Vận hành chính quyền địa phương 2 cấp hiệu quả, ổn định

3 giờ trướcBài gốc

Người dân thuận lợi hơn khi tới cơ quan chính quyền để làm hồ sơ, thủ tục. Ảnh: KHÁNH HÒA

Lấy hiệu quả phục vụ làm trung tâm

Báo cáo sơ kết 1 năm thực hiện sắp xếp đơn vị hành chính các cấp và hoạt động của chính quyền địa phương 2 cấp của Thành ủy Đà Nẵng nhìn nhận, điểm nổi bật của quá trình áp dụng mô hình mới là tạo sự chuyển đổi mang tính căn bản trong tư duy và phương thức quản trị, từ quản lý hành chính truyền thống sang quản trị hiện đại, lấy hiệu quả phục vụ người dân, doanh nghiệp làm trung tâm.

Đẩy mạnh phân cấp, phân quyền

Đến thời điểm này, các cơ quan, địa phương, đơn vị đã cơ bản hoàn thành việc sắp xếp tổ chức bộ máy chính quyền địa phương 2 cấp. Việc kiện toàn tổ chức bộ máy đã từng bước hình thành nền tảng nhân lực phù hợp với yêu cầu của mô hình mới, trong đó cấp xã thực sự trở thành cấp trực tiếp tổ chức thực hiện, gần dân và phục vụ nhân dân ngày càng hiệu quả hơn.

Nhằm tạo cơ sở pháp lý quan trọng để mô hình chính quyền địa phương 2 cấp vận hành ổn định ngay từ giai đoạn đầu triển khai, Thành ủy, UBND thành phố ban hành đồng bộ các cơ chế phân cấp, ủy quyền. Qua đó khẳng định vai trò định hướng của Đảng trong việc đổi mới phương thức quản lý nhà nước, tăng cường tính tự chủ, tự chịu trách nhiệm của chính quyền cơ sở.

"UBND phường chủ động rà soát chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn của từng cơ quan, đơn vị sau khi vận hành mô hình chính quyền địa phương 2 cấp; từ đó xác định rõ các nhiệm vụ thuộc thẩm quyền của phường và các nhiệm vụ được phân cấp, phân quyền từ cấp trên. Đồng thời đã thực hiện ủy quyền cho người đứng đầu một số cơ quan chuyên môn trong các lĩnh vực như văn hóa, dịch vụ, xây dựng, kinh tế, an sinh xã hội, chứng thực… nhằm nâng cao tính chủ động, rút ngắn thời gian giải quyết công việc cho người dân và doanh nghiệp."

— Ông Nguyễn Hà Bắc, Bí thư phường Hòa Khánh

Trong khi đó, ông Lê Phú Nguyện, Phó Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch UBND xã Hòa Vang cho rằng, điểm nổi bật là việc đẩy mạnh phân cấp, phân quyền và ủy quyền. Các nhiệm vụ được triển khai rõ ràng, nhiều nội dung được giao cho cơ quan chuyên môn xử lý, giúp rút ngắn quy trình, tăng tính chủ động, đồng thời nâng cao trách nhiệm người đứng đầu và tạo thuận lợi hơn cho người dân, doanh nghiệp trong giải quyết thủ tục hành chính.

Bà Đặng Thị Lệ Thủy, Phó Bí thư chuyên trách Đảng ủy các cơ quan Đảng thành phố Đà Nẵng cho rằng, đối với thành phố Đà Nẵng, việc hợp nhất thành phố Đà Nẵng, tỉnh Quảng Nam và triển khai mô hình chính quyền địa phương 2 cấp từ ngày 1/7/2025 không chỉ là sự thay đổi về không gian phát triển, mà còn đòi hỏi bước chuyển mạnh mẽ về tư duy quản lý, phương thức điều hành và tổ chức thực thi công vụ.

Ban Thường vụ Thành ủy đã chỉ đạo Đảng ủy UBND thành phố rà soát chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn của các sở, ban, ngành, địa phương để đề xuất các nội dung phân cấp quản lý phù hợp. Đảng ủy các cơ quan Đảng thành phố Đà Nẵng thường xuyên tăng cường sự lãnh đạo, chỉ đạo của Đảng trong công tác song hành cùng thành phố và các địa phương đối với việc áp dụng triển khai mô hình chính quyền địa phương 2 cấp. Qua đó góp phần rà soát, đánh giá tính khả thi của nhiệm vụ phân cấp, phân quyền, tập trung lãnh đạo, chỉ đạo triển khai thực hiện đồng bộ việc phân cấp, phân quyền, phân định rõ thẩm quyền giữa cấp thành phố và cấp xã theo định hướng xây dựng mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, bảo đảm nguyên tắc “rõ người, rõ việc, rõ trách nhiệm, rõ thẩm quyền”.

