Vì sao Tổng thống Putin lần đầu nhắc đến 'hồi kết' xung đột Ukraine?

2 giờ trướcBài gốc

Tổng thống Nga Vladimir Putin phát biểu với báo giới sau cuộc gặp với các trưởng đoàn ngoại giao tại Điện Kremlin ở Moscow ngày 9/5, nhân dịp kỷ niệm Ngày Chiến thắng. Ảnh: AP

Phát biểu với báo giới sau lễ duyệt binh Ngày Chiến thắng 9/5 tại Quảng trường Đỏ - sự kiện mang ý nghĩa biểu tượng lớn đối với nước Nga, Tổng thống Nga Vladimir Putin đã nhắc lại các cuộc đàm phán với Ukraine hồi đầu năm 2022 trước khi cho rằng xung đột hiện nay có thể đang tiến gần tới giai đoạn kết thúc.

Dù chỉ là một nhận xét ngắn gọn, động thái này được đánh giá là đáng chú ý bởi trong suốt thời gian qua, Điện Kremlin thường duy trì lập trường cứng rắn rằng chiến dịch quân sự đặc biệt sẽ tiếp tục cho tới khi hoàn thành toàn bộ mục tiêu đề ra.

Tín hiệu mềm mỏng hiếm hoi

Trong những năm gần đây, Moscow liên tục khẳng định các mục tiêu chiến lược tại Ukraine, bao gồm việc “phi quân sự hóa” nước này và mở rộng quyền kiểm soát tại khu vực Donbass. Tuy nhiên, trên thực tế, nhiều mục tiêu vẫn chưa đạt được hoàn toàn, trong khi chiến sự kéo dài đã tạo ra áp lực ngày càng lớn đối với cả Nga và Ukraine.

Giới quan sát cho rằng, việc ông Vladimir Putin lần đầu tiên công khai nhắc tới khả năng kết thúc chiến tranh có thể phản ánh sự thay đổi nhất định trong tính toán chiến lược của Điện Kremlin.

Cùng với đó, ông Putin cũng bất ngờ đề xuất cựu Thủ tướng Đức Gerhard Schröder đóng vai trò trung gian cho các cuộc đối thoại trực tiếp giữa Nga và châu Âu trong tương lai. Ông Schröder vốn có quan hệ thân thiết với Moscow và từng tham gia dự án khí đốt Nord Stream trước khi từ chức sau khi xung đột bùng phát năm 2022.

Vì sao là bây giờ?

Phát biểu của Tổng thống Putin được đưa ra trong bối cảnh Nga nhận thấy ngày càng có nhiều cuộc thảo luận ở châu Âu về nhu cầu đối thoại với Nga. Ngay trước lễ duyệt binh, Chủ tịch Hội đồng châu Âu Antonio Costa ngày 7/5 đã thông báo đang thảo luận với các nhà lãnh đạo Liên minh châu Âu (EU) về việc chuẩn bị cho những cuộc đàm phán với Nga vào “thời điểm thích hợp”.

Gần đây, một số nhà lãnh đạo châu Âu, trong đó có Thủ tướng Bỉ Bart De Wever, đã đề cập khả năng thiết lập kênh liên lạc với Nga. Tuy nhiên, hiện 27 nước EU chưa đạt đồng thuận về đại diện của khối cũng như thời điểm phù hợp để triển khai bước đi này.

Người phát ngôn Điện Kremlin Dmitry Peskov cho biết, Nga hoan nghênh xu hướng này, đánh giá đây là một bước phát triển tích cực, dù vẫn chỉ đang ở giai đoạn ban đầu.

Bên cạnh các tín hiệu ngoại giao, theo các chuyên gia phân tích, một trong những yếu tố cũng dẫn tới sự thay đổi lập trường của Điện Kremlin được cho là từ áp lực trong nội bộ nước Nga. Sau hơn bốn năm giao tranh, các biện pháp trừng phạt, chi phí quân sự gia tăng đang tạo ra nhiều khó khăn cho nền kinh tế.

Những thay đổi trên chiến trường cũng góp phần tác động tới tính toán của cả Nga và Ukraine. Trong thời gian qua, Moscow vẫn duy trì sức ép quân sự dọc tiền tuyến, song tốc độ tiến quân được đánh giá là đang chậm lại.

Giới chuyên gia quân sự nhận định, việc Kiev mở rộng sử dụng công nghệ không người lái đang trở thành một trong những dấu hiệu rõ nét nhất về sự thay đổi của chiến tranh hiện đại. Tuy nhiên, nhiều ý kiến cũng cho rằng, Nga từng nhiều lần nhanh chóng thích nghi với thay đổi công nghệ trên chiến trường và vẫn còn khả năng điều chỉnh chiến lược trong thời gian tới.

Châu Âu và Mỹ đứng trước bài toán mới

Hiện tại, phương Tây đang phải đối mặt nhiều thách thức liên quan tới cuộc xung đột Ukraine.

Tại châu Âu, các nước tiếp tục duy trì hỗ trợ Kiev nhưng đồng thời cũng đối mặt áp lực kinh tế và những tranh luận nội bộ về mức độ cam kết lâu dài. Trong khi đó, việc Tổng thống Donald Trump trở lại Nhà Trắng khiến nhiều quốc gia châu Âu lo ngại Washington có thể điều chỉnh cách tiếp cận đối với xung đột.

Các nỗ lực đàm phán do Mỹ làm trung gian nhằm chấm dứt giao tranh giữa Nga và Ukraine gần như dậm chân kể từ tháng 2, sau khi Washington chuyển trọng tâm sang chiến sự ở Iran.

Ở chiều ngược lại, Ukraine vẫn phải nỗ lực duy trì sự ủng hộ của phương Tây và Mỹ trong bối cảnh sự chú ý của cộng đồng quốc tế đang bị phân tán bởi các cuộc khủng hoảng khác, đặc biệt là tình hình Trung Đông. Văn phòng Tổng thống Ukraine cho biết hiện đang tăng cường phối hợp với các đối tác châu Âu liên quan đến các nỗ lực ngoại giao nhằm thúc đẩy tiến trình hòa bình.

Triển vọng hòa bình còn nhiều trở ngại

Dù những phát biểu mới của Tổng thống Putin và động thái từ châu Âu làm dấy lên hy vọng về khả năng mở ra tiến trình hòa bình mới, nhiều chuyên gia cho rằng còn quá sớm để kỳ vọng xung đột sẽ sớm kết thúc.

Khoảng cách lập trường giữa Nga và Ukraine hiện vẫn rất lớn, đặc biệt liên quan tới vấn đề lãnh thổ và bảo đảm an ninh. Trong khi đó, niềm tin giữa các bên gần như chưa được khôi phục sau nhiều năm chiến sự. Vì vậy, ngay cả khi các tín hiệu ngoại giao bắt đầu xuất hiện nhiều hơn từ cả hai phía và các bên liên quan, khả năng Moscow và Kiev đạt được một thỏa thuận đủ bền vững để chấm dứt xung đột vẫn là bài toán phức tạp và khó có lời giải trong ngắn hạn.

Hồng Nhung

Nguồn Đại Biểu Nhân Dân : https://daibieunhandan.vn/vi-sao-tong-thong-putin-lan-dau-nhac-den-hoi-ket-xung-dot-ukraine-10416705.html