Về ngày Khánh đản Đức Phật A Di Đà và Tam tư lương trong pháp tu Tịnh độ

3 giờ trướcBài gốc

Thực tế, đây là ngày sinh của Đại sư Vĩnh Minh Diên Thọ (904-975), người được tôn xưng là vị Tổ thứ 3 của tông Pháp Nhãn, và Tổ thứ 6 của Tịnh Độ tông Trung Hoa. Ngài được xem là hóa thân của Đức Phật A Di Đà và có công rất lớn trong việc hoằng dương Phật pháp nói chung, đặc biệt là pháp môn Tịnh độ thời trung đại.

Từ nhỏ, ngài đã chuyên Trì kinh Pháp hoa, sau xuất gia tại núi Thiên Thai, rồi được mời đến Hàng Châu trùng tu chùa Linh Ẩn và sáng lập đạo tràng tu Tịnh, sau được sắc phong là Tịnh Từ thiền tự. Ngài học cả tư tưởng Pháp hoa, Hoa nghiêm, Thiền và Giáo, nhưng luôn có thái độ hài hòa, dung thông giữa các tông phái đương thời, để hướng đến mục đích cuối cùng là giác ngộ giải thoát. Đối với đồ chúng, Đại sư chủ trương “vạn thiện đồng quy Tịnh độ”, tức là tu tập, thực hành hết thảy thiện pháp để quy hướng về một nơi duy nhất: Tây phương Tịnh độ.

Bản thân Tổ sư tu hành miên mật, mỗi ngày thực hành 108 Phật sự, như: Phóng sanh, tọa thiền, trì tụng nhiều kinh chú, trong đó có trọn bộ Pháp hoa 7 quyển, niệm 100 ngàn câu Phật hiệu, sám hối, phát nguyện,... để hồi hướng công đức vãng sanh Tây phương. Uy đức Đại sư vang xa, người đến học đạo vô số kể, Ngô Việt Vương thời Ngũ đại Thập quốc tôn ngài làm thầy. Việc sử dụng ngày sinh của Tổ làm lễ khánh đản Phật Di Đà, xuất phát từ câu chuyện “Phạn Tăng Vĩnh Minh tự” rất nổi tiếng như sau:

Một lần, Ngô Việt Vương thỉnh một ngàn vị Tăng đến cúng dường tại chùa ngài Vĩnh Minh. Trong pháp hội, ghế chủ tọa còn trống nhưng không ai dám ngồi. Bỗng có vị khách Tăng đi vào, dáng người cao lớn ăn mặc xuề xòa, thấy mọi người đùn đẩy nhau, ngài bèn ngồi vào vị trí thượng tòa đang trống đó. Ngô Việt Vương và mọi người tỏ ý không hài lòng, vì nghĩ chỉ có Tổ Vĩnh Minh mới xứng đáng làm chủ tọa, nhưng Tổ không tỏ ý gì, nên cũng đành im lặng. Xong lễ, Ngô Việt Vương đến hỏi Đại sư Vĩnh Minh:

“Hôm nay cúng dường, có vị Thánh hiền nào đến ứng cúng không?”.

Đại sư thấy Ngô Việt Vương có tín tâm làm hộ pháp nhiều năm cho Tam bảo, lo ngài vì không biết mà đắc tội bất kính với Phật, nên nói rõ:

“Có Hòa thượng Hành Tu ngồi ghế chủ tọa hôm nay, chính là Định Quang Cổ Phật”.

Vương nghe xong, vội tìm đến xin sám hối. Hòa thượng Hành Tu biết hóa thân mình đã lộ, lẩm bẩm bốn chữ “彌陀饒舌” (âm Hán Việt là “Di Đà nhiêu thiệt”, nghĩa là “Di Đà nhạy miệng” hay “ông Di Đà nhiều chuyện”), rồi viên tịch. Vua nghe lời vừa thốt, biết Đại sư Vĩnh Minh chính là hóa thân Phật A Di Đà, bèn tức tốc quay về đảnh lễ. Về đến thì hỡi ôi, Tổ sư cũng vừa quảy dép về Tây. Đồ chúng cung kính tiếc thương, dựng bảo tháp phía Tây chùa để tiện đảnh lễ mỗi ngày, tưởng nhớ công hạnh cao vời của Tổ sư.

Ảnh: Nguyện Truyền/BGN

Trải qua hơn 10 thế kỷ với bao thăng trầm lịch sử, đến nay bảo tháp Tổ sư ở chùa Tịnh Từ mỗi buổi sáng vẫn luôn có đạo tràng đến niệm Phật vang rền. Người ta học theo tâm hạnh bao dung rộng mở của ngài, nghe tên húy và pháp danh của Tổ sư, liền nghĩ đến danh hiệu Đức Phật A Di Đà: Vĩnh Minh, là ánh sáng vĩnh hằng; Diên Thọ, tức tuổi thọ kéo dài. Vì danh hiệu Phật A Di Đà được phiên âm từ Amitābha (trong tiếng Sanskrit có nghĩa là ánh sáng vô lượng), hoặc Amitāyus, có nghĩa là thọ mạng vô lượng.