Tập trung xây dựng hạ tầng số

Thời gian qua, Ban Thường vụ Thành ủy đã chỉ đạo Đảng ủy UBND thành phố tập trung lãnh đạo, chỉ đạo quyết liệt, đồng bộ việc xây dựng, hoàn thiện hạ tầng số, phát triển các hệ thống thông tin, cơ sở dữ liệu và nền tảng số phục vụ vận hành mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, gắn với yêu cầu chuyển đổi số toàn diện.

Về hạ tầng số và công nghệ thông tin, thành phố đã hoàn thành bố trí hạ tầng Trung tâm Dữ liệu phục vụ cài đặt, vận hành các hệ thống thông tin dùng chung; triển khai hệ thống hội nghị truyền hình trực tuyến đến 100% xã, phường, đảm bảo kết nối thông suốt từ Trung ương đến cơ sở.

Thành phố đã hoàn thành việc thiết lập, cấu hình và đưa vào vận hành đồng bộ các hệ thống dùng chung. Đã cấp khoảng 70.00S0 tài khoản cho cán bộ, công chức, viên chức trên các hệ thống (email công vụ, quản lý văn bản và điều hành, hệ thống giải quyết thủ tục hành chính...), đồng thời hoàn tất chuyển đổi hơn 40.000 tài khoản và cập nhật 3.000 chữ ký số sau sáp nhập địa giới hành chính.

Hệ thống quản lý văn bản và điều hành hiện kết nối liên thông gần 1.600 đơn vị với hơn 33.000 tài khoản sử dụng; hệ thống thư điện tử công vụ vận hành ổn định với hơn 117.000 tài khoản. Đơn cử, trong lĩnh vực cải cách hành chính và chuyển đổi số, xã Hòa Vang đã xây dựng hạ tầng số đồng bộ, 100% cán bộ, công chức được trang bị chữ ký số; 100% cơ quan, đơn vị kết nối internet và khai thác hiệu quả các hệ thống quản lý, điều hành điện tử. Các thủ tục hành chính được giải quyết nhanh chóng, minh bạch, góp phần nâng cao sự hài lòng của người dân.

Thành phố tiếp tục nâng cấp, hoàn thiện phát triển nền tảng số và hệ thống điều hành thông minh phục vụ người dân, doanh nghiệp như Hệ thống IOC, tích hợp nhiều nguồn dữ liệu quan trọng phục vụ chỉ đạo, điều hành như y tế, giáo dục, an ninh trật tự… Cổng góp ý thành phố được triển khai thống nhất đến cấp xã, nâng cao hiệu quả tiếp nhận, xử lý phản ánh, kiến nghị. Thành phố cũng đã triển khai trợ lý số DaNang AI, từng bước hỗ trợ người dân tra cứu thông tin và hỗ trợ cán bộ trong xử lý công việc.

Đến nay, thành phố đã tích hợp 2.159 dịch vụ công trực tuyến lên Cổng Dịch vụ công quốc gia; 100% thủ tục hành chính thuộc phạm vi quản lý của các sở, ngành đã được triển khai tiếp nhận và trả kết quả phi địa giới, kết hợp dịch vụ công trực tuyến giúp người dân, doanh nghiệp thực hiện thủ tục thuận tiện hơn; 100% thủ tục hành chính đủ điều kiện đã được tích hợp, cho phép nộp hồ sơ, thanh toán trực tuyến và nhận kết quả qua môi trường mạng, góp phần nâng cao tính công khai, minh bạch và hiệu quả cung ứng dịch vụ công...

Người dân, doanh nghiệp cùng hưởng lợi

Đối với phát triển kinh tế - xã hội, mô hình chính quyền địa phương 2 cấp đã góp phần cải thiện môi trường đầu tư, kinh doanh, đẩy nhanh tiến độ triển khai các chương trình, dự án, tạo điều kiện thuận lợi cho hoạt động sản xuất, kinh doanh của người dân, doanh nghiệp.

