Tòa nhà tại Tehran, Iran bị hư hại sau các cuộc không kích của Mỹ-Israel. (Ảnh: THX/TTXVN)
Ngày 8/4, Đặc phái viên của Tổng Thư ký Liên hợp quốc về xung đột Trung Đông, ông Jean Arnault, đã đến Iran nhằm góp phần thúc đẩy các nỗ lực chấm dứt xung đột.
Theo Phó phát ngôn viên Farhan Haq, ông Arnault đang thăm các quốc gia trong khu vực để thúc đẩy các nỗ lực hướng tới một giải pháp toàn diện và bền vững.
Đặc phái viên Liên hợp quốc hoan nghênh thỏa thuận do Pakistan cùng các đối tác làm trung gian, trong đó có lệnh ngừng bắn tạm thời, qua đó tạo dư địa để các nỗ lực ngoại giao được đẩy mạnh nhằm chấm dứt chiến sự.
Trong khuôn khổ chuyến thăm, ông Arnault sẽ làm việc với các bên tại Iran để lắng nghe quan điểm về hướng đi tiếp theo, đồng thời tái khẳng định cam kết của Tổng Thư ký Liên hợp quốc trong việc hỗ trợ đạt được giải pháp hòa bình.
Người phát ngôn Liên hợp quốc nhấn mạnh Đặc phái viên tin tưởng các nhà lãnh đạo sẽ lựa chọn con đường giải quyết hòa bình và bảo vệ người dân, phù hợp với Hiến chương Liên hợp quốc và luật nhân đạo quốc tế.
Cùng ngày, Thủ tướng Anh Keir Starmer đã đến Saudi Arabia - điểm dừng chân đầu tiên trong chuyến công du Vùng Vịnh nhằm củng cố lệnh ngừng bắn trong cuộc chiến tại Trung Đông.
Theo Văn phòng Thủ tướng Anh, trong chuyến thăm khu vực đầu tiên kể từ khi cuộc chiến giữa Mỹ-Israel và Iran bùng phát, ông Starmer dự kiến sẽ hội kiến nhà lãnh đạo thực tế của Saudi Arabia, Thái tử Mohammed bin Salman.
Trước đó, ông Starmer đã hoan nghênh thỏa thuận ngừng bắn, khẳng định thỏa thuận sẽ giảm nhẹ gánh nặng cho khu vực và thế giới. Ông tuyên bố, cùng với các đối tác của mình, sẽ "làm tất cả những gì có thể để hỗ trợ và duy trì lệnh ngừng bắn này, biến nó thành một thỏa thuận lâu dài và mở cửa trở lại eo biển Hormuz."
Một tuyên bố chung khác giữa Anh, Canada, Nhật Bản và nhiều quốc gia châu Âu, khẳng định mục tiêu hiện tại phải là đàm phán để chấm dứt chiến tranh "trong những ngày tới." Tuyên bố cũng nhấn mạnh “điều này chỉ có thể đạt được thông qua các biện pháp ngoại giao."
Chuyến công du Vùng Vịnh của nhà lãnh đạo Anh diễn ra sau cuộc họp trực tuyến vào ngày 7/4 của các nhà hoạch định quân sự từ hơn 30 quốc gia do Anh chủ trì.
Trong bối cảnh Mỹ và Iran chuẩn bị bước vào cuộc đàm phán trực tiếp, theo