Nâng chất lượng, gia tăng giá trị cho quả vải thiều
Thông tin về tình hình sản xuất và tiêu thụ vải thiều, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Bắc Ninh Nguyễn Hồng Quang cho biết, năm 2026, do ảnh hưởng của thời tiết nên sản lượng vải thiều đạt thấp so với cùng kỳ năm trước. Vì vậy, ngày từ sớm, Sở đã triển khai các giải pháp hỗ trợ nông dân trong tỉnh tập trung chăm sóc vải lấy mục tiêu nâng cao chất lượng, gia tăng giá trị để bù đắp sụt giảm về sản lượng.
Vải thiều chín sớm ở Bắc Ninh được thương nhân tìm thu mua với giá cao. Ảnh: Mai Toan
Niên vụ năm 2026, toàn tỉnh Bắc Ninh có 29.800 ha vải, sản lượng ước đạt khoảng 100.000 tấn (bằng hơn 50% so với năm 2025). Trong đó, diện tích vải sớm 8.200 ha, chiếm 27,5%, sản lượng khoảng 40.048 tấn; vải chính vụ 21.600 ha, chiếm 72,5%, sản lượng khoảng 55.020 tấn.
Diện tích sản xuất vải an toàn theo tiêu chuẩn VietGAP là 17.500 ha, chiếm 58,7%, sản lượng khoảng 55.700 tấn, đạt 58,6% tổng sản lượng. Vải sản xuất theo tiêu chuẩn GlobalGAP là 255 ha, sản lượng khoảng 1.500 tấn. Bên cạnh đó, có 10 ha mô hình sản xuất vải hữu cơ. Dự kiến, thời gian thu hoạch vải sớm từ ngày 25-5, vải chính vụ từ ngày 10-6.
Bám sát tinh thần chỉ đạo của tỉnh, các xã, phường là vùng trọng điểm trồng vải đã chú trọng nâng chất lượng vải thiều, mở rộng diện tích xuất khẩu. Đơn cử như tại xã Lục Ngạn có 3.320 ha vải thiều, sản lượng ước đạt khoảng 25.000 tấn. Ngoài duy trì 20 mã số vùng trồng với diện tích 2.400 ha phục vụ xuất khẩu, xã Lục Ngạn đã hướng dẫn các hộ trồng mở rộng diện tích đạt tiêu chuẩn xuất khẩu; cấp mới cho những cơ sở đóng gói nếu đủ điều kiện.
Cùng với sản xuất, nhiệm vụ xúc tiến tiêu thụ cũng được các sở, ngành, địa phương gấp rút triển khai. Theo đó, từ tháng 4 - 2026, các xã, phường trọng điểm sản xuất vải của tỉnh như: Phúc Hòa, Phượng Sơn, Chũ, Lục Ngạn... đã xúc tiến làm việc với các doanh nghiệp, tập đoàn xuất nhập khẩu nông sản lớn trong khu vực và thế giới để kết nối, hỗ trợ thu mua, chế biến, đóng gói, sơ chế nông sản xuất khẩu.
Để chủ động triển khai các hoạt động xúc tiến tiêu thụ vải thiều, Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Bắc Ninh tích cực kết nối và làm việc với các doanh nghiệp nhằm trao đổi nhu cầu thu mua vải thiều xuất khẩu, tiêu chuẩn chất lượng và kế hoạch tiêu thụ. Đến nay, đã có một số công ty ký hợp đồng tiêu thụ vải thiều trên địa bàn tỉnh như: Amei, Drogen Bery, Toàn Cầu, Vifoco...
Sẵn sàng các điều kiện phục vụ tiêu thụ, xuất khẩu
Công ty cổ phần Xuất nhập khẩu Vifoco Bắc Giang vừa hoàn tất việc tiêu thụ hơn 100 tấn vải thiều được bảo quản bằng công nghệ lạnh hiện đại.
Niên vụ năm 2026, toàn tỉnh Bắc Ninh có 29.800 ha vải, sản lượng ước đạt khoảng 100.000 tấn (bằng hơn 50% so với năm 2025). Ảnh: Mai Toan
Nhờ áp dụng phương pháp làm lạnh nhanh, quả vải giữ được độ tươi ngon lâu hơn, đáp ứng nhu cầu của khách hàng cả trong tiêu dùng trực tiếp lẫn chế biến món ăn như: Chè vải, cháo vải, nước uống từ vải.