Thành phố Đà Nẵng triển khai mô hình chính quyền địa phương 2 cấp trong bối cảnh sau hợp nhất có nhiều điều kiện thuận lợi để phát triển thành trung tâm kinh tế - xã hội đa ngành, đa lĩnh vực của miền Trung và cả nước, đồng thời từng bước vươn tầm quốc tế.

Sau 1 năm triển khai, nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội đạt được những kết quả khả quan, tăng trưởng kinh tế đạt kế hoạch đề ra.

Công ty TNHH Hitech Việt Nam Apparel mở rộng hoạt động sản xuất, kinh doanh tại Cụm công nghiệp Tây An (xã Duy Xuyên). Ảnh: PHI THÀNH

Mô hình chính quyền địa phương 2 cấp mang lại lợi ích cốt lõi là cắt giảm tầng nấc trung gian, tinh gọn bộ máy và phân định rõ trách nhiệm. Điều này giúp đẩy nhanh tốc độ xử lý công việc, cung cấp dịch vụ công nhanh chóng và sát sao hơn với nhu cầu thực tế của người dân và doanh nghiệp.

Theo bà Trần Thị Thanh Tâm, Giám đốc Sở Tài chính, việc cung ứng dịch vụ công và phục vụ người dân, doanh nghiệp được duy trì ổn định, thông suốt; chất lượng giải quyết thủ tục hành chính từng bước được nâng cao, giảm thời gian, chi phí cho người dân và doanh nghiệp.

Bà Nguyễn Thị Mơ Hoa (cán bộ hưu trí ở phường Hòa Cường) bày tỏ, qua theo dõi từ thực tiễn, nhận thấy việc áp dụng mô hình mới mang lại nhiều lợi ích, giúp rút ngắn thời gian xử lý thủ tục hành chính, nâng cao mức độ hài lòng của người dân.

Theo báo cáo sơ kết 1 năm thực hiện sắp xếp đơn vị hành chính các cấp và hoạt động của chính quyền địa phương 2 cấp, thời gian qua các đoàn công tác kiểm tra hoạt động áp dụng mô hình chính quyền địa phương 2 cấp đã tổ chức hơn 120 lượt kiểm tra, làm việc; tiếp nhận, tổng hợp hơn 680 kiến nghị, đề xuất từ cơ sở, trong đó đã cơ bản giải quyết hoặc hướng dẫn xử lý dứt điểm nội dung thuộc thẩm quyền.

Hoạt động sản xuất, kinh doanh trên địa bàn thành phố khởi sắc, góp phần tăng thu ngân sách. Trong ảnh: Hoạt động xuất nhập khẩu hàng hóa tại cảng Đà Nẵng. Ảnh: MAI QUẾ

Thông qua công tác kiểm tra, giám sát thường xuyên đã đôn đốc, hướng dẫn và kịp thời tháo gỡ khó khăn, vướng mắc cho các địa phương, góp phần nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước và tạo niềm tin, sự đồng thuận trong cán bộ, đảng viên và nhân dân.

Trong đó, Sở Nội vụ tổ chức 3 tổ công tác làm việc tại UBND xã, phường; cử công chức thuộc sở tăng cường hỗ trợ tại UBND các xã miền núi, vùng xa trên địa bàn thành phố.

Sở Nông nghiệp và Môi trường biệt phái 75 cán bộ Văn phòng Đăng ký đất đai trực thuộc sở về hỗ trợ các xã, phường trong lĩnh vực đất đai và cử 87 công chức, viên chức của sở về địa phương hỗ trợ trong lĩnh vực lâm nghiệp, nông nghiệp; thành lập Tổ công tác tiếp nhận, hướng dẫn, hỗ trợ tăng cường về địa phương giải đáp khó khăn, vướng mắc trong triển khai thực hiện mô hình chính quyền địa phương 2 cấp về lĩnh vực nông nghiệp và môi trường.

Trong khi đó, Sở Xây dựng thành lập 7 tổ công tác hỗ trợ, làm việc, hướng dẫn tại các xã, phường liên quan đến các lĩnh vực xây dựng.

Sở Tài chính đã ban hành kế hoạch tăng cường 16 công chức, viên chức có trình độ chuyên môn, nghiệp vụ đến hỗ trợ các địa phương gặp khó khăn về nhân sự liên quan đến lĩnh vực tài chính - kế hoạch.