Vì vậy trong hệ thống Mật tông, người ta gọi Ngài là Phật Vô Lượng Thọ (hoặc Đức Phật Trường Thọ) và thường niệm danh hiệu Ngài để cầu trường thọ, bình an. Ở Việt Nam mình thường sử dụng hình ảnh Phật A Di Đà để tiếp dẫn cho người đã mất, nên mỗi khi thấy hình nghe tên, người ta thường liên tưởng đến sự chết chóc, chia ly. Thực tế, danh hiệu Phật A Di Đà thu nhiếp cả ba đời mười phương chư Phật. Người niệm danh Ngài, cũng chính là trì niệm danh hiệu hết thảy chư Phật. Nhất tâm tu tập pháp môn này thông tuệ, thì muôn pháp khác cũng tự thông. Hết thảy pháp môn hành trì trong Phật giáo cũng như vậy, đều hướng đến mục đích giác ngộ giải thoát tối hậu, nên tất cả đều mang tính hỗ trợ, không hề chống trái nhau.

Nói về người tu Tịnh độ, họ là những hành giả chuyên tâm thực hành tín, nguyện, hạnh. Đây được xem là ba tư lương, là hành trang không thể thiếu nếu muốn vãng sanh Tây phương Cực lạc. Theo Tổ sư Ngẫu Ích, tín là niềm tin, người tu Tịnh độ phải có niềm tin sâu sắc, rằng bản thân có thể tu tập được thành tựu; tin vào lời giới thiệu của Đức Phật Thích Ca và 48 lời nguyện, cùng cõi nước trang nghiêm thù thắng của Phật A Di Đà; tin vào đạo lý nhân quả, tức là có tu sẽ có chứng; tin vào giáo lý chắc thật và những thực hành cụ thể. Niềm tin này có cơ sở rõ ràng, được gói gọn trong 6 chữ: tin tự-tha; nhân-quả; lý-sự.

Nguyện, cần phát nguyện hết sức khẩn thiết, chân thành, được thể hiện bằng tâm thái “yểm ly Ta-bà, hân cầu Tịnh độ”. Tức là hành giả tu Tịnh phải có tâm nhàm chán, muốn rời xa thế giới Ta-bà nhiều ác trược này, vui thích và mong cầu đến Tây phương Tịnh độ để tiếp tục tu hành.

Phần hạnh, là những thực hành để ước nguyện trên trở thành hiện thực. Việc thành tựu nhanh hay chậm, cao hay thấp phụ thuộc vào các công hạnh sâu cạn của hành giả. Đại sư chia hạnh thành hai: “Chánh hạnh”, là việc trì tụng “Tịnh độ tam kinh”, sám hối, phát nguyện và xưng niệm hồng danh Phật A Di Đà là chính. Còn việc học pháp, hành thiện, tu phước,... nói chung, thuộc về “trợ hạnh”. Trong hai phần này, tất nhiên “Chánh hạnh cần chuyên nhất, trợ hạnh thời tùy duyên”. Cần biết phân biệt cái nào chính, phần nào phụ để có sự ưu tiên thực hành hợp lý, mới đạt được kết quả như lời nguyện.

Ngày nay, pháp tu Tịnh độ được ứng dụng khá phổ biến trong cộng đồng những người tu tập. Mỗi dịp lễ khánh đản Phật A Di Đà, chúng ta lại có dịp nhắc nhau về công hạnh không chỉ của Đức Phật Di Đà, mà còn có sự tiếp nối của chư vị Tổ sư bao đời. Thông qua hành trạng các ngài, những hành giả tu Tịnh luôn hiểu rằng: Muốn vãng sanh Tịnh độ trong tương lai, thì hiện tại bây giờ và ở đây, chắc chắn phải có tín tâm vững chãi, có lời nguyện tha thiết, và đặc biệt là phải có sự thực hành chánh hạnh rốt ráo. Làm được như thế thì ngay trong hiện tại này, dù thân đang ở Ta-bà, tâm hành giả đã vãng sanh, đang vãng sanh và sẽ vãng sanh rồi, nên cố gắng dụng công vậy.

Suối Thông/Báo Giác Ngộ

Nguồn Giác ngộ : https://giacngo.vn/ve-ngay-khanh-dan-duc-phat-a-di-da-va-tam-tu-luong-trong-phap-tu-tinh-do-post77954.html