Vụ lúa Đông Xuân sớm ở Khánh Hòa nguy cơ thất thu lớn

3 giờ trướcBài gốc

Trên 80% ruộng lúa của người dân ở Chung Mỹ (xã Ninh Phước) bị lem lép hạt.

Theo lãnh đạo Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Khánh Hòa, trong vụ Đông Xuân 2025–2026, dù ngành nông nghiệp đã có khuyến cáo về lịch thời vụ, nhưng tại nhiều địa phương, nông dân vẫn gieo cấy không đồng bộ, không đúng khung thời gian. Vì vậy, trên đồng ruộng hiện tồn tại nhiều trà lúa ở các giai đoạn khác nhau, gồm trà sớm, chính vụ và trà muộn.

Nguyên nhân là vào cuối năm 2025 (từ giữa tháng 11 đến đầu tháng 12), nhờ chủ động được nguồn nước tưới, các địa phương phía Nam của tỉnh đã tiến hành gieo cấy sớm. Đến nay, nhiều diện tích lúa sớm đã bước vào giai đoạn trổ đòng. Tuy nhiên, thời điểm này thời tiết diễn biến bất thường, xuất hiện mưa cục bộ, tạo điều kiện cho sâu đục thân phát sinh, gây hại và làm thiệt hại đáng kể diện tích lúa ở giai đoạn này.

Theo Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật tỉnh Khánh Hòa, sâu bệnh trên trà lúa Đông Xuân sớm xuất hiện khá nhiều, trong đó chủ yếu là sâu đục thân gây hại, làm bông bạc, lép hạt. Nguyên nhân là do thời tiết biến động thất thường, xen kẽ nóng – lạnh và mưa trái mùa, đặc biệt sau Tết Nguyên đán, khi lúa đang ở giai đoạn đẻ nhánh, làm đòng. Khi phát hiện sâu đục thân gây hại thì đã muộn, việc phòng trừ gặp nhiều khó khăn.

Nhiều diện tích lúa ở xã Thuận Nam bị lem lép hạt trắng đồng.

Ông Thập Hồng Thấp (xã Thuận Nam) cho biết, gia đình ông gieo cấy khoảng 3 sào lúa Đông Xuân sớm. Khi lúa bước vào giai đoạn đẻ nhánh, ruộng đã xuất hiện dấu hiệu của sâu đục thân. Dù áp dụng nhiều biện pháp phòng trừ, hiệu quả vẫn không cao. Đúng thời điểm này lại xuất hiện mưa trái mùa, tạo điều kiện cho sâu bệnh phát sinh và lan rộng, gây thiệt hại đáng kể.

Hiện nay, một phần trà lúa tại chân ruộng không bị lép hạt đang trong giai đoạn chín. Tuy nhiên, theo như tính toán của ông Thấp, so ra lúa bị sâu gây hại nhiều hơn lúa đang chín đồng. Nếu thu hoạch sẽ thấy rõ thất thu không hề nhỏ, bởi đa phần lúa bị lép hạt.

Không chỉ ở xã Thuận Nam, ngay tại xã Ninh Phước tình hình cũng không khác là bao. Nhiều diện tích lúa cũng đang trong giai đoạn trổ đòng nhưng chỉ toàn lép hạt. Ông Quảng Thính (ở xã Ninh Phước) cho biết, nếu tính sơ bộ, 1 sào lúa thì đã bị lép hạt khoảng từ 30-40%, cá biệt có những chân ruộng hầu như bị đến 80%. Nếu có thu hoạch chắc cũng đủ bù đắp tiền thuê máy gặt đập liên hợp.

Lãnh đạo Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật tỉnh Khánh Hòa cho biết, lúa bị sâu đục thân gây hại thường xảy ra ở giai đoạn bắt đầu đẻ nhánh. Ở giai đoạn đầu này, nếu nông dân không thường xuyên thăm đồng, không phát hiện kịp thời để chủ động phòng trừ thật kỹ thì sâu bệnh sẽ tiếp tục ăn vào bên trong thân lúa (ống lúa) ở giai đoạn trước trổ và sẽ lan rộng thêm. Đến bước này rồi thì khả năng phòng trừ sâu hại sẽ không hiệu quả nữa.

Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật chỉ khuyến cáo nông dân khi lúa bước vào giai đoạn sinh trưởng thì cần quan sát, theo dõi kỹ. Nếu thấy thời tiết bất lợi cần đề phòng và chủ động phun thuốc kịp thời theo nguyên tắc “4 đúng”, đó là: Đúng thuốc; đúng lúc; đúng liều lượng/nồng độ và đúng cách. Qua đó để giúp tối ưu hiệu quả phòng trừ sâu bệnh, tránh thiệt hại xảy ra.

Vụ Đông Xuân năm 2025 - 2026, tổng diện tích gieo trồng của tỉnh Khánh Hòa đạt khoảng trên 55.700 ha; trong đó, diện tích lúa trên 36.000 ha. Bên cạnh đó, diện tích sản xuất nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao trên địa bàn tỉnh cũng đạt hơn 720 ha, góp phần nâng cao giá trị sản xuất và hiệu quả kinh tế cho nông dân.

Tin, ảnh: Công Thử (TTXVN)

Nguồn Tin Tức TTXVN : https://baotintuc.vn/kinh-te/vu-lua-dong-xuan-som-o-khanh-hoa-nguy-co-that-thu-lon-20260319163512244.htm