Sở Tư pháp thành lập các tổ công tác chuyên ngành luân phiên hỗ trợ địa phương; cử 8 công chức, viên chức thuộc sở tăng cường hỗ trợ các lĩnh vực tư pháp, hộ tịch, công chứng, chứng thực tại các xã, phường khó khăn...

Theo ông Nguyễn Tiến Quang, Giám đốc Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) chi nhánh miền Trung - Tây Nguyên, việc áp dụng mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, trong đó đẩy mạnh việc phân cấp, phân quyền mạnh hơn cho cấp cơ sở đã giúp các quyết định liên quan đến hoạt động sản xuất, kinh doanh, đầu tư được xử lý kịp thời và sát với thực tiễn hơn. Nhờ đó, giúp doanh nghiệp có thể tiếp cận cơ quan có thẩm quyền nhanh hơn, thời gian xử lý hồ sơ được rút ngắn và chi phí tuân thủ hành chính được giảm bớt.

Bên cạnh đó, mô hình chính quyền địa phương 2 cấp tạo điều kiện để thành phố đẩy mạnh chuyển đổi số, xây dựng nền hành chính hiện đại, lấy người dân và doanh nghiệp làm trung tâm phục vụ. Khi dữ liệu được kết nối đồng bộ, quy trình được số hóa và trách nhiệm của từng cấp được xác định rõ ràng, doanh nghiệp sẽ được hưởng lợi từ một môi trường kinh doanh minh bạch, thuận lợi và dễ dự báo hơn.

“Từ góc độ cộng đồng doanh nghiệp, chúng tôi kỳ vọng việc triển khai mô hình mới sẽ góp phần nâng cao chất lượng điều hành kinh tế địa phương, cải thiện các chỉ số năng lực cạnh tranh, thu hút mạnh mẽ hơn dòng vốn đầu tư trong và ngoài nước. Tuy nhiên, để những lợi ích này thực sự đi vào cuộc sống, điều quan trọng là quá trình chuyển đổi phải được thực hiện đồng bộ, thông suốt, không làm gián đoạn hoạt động của doanh nghiệp và tiếp tục duy trì cơ chế đối thoại thường xuyên giữa chính quyền với cộng đồng doanh nghiệp.”

— Ông Nguyễn Tiến Quang, Giám đốc Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) chi nhánh miền Trung - Tây Nguyên

Quản lý, sử dụng hiệu quả tài sản công

Một trong những thay đổi rõ nét sau khi vận hành mô hình chính quyền địa phương 2 cấp là cách thức tổ chức và sử dụng tài sản công. Tài sản công đang từng bước được quản lý hiệu quả và trở thành nguồn lực phát triển.

Tập trung nguồn lực

Từ những trụ sở dôi dư, quỹ nhà, đất phân tán sau sắp xếp, Đà Nẵng đã có cuộc “tái cấu trúc không gian công”, hình thành dư địa mới cho đầu tư hạ tầng, dịch vụ công và phát triển kinh tế - xã hội. Đây được xem là một trong những “dòng chảy” quan trọng sau sắp xếp đơn vị hành chính, khi nguồn lực công được tổ chức lại theo hướng tập trung, hiệu quả và tạo ra giá trị lớn hơn cho nền kinh tế.

Trụ sở Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật theo định hướng sẽ chuyển đổi công năng sang mục đích thương mại - dịch vụ. Ảnh: VINH ANH

Bà Trần Thị Thanh Tâm, Giám đốc Sở Tài chính cho biết, trước đây, hệ thống tài sản công, đặc biệt là trụ sở làm việc, nhà, đất hành chính thường được bố trí theo mô hình quản lý nhiều tầng nấc, phân tán theo từng cấp, từng đơn vị. Điều này dẫn tới thực trạng nơi thiếu trụ sở phải đầu tư mới, trong khi nơi khác lại sử dụng chưa hết công năng hoặc bỏ trống kéo dài.

Sau hợp nhất, khối lượng lớn cơ sở nhà, đất đã được các địa phương hoàn tất sắp xếp, xử lý sau khi tổ chức lại bộ máy hành chính với mục tiêu nhằm bảo đảm tài sản công được quản lý, khai thác hiệu quả, hạn chế thất thoát, lãng phí.