Ông Nguyễn Xuân Việt, Giám đốc Công ty cổ phần Xuất nhập khẩu Vifoco Bắc Giang cho biết, thành công từ lô sản phẩm này đã mở ra hướng đi mới, năm nay, Vifoco Bắc Giang tiếp tục nhập thêm thiết bị, triển khai bảo quản vải thiều theo tiêu chuẩn Nhật Bản.
Hiện doanh nghiệp đã liên kết với nhiều nhà vườn để bảo đảm nguồn nguyên liệu đầu vào ổn định. Đây là công nghệ “hoàn nguyên”, giúp sản phẩm giữ được trạng thái như ban đầu sau khi rã đông. Công ty đang gấp rút hoàn thiện lắp đặt, dự kiến khi mùa vải sớm bước vào thu hoạch rộ, hệ thống sẽ sẵn sàng vận hành. Lô sản phẩm này được tiêu thụ quanh năm mà không phụ thuộc vào mùa vụ.
Còn theo Giám đốc Công ty cổ phần Xuất nhập khẩu thực phẩm Toàn Cầu Nguyễn Đức Hưng, để giảm áp lực tiêu thụ quả tươi trong thời gian ngắn, doanh nghiệp đang đẩy mạnh chế biến sâu (cấp đông, sấy khô, nước ép, sản phẩm giá trị gia tăng…).
Trong bối cảnh mới, đòi hỏi sản phẩm xuất khẩu chất lượng cao và đa dạng hóa thị trường, do đó, Bắc Ninh cần tiếp tục rà soát, chuẩn hóa mã số vùng trồng, cơ sở đóng gói. Đồng thời, tỉnh kết nối hiệu quả cả đường bộ sang Trung Quốc và đường hàng không đi các thị trường xa nhằm bảo đảm độ tươi ngon và rút ngắn thời gian vận chuyển.
Giám đốc Trung tâm Xúc tiến thương mại nông nghiệp (Bộ Nông nghiệp và Môi trường) Nguyễn Minh Tiến khuyến nghị, tỉnh Bắc Ninh cần tổ chức các sự kiện livestream với quy mô lớn, không chỉ bó hẹp tổ chức tại vườn mà cần làm đồng loạt ở nhiều điểm cầu tại các tỉnh, thành phố trong cả nước; có cam kết giao hàng ngay sau vài tiếng khi livestream. Qua đó, giúp người tiêu dùng được trực tiếp trải nghiệm, đánh giá chất lượng quả vải của tỉnh.
Tỉnh cũng cần tổ chức chương trình xúc tiến thương mại bài bản, sâu rộng hơn. Trong đó, tổ chức các chương trình xúc tiến thương mại đi vào thị trường Trung Quốc, Nhật Bản - những thị trường vẫn còn nhiều tiềm năng phát triển.
Theo Sở Công thương tỉnh Bắc Ninh, năm 2026, tỉnh đặt mục tiêu các nhà vườn ký kết được nhiều hợp đồng bao tiêu sản phẩm với các hợp tác xã, doanh nghiệp. Việc tiêu thụ sản phẩm không chỉ thông qua chợ đầu mối, siêu thị mà còn trên các nền tảng mạng xã hội, sàn thương mại điện tử qua đó nâng cao giá trị sản phẩm. Đồng thời, xây dựng kế hoạch đưa vải thiều lên các nền tảng thương mại điện tử nội địa Trung Quốc, kết hợp với phát triển du lịch nông nghiệp...
Theo thông tin khảo sát của Sở Công thương tỉnh Bắc Ninh, những ngày gần đây, vải thiều chín sớm trên địa bàn tỉnh đã xuất hiện và được bán trên thị trường với giá bán cao hơn niên vụ 2025. Giá bán vải tại vườn hiện dao động từ 55.000 - 70.000 đồng/kg (tùy chất lượng và mẫu mã). Nông dân phấn khởi vì vải chín sớm bán được giá hơn so với mọi năm song sản lượng cũng không có nhiều để bán.
Ánh Ngọc