Theo báo cáo của WHO, đợt bùng phát lần này do chủng virus Bundibugyo gây ra. Tính đến cuối tuần qua, khu vực tỉnh Ituri của Congo đã ghi nhận 80 ca nghi tử vong, 8 ca được xác nhận chắc chắn và 246 trường hợp nghi nhiễm. Dịch bệnh hiện đã càn quét qua ba khu vực chính là Bunia, Rwampara và Mongbwalu.
Tình hình trở nên đặc biệt nghiêm trọng khi dịch bệnh không còn nằm gọn trong biên giới Congo. Tại thủ đô Kampala của nước láng giềng Uganda, giới chức y tế đã phát hiện hai ca nhiễm bệnh, trong đó có một người đã tử vong. Cả hai trường hợp này đều là người vừa trở về từ Congo. Ngay tại thủ đô Kinshasa của chính Congo cũng đã ghi nhận một ca nhiễm bệnh là người vừa đi từ vùng dịch Ituri về.
Trước diễn biến phức tạp, Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh châu Phi (Africa CDC) đã phát đi cảnh báo khẩn về tình trạng lây nhiễm chéo trong cộng đồng. Hiện các nhân viên y tế đang phải chạy đua với thời gian để sàng lọc và truy vết những người có tiếp xúc với mầm bệnh.
Tại Bunia, thủ phủ tỉnh Ituri, bầu không khí sợ hãi đang bao trùm. Người dân địa phương cho biết họ phải chứng kiến cảnh tang tóc mỗi ngày. Nhiều người lo lắng tột độ khi thấy hàng xóm láng giềng tử vong hàng loạt mà không rõ nguyên nhân. Theo các chuyên gia, Ebola là một căn bệnh lây truyền rất mạnh qua các dịch tiết cơ thể (như máu, chất nôn) và có tỷ lệ tử vong cực kỳ cao.
Tiến sĩ Jean Kaseya, Tổng giám đốc Africa CDC, cho biết ổ dịch đầu tiên xuất phát từ Mongwalu - một khu vực khai thác mỏ có rất đông người qua lại. Khi những người thợ mỏ nhiễm bệnh di chuyển đến các vùng lân cận như Rwampara và Bunia để tìm thầy thuốc, họ đã vô tình mang theo mầm bệnh phát tán khắp nơi. Lượng người mang bệnh lẩn khuất trong cộng đồng hiện vẫn còn rất lớn, khiến công tác dập dịch gặp muôn vàn trắc trở.
Dù Congo đã nhiều lần đối mặt và có kinh nghiệm xử lý dịch Ebola, quốc gia này vẫn đang gặp khó khăn cực lớn về mặt hậu cần. Khoảng cách địa lý xa xôi – từ vùng dịch Ituri về thủ đô Kinshasa lên tới 1.000 km – cùng với tình hình an ninh bất ổn do các nhóm phiến quân vũ trang liên tục tấn công đã cản trở nghiêm trọng quá trình vận chuyển thuốc men, vật tư y tế cũng như các nỗ lực cứu trợ của đội ngũ chuyên gia.
Việt Vũ