Theo báo cáo sơ kết 1 năm thực hiện sắp xếp đơn vị hành chính và vận hành mô hình chính quyền địa phương 2 cấp của Thành ủy Đà Nẵng, tính đến nay, tổng cơ sở nhà, đất là trụ sở làm việc, cơ sở hoạt động sự nghiệp trên địa bàn thành phố (sau đây gọi tắt là cơ sở nhà, đất) là 3.878 cơ sở nhà, đất; đã có quyết định xử lý 3.746 cơ sở nhà, đất và 132 cơ sở nhà, đất chưa có quyết định xử lý chủ yếu là các cơ sở nhà, đất hiện nay đã bố trí cho các cơ quan, đơn vị sử dụng, đang tiếp tục phối hợp các cơ quan, đơn vị để hoàn thiện hồ sơ để quyết định giao, điều chuyển theo quy định.

Theo nhận định của các nhà quản lý, đằng sau những con số này không đơn thuần là câu chuyện xử lý tài sản dôi dư, mà là quá trình tái phân bổ nguồn lực công ở quy mô lớn. Nhiều cơ sở nhà, đất sau sắp xếp đang được rà soát để ưu tiên bố trí cho giáo dục, y tế và các công trình công cộng trong bối cảnh quỹ đất nội đô ngày càng hạn hẹp. Thành phố cũng đang thúc đẩy việc sắp xếp lại trụ sở các cơ quan, đơn vị theo hướng sử dụng chung, giảm đầu tư dàn trải và tạo quỹ đất cho phát triển hạ tầng xã hội.

“Vốn mồi” cho tăng trưởng

Theo nhận định của các chuyên gia, nếu được khai thác đồng bộ và gắn chặt với quy hoạch phát triển, nguồn lực từ tài sản công sau sắp xếp hoàn toàn có thể trở thành “vốn mồi” cho nhiều dự án hạ tầng, dịch vụ công và phát triển đô thị trong tương lai. Khi đó, hiệu quả của mô hình chính quyền địa phương 2 cấp sẽ không chỉ dừng ở tinh gọn bộ máy, mà còn được đo bằng khả năng khơi thông và tái tạo nguồn lực cho phát triển đất nước.

Nhiều quỹ đất sau sắp xếp đang được thành phố nghiên cứu để phục vụ hạ tầng công nghiệp, kho vận và dịch vụ cảng biển. Là địa phương có tốc độ đô thị hóa và phát triển công nghiệp nhanh, việc rà soát quỹ nhà, đất dôi dư sau sắp xếp cũng đang được triển khai đồng bộ nhằm tạo quỹ đất sạch phục vụ mở rộng hạ tầng công nghiệp và dịch vụ đô thị của Đà Nẵng.

Điểm đáng chú ý là sau sắp xếp, nhiều quỹ đất công nhỏ lẻ trước đây đã được gom thành các khu đất có quy mô lớn hơn, tạo điều kiện thuận lợi cho quy hoạch tổng thể và khai thác hiệu quả hơn trong dài hạn.

Theo ông Nguyễn Tiến Quang, Giám đốc Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam chi nhánh miền Trung - Tây Nguyên, mô hình chính quyền địa phương 2 cấp không chỉ tạo ra thay đổi về tổ chức bộ máy mà còn mở ra cơ hội tái cơ cấu nguồn lực tài sản công theo hướng bài bản và hiệu quả hơn. Sau 1 năm triển khai có thể thấy, mô hình chính quyền địa phương 2 cấp tạo ra cơ hội định hình lại cách thức quản lý và khai thác tài sản công. Từ những trụ sở dôi dư, quỹ đất phân tán trước đây, giờ đang từng bước hình thành nguồn lực mới cho phát triển.

“Nếu như trước đây việc quản lý tài sản công chủ yếu đặt mục tiêu tránh thất thoát thì nay yêu cầu đặt ra là phải khai thác hiệu quả và tạo ra giá trị từ nguồn lực này. Sự thay đổi đó diễn ra trong bối cảnh cả nước đẩy mạnh thực hành tiết kiệm, chống lãng phí và nâng cao hiệu quả sử dụng nguồn lực công. Tài sản công sau sắp xếp không còn được nhìn nhận là phần việc tồn đọng cần xử lý, mà trở thành dư địa quan trọng cho phát triển thành phố sau hợp nhất”, ông Nguyễn Tiến Quang nói.

Nội dung: KHÁNH HÒA - NHÂN HÒA ANH

TRÌNH BÀY: Minh Tạo

KHÁNH HÒA - NHÂN HÒA ANH

Nguồn Đà Nẵng : https://baodanang.vn/van-hanh-chinh-quyen-dia-phuong-2-cap-hieu-qua-on-dinh-3339942.html