cầu thủ dễ bộc lộ năng lực nhờ sự tương đồng về độ tuổi và kinh nghiệm trận mạc. Tuy nhiên, ở ĐTQG, việc chiếm suất đá chính yêu cầu cầu thủ trẻ phải thể hiện được sự vượt trội về cả kỹ thuật lẫn bản lĩnh. Đây chính là lý do khiến không ít "ngôi sao mai" từng rực sáng ở các giải trẻ bỗng chốc lặng lẽ biến mất khi được đôn lên cấp độ cao nhất.
HLV Kim Sang-sik, người đã gặt hái những thành công nhất định cùng lứa U23 trong hai năm qua, hiểu rõ áp lực của sự chuyển giao này. Mặc dù ông khẳng định sẽ trao cơ hội cho các nhân tố trẻ trong trận gặp Malaysia tại vòng loại Asian Cup 2027 sắp tới, nhưng chiến lược gia người Hàn Quốc cũng nhấn mạnh sự cạnh tranh là tất yếu. Trong sơ đồ chiến thuật của ông, chỉ những ai đủ bản lĩnh thích nghi với cường độ quốc tế mới có tên trong danh sách cuối cùng.
Lộ trình hiện thực hóa giấc mơ World Cup 2030
Mục tiêu tối thượng của Liên đoàn Bóng đá Việt Nam (VFF) và HLV Kim Sang-sik hiện nay là tấm vé tham dự World Cup. Để hiện thực hóa tầm nhìn đến năm 2030, bóng đá Việt Nam đang xây dựng một chiến lược dài hạn, trong đó việc khuyến khích các cầu thủ trẻ ra nước ngoài thi đấu được xem là một mắt xích trọng yếu để nâng tầm tư duy chơi bóng.
HLV Kim Sang-sik đặt dấu ấn đậm nét với bóng đá Việt Nam.
Bên cạnh đó, sự phối hợp giữa VFF và các Câu lạc bộ chuyên nghiệp cần được thắt chặt hơn. Việc đảm bảo các cầu thủ trẻ có cơ hội ra sân thường xuyên tại V.League thay vì ngồi dự bị là yếu tố sống còn để duy trì cảm giác bóng và tích lũy kinh nghiệm thực tế. Song song với đó là kế hoạch làm mới đội hình, sẵn sàng đôn những nhân tố xuất sắc nhất từ lứa U23 vừa giành HCĐ châu Á lên ĐTQG để tạo ra một chu kỳ cạnh tranh mới khỏe khoắn hơn.
Thành công tại giải U23 châu Á 2026 là một dấu mốc tích cực, tạo nên nền móng vững chắc cho tương lai. Tuy nhiên, đây chắc chắn không phải là đỉnh cao để các cầu thủ và ban huấn luyện thỏa mãn. Nếu biết cách tận dụng sức bật từ lứa cầu thủ trẻ này và có một lộ trình đầu tư đúng đắn, giấc mơ World Cup sẽ dần trở thành mục tiêu khả thi thay vì một đích đến xa vời. Con đường phía trước đòi hỏi sự kiên trì, tính chuyên nghiệp và sự đồng lòng từ mọi cấp độ quản lý đến từng cầu thủ trên sân cỏ.
Tuệ Nhân