Vẹn nguyên ký ức Ngày giải phóng miền Nam
Vẹn nguyên ký ức
Mỗi độ tháng Tư về, nhà văn hóa xóm Hòa Chung 5, phường Tân Giang lại rộn ràng đón những người lính năm xưa trở về hội ngộ. Mái đầu đã bạc, nếp nhăn hằn sâu trên gương mặt các cựu chiến binh (CCB) như dấu ấn của thời gian và chiến tranh. Gặp lại nhau, họ bồi hồi xúc động, cùng ôn lại những ngày tháng hào hùng góp phần làm nên Đại thắng mùa Xuân năm 1975. Dẫu 51 năm đã trôi qua, nhưng ký ức về một thời chiến đấu oanh liệt vẫn còn nguyên vẹn trong tâm trí những người lính từng tham gia Chiến dịch Hồ Chí Minh lịch sử.
CCB Mông Văn Ơn quê ở xã Phục Hòa không khỏi xúc động nhớ đến những đồng đội đã ngã xuống nơi chiến trường xưa, nhưng ông cũng rất tự hào khi được góp một phần nhỏ bé của mình làm nên chiến thắng mùa xuân lịch sử. Mắt ông sáng lên, khuôn mặt rạng ngời như sống lại thời khắc đó. Ông kể: tháng 4/1975, ông viết đơn tình nguyên tham gia quân ngũ, khi đó ông vừa tròn 20 tuổi. Sau 3 tháng huấn luyện tại tiểu đoàn 12, sư đoàn 304B tại xã Quang Tiến, huyện Tân Yên, tỉnh Hà Bắc cũ, ông được cử đi học Hạ sĩ quan. Khi cuộc chiến bước vào giai đoạn ác liệt, đơn vị ông hành quân vào chiến trường Tây Nguyên đóng quân tại tỉnh Gia Lai, thuộc trung đoàn 48, sư đoàn 320. Những năm tháng đó, ông và đồng đội đã trải qua những trận chiến ác liệt, giành giật từng tấc đất giữa quân ta và địch, đơn vị ông đã có nhiều chiến sĩ hy sinh. Trận đánh tại Cheo Reo - Phú Bổn, riêng đại đội của ông bắt được hơn 100 tù binh, ngày 17 và 18/3/1975 bắt sống được cả người và xe bọc thép M113 của Ngụy.
Cựu chiến binh Mông Văn Ơn, kể về chiếc ăng gô - Kỷ vật lưu giữ ký ức một thời bom đạn.
Những trận đánh, những đợt hành quân ròng rã, đi bộ xuyên rừng, băng qua đèo núi mưa bom, bão đạn, nhưng ông Ơn cùng đồng đội luôn trân trọng cất giữ những kỷ vật, vật dụng sinh hoạt, mỗi kỷ vật đều là một câu chuyện, một lời nhắc nhở về một thời gian lao nhưng rất hào hùng. Ông Ơn cho biết: Mỗi người lính được trang bị một chiếc ăng gô Liên xô hoặc Trung Quốc để lấy thức ăn, trường hợp đặc biệt chiếc ăng gô này thay cho cái nồi để nấu cơm, khi chiến đấu, có những chiến sĩ bị lạc đồng đội nhiều ngày giữa rừng sâu, có thể tìm củ măng, củ sắn để nấu ăn, còn chiếc võng dù cải tiến thành cái màn, có người thì vắt qua để ngủ, người thì lồng 2 đầu võng thành 2 lớp và chui vào ngủ.
