Vì sao không khí lạnh cuối mùa cường độ nhẹ vẫn gây dông lốc rất mạnh?

2 giờ trướcBài gốc

Hà Nội mưa to chuyển mát từ đêm nay, đề phòng dông lốc và mưa đá

Theo Trung tâm Dự báo Khí tượng Thủy văn Quốc gia, đêm 7/5, bộ phận không khí lạnh sẽ ảnh hưởng đến khu vực Đông Bắc Bộ, sau đó mở rộng xuống Bắc Trung Bộ và một số nơi ở Tây Bắc Bộ. Trên đất liền, gió chuyển hướng đông bắc cấp 2-3, vùng ven biển cấp 3-4.

Do ảnh hưởng của không khí lạnh nén rãnh áp thấp, từ chiều 7/5 đến sáng 8/5, khu vực Bắc Bộ, Thanh Hóa và Nghệ An có mưa, mưa vừa và rải rác có dông, lượng mưa phổ biến 20-40mm, cục bộ có nơi mưa rất to trên 100mm. Từ chiều tối 7/5 đến ngày 8/5, khu vực từ Hà Tĩnh đến TP. Huế có mưa rào và dông rải rác, lượng mưa 10-30mm, cục bộ có nơi trên 70mm.

Đề phòng dông lốc mạnh kèm mưa lớn chiều tối và đêm nay.

Cơ quan khí tượng cảnh báo trong mưa dông có khả năng cao xảy ra lốc, sét, mưa đá và gió giật mạnh. Các hiện tượng thời tiết cực đoan có thể gây ảnh hưởng đến sản xuất nông nghiệp, làm gãy đổ cây cối, hư hại nhà cửa, công trình giao thông và cơ sở hạ tầng. Mưa lớn cục bộ cũng tiềm ẩn nguy cơ lũ quét trên các sông suối nhỏ, sạt lở đất tại khu vực đồi núi và ngập úng ở vùng trũng thấp.

Tại khu vực Đông Bắc Bộ và Thanh Hóa, từ đêm 7/5 trời chuyển mát. Nhiệt độ thấp nhất trong đợt không khí lạnh này phổ biến từ 21-24 độ C, vùng núi Bắc Bộ có nơi dưới 21 độ C.

Riêng khu vực Hà Nội, từ chiều tối 7/5 đến ngày 8/5 có mưa, mưa vừa và rải rác có dông, cục bộ có nơi mưa to đến rất to. Từ đêm 7/5, thời tiết chuyển mát với nhiệt độ thấp nhất phổ biến 22-24 độ C.

TS Hoàng Phúc Lâm, Phó Giám đốc Trung tâm Dự báo Khí tượng Thủy văn Quốc gia nhận định đây là đợt gió mùa đông bắc yếu, nhưng khi giao tranh với khối không khí nóng và ẩm đang ở Bắc Bộ sẽ tạo ra những cơn dông rất mạnh, kèm theo nguy cơ lốc, sét, mưa đá từ đêm 7/5.

Từ đêm 7/5, mưa dông tiếp tục mở rộng ra toàn khu vực Bắc Bộ sau đó là Bắc Trung Bộ gồm Thanh Hóa, Nghệ An và Hà Tĩnh. Tâm điểm của đợt mưa này sẽ kéo dài từ đêm 7/5 đến hết ngày 8/5 với lượng mưa dao động 20-40mm, có nơi trên 100mm. Với không khí lạnh cuối mùa sẽ làm cho nhiệt độ ở Bắc Bộ trong ngày 8/5 giảm xuống dưới 29 độ C, trời chuyển mát. Nhiệt độ thấp nhất trong đợt không khí lạnh này ở Đông Bắc Bộ và Thanh Hóa phổ biến 21-24 độ C, vùng núi Bắc Bộ có nơi dưới 21 độ C.

Nguyên nhân khiến không khí lạnh cường độ nhẹ vẫn gây dông lốc rất mạnh

TS Trương Bá Kiên, Phó Giám đốc Điều hành Trung tâm Nghiên cứu Khí tượng Khí hậu, Viện Khoa học Khí tượng Thủy văn, Môi trường và Biển phân tích, trong thời gian trước các đợt dông mạnh, Bắc Bộ và Bắc Trung Bộ đã có những ngày nắng nóng, có nơi nhiệt độ lên khoảng 35–37 độ C. Khi không khí lạnh cuối mùa tràn xuống, dù cường độ không còn mạnh như mùa đông, nhưng lại gặp ngay khối không khí nóng ẩm đang tồn tại ở tầng thấp.

Sự tương tác giữa hai khối khí có bản chất rất khác nhau – giữa không khí lạnh hơn, khô hơn từ phía Bắc tràn xuống, và không khí nóng ẩm tại chỗ - đã tạo ra sự chênh lệch lớn về nhiệt độ, độ ẩm và gió theo chiều thẳng đứng.

Chính sự tương tác giữ hai khối khí có bản chất ngược nhau này làm khí quyển mất ổn định mạnh, kích hoạt các dòng thăng phát triển rất nhanh. Không khí nóng ẩm bị đẩy lên cao, hình thành các đám mây dông phát triển sâu theo phương thẳng đứng, có thể vươn lên độ cao lớn. Khi đối lưu phát triển đủ mạnh, trong mây xuất hiện nhiều hạt băng, nước siêu lạnh; các hạt băng bị cuốn lên xuống nhiều lần, lớn dần và rơi xuống mặt đất dưới dạng mưa đá. Đồng thời, dòng thăng-dòng giáng mạnh trong mây dông cũng gây ra gió giật, dông lốc và mưa lớn.

Chuyên gia phân tích thêm, nguyên nhân chính khiến thời gian gần đây nhiều nơi liên tiếp ghi nhận mưa đá, dông lốc là do sự kết hợp của ba yếu tố: nền nhiệt cao và nắng nóng xuất hiện sớm; không khí nóng ẩm tích tụ nhiều năng lượng; và các đợt không khí lạnh cuối mùa liên tiếp tràn xuống, tạo tương tác mạnh giữa hai khối khí trái ngược nhau. Đây là tổ hợp điều kiện rất thuận lợi cho dông mạnh, mưa đá, lốc, sét và gió giật phát triển trong giai đoạn chuyển mùa.

Chiều ngày 6/5, Ban Chỉ đạo Phòng thủ Dân sự Quốc gia có công văn gửi Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố khu vực Bắc Bộ, Bắc Trung Bộ và ven biển từ Quảng Ninh đến Quảng Ngãi về việc chủ động ứng phó với mưa lớn, lốc, sét, mưa đá, lũ quét, sạt lở đất và gió mạnh trên biển.

Ban Chỉ đạo Phòng thủ dân sự quốc gia đề nghị Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố khu vực Bắc Bộ và Bắc Trung Bộ theo dõi chặt chẽ bản tin cảnh báo, dự báo về diễn biến thời tiết, không khí lạnh, mưa lớn, lốc, sét, mưa đá, nguy cơ lũ quét, sạt lở đất; thông tin kịp thời cho các cấp chính quyền cơ sở và nhân dân để chủ động biện pháp phòng tránh phù hợp; sẵn sàng lực lượng tại chỗ để kịp thời hỗ trợ người dân khắc phục hậu quả (nếu có).

Tô Hội

Nguồn SK&ĐS : https://suckhoedoisong.vn/vi-sao-khong-khi-lanh-cuoi-mua-cuong-do-nhe-van-gay-dong-loc-rat-manh-169260507102439348.htm