Những ngày cuối tháng 4/1975, trên chiến trường khốc liệt, cán bộ, chiến sĩ luôn đối mặt với mưa rừng xối xả, bùn đất lầy lội, cùng những trận đánh ác liệt sát ngày giải phóng. Dù gian khổ, niềm vui chiến thắng cận kề khiến họ quên đi mệt mỏi. Tin thắng trận báo về dồn dập, từ các chiến trường Huế, Đà Nẵng, Tây Nguyên càng thôi thúc bước chân thần tốc của quân giải phóng. Ông Ơn xúc động nhớ lại: Đơn vị được lệnh hành quân vào Sài Gòn, phải qua Đắc Lắc, Đức Lộ, khi gặp sông mới biết là mình đã đến sông Sài Gòn, sát căn cứ Đồng Dù có sư đoàn 25 của Ngụy đóng quân. Sáng ngày 29/4/1975, Sư đoàn 320 cùng xe tăng chủ lực tấn công căn cứ Đồng Dù, đập tan "cánh cửa thép" phía Tây bắc Sài Gòn nơi Sư đoàn 25 Ngụy phòng ngự, quân giải phóng đã tiêu diệt và làm tan rã Sư đoàn 25 của ngụy, mở đường tiến công vào nội đô Sài Gòn. Sau chiến thắng Đồng Dù, đơn vị được lệnh rút khỏi Đồng Dù ra đóng quân tại rừng cao su. Đến 11h30 ngày 30/4/1975, nghe bản tin chiến thắng giải phóng Sài Gòn, lúc đó anh em vui lắm ôm nhau hô to “giải phóng Miền Nam” vang vọng núi rừng.
Sau Giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước. Tháng 11/1978, ông Ơn trở về Bắc, nhận nhiệm vụ tại Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh Cao Lạng, giữ chức đại đội trưởng. Năm 1979, ông được bổ nhiệm là Tiểu đoàn phó, Tiểu đoàn 2, trung đoàn 199, sư đoàn 347, quân đoàn 14. Đến năm 1982 ông được điều động về Bộ chỉ huy Quân sự tỉnh với nhiệm vụ là Chủ nhiệm Binh chủng hóa học. Năm 1992, ông được nghỉ hưu với cấp bậc Thiếu tá. Trở về đời thường ông tham gia nhiệt tình công việc khu phố, là bí thư xóm Nà Hoàng, xã Hòa Chung nhiều nhiệm kỳ; Phó chủ tịch Hội Cựu chiến binh khóa I, xã Hòa Chung (thị xã Cao Bằng cũ).
Những ký ức không phai mờ
Năm 1966, khi bà Bế Thị Dong, phường Đề Thám (cũ) vừa tròn 20 tuổi, đã viết đơn tình nguyện xung phong đi bộ đội, bà Dong được biên chế tại Cục hậu cần quân khu Việt Bắc với nhiệm vụ là y tá, sau đó bà được cử đi học Y sĩ tại viện Quân y 91 thuộc (huyện Phổ Yên cũ ), tỉnh Thái Nguyên. Sau khi tốt nghiệp lớp y sĩ, năm 1971 bà Dong về nhận công tác tại Viện Quân y 91, với nhiệm vụ chuyên điều trị thương bệnh binh từ tuyến lửa chuyển ra.
Nay ở tuổi 80, nhắc lại năm tháng chiến tranh, bà Dong lặng đi giây lát, bà kể: Những năm tháng đó, đội ngũ y, bác sỹ vô cùng vất vả nhưng cũng rất nhiệt tình xông xáo, nghe tin ở đâu có người bị thương, ốm đau là chị em có mặt ngay, công việc của bà cứ tiếp nối trôi qua, đón thương binh từ tuyến lửa chuyển ra, sau thời gian điều trị, các thương binh khỏe mạnh, họ lại tạm biệt y bác sĩ tiếp tục trở vào Nam chiến đấu.
Cựu chiến binh Bế Thị Dong, Đề Thám 4, phường Thục Phán kể lại nhiệm vụ tham gia cứu chữa thương bệnh binh trong Chiến dịch mùa Xuân 1975.
Theo lời kể của bà Dong, thời điểm đó chiến tranh rất ác liệt, có những đợt bệnh viện tiếp nhận nhiều thương binh nặng, thiếu máu để truyền cho thương binh, bà đã xung phong hiến máu, hồi đó bà chỉ hơn 40 kg, nhưng đã không ngần ngại hiến máu để giành giật sự sống cho thương binh ngay trên bàn mổ.
Ngày miền Nam giải phóng, bà cùng với cán bộ, y bác sỹ Viện Quân y 91 mừng vui khôn xiết, ôm chầm nhau cung hô vang "giải phóng Miền Nam, thống nhất đất nước", giây phút đó đã theo suốt cuộc đời bà mỗi khi nhắc đến ngày lịch sử 30/4/1975.
Sau ngày giải phóng, năm 1978, bà Dong được chuyển về Bộ chỉ huy Quân sự tỉnh với nhiệm vụ điều trị thương bệnh binh của chiến tranh biên giới phía bắc năm 1979. Đến tháng 5/1980 bà được điều động về công tác tại Bệnh viện Đa khoa tỉnh với nhiệm vụ là y tá trưởng, năm 1989, bà được nghỉ hưu theo chế độ. Trở về địa phương bà Dong tiếp tục tham gia công tác xã hội, từ năm 2007 - 2022, được bà con dân phố tín nhiệm bầu làm Bí thư Chi bộ; Trưởng Ban Mặt trận tổ quốc; Chi hội trưởng Chi hội Người cao tuổi, tổ 10 phường Đề Thám (cũ). Trong cuộc sống, bà Dong luôn phát huy phẩm chất người lính Cụ Hồ, góp phần đoàn kết tổ dân phố, giữ gìn trật tự trị an khu phố.
Phát huy phẩm chất "Bộ đội Cụ Hồ"
Công tác tại Ty Văn hóa, CCB Nguyễn Văn Bách ở phường Tân Giang vẫn xung phong lên đường nhập ngũ vào tháng 4 năm 1970, thời điểm đó, Ty Văn Hóa có 300 thanh niên khám tuyển quân sự, nhưng chỉ có 2 người trúng tuyển. Sau 3 tháng huấn luyện tại Tiểu đoàn 12, sư 304B tại tỉnh Hà Bắc cũ, ông Bách được cử đi học lớp sĩ quan. Năm 1971, khi đang theo học tại lớp sĩ quan, ông Bách tiếp tục viết đơn xung phong vào chiến trường miền Nam. Ông được cấp trên chấp thuận. Ông cùng đồng đội hành quân băng rừng vượt núi để tiến vào mặt trận, tham gia một số trận đánh ác liệt tại Đắc Tô, Tân Cảnh rồi đến Kon Tum. Cuối năm 1974, ông Bách nhận nhiệm vụ mới tại đại đội vận tải, trung đoàn 40 với chức vụ Đại đội phó chuyên vận tải vũ khí, đạn dược vào chiến trường.
Cựu chiến binh Nguyễn Văn Bách (bên phải) và Mông Văn Ơn bên tấm ảnh chụp chung cùng đồng đội tại Củ Chi trong ngày giải phóng miền Nam.
Ở tuổi gần 80, nhưng khi kể về những ngày trong quân ngũ, CCB Bách vẫn nhớ như in ngày ông cùng đồng đội hành quân vào chiến trường: Năm 1972, đơn vị hành quân 3 tháng 15 ngày mới đến Kon Tum với những trận đánh ác liệt, nhiều đồng đội hy sinh nhưng khí thế chiến đấu hào hùng của bộ đội cứ hừng hực, còn đồng bào thì thương quý bộ đội, lấy gạo đi ủng hộ bộ đội nhưng bộ đội thương dân không dám nhận.
Sau giải phóng miền Nam, ông Bách trở về quê hương và tiếp tục làm việc tại Ty văn hóa. Ông dành hẳn một gian phòng khách để lưu giữ những kỷ vật từ thời chiến, tấm ảnh chụp cùng đồng đội đúng vào ngày giải phóng miền Nam 30/4, khi ông Bách gặp lại các bạn cùng nhập ngũ...
Chiến tranh đã lùi xa hơn nửa thế kỷ, nhưng hành trình chiến đấu đầy gian khó và sự hy sinh to lớn của những người lính trực tiếp cầm súng như ông Ơn, ông Bách, bà Dong vẫn luôn là ký ức không thể nào quên. Trong thời bình, các ông, bà là những tấm gương sáng về ý chí và nghị lực, truyền cảm hứng cho lớp lớp thế hệ trẻ học tập và noi theo.
Minh Thu
Nguồn Cao Bằng : https://baocaobang.vn/ven-nguyen-ky-uc-ngay-giai-phong-mien-nam-3187650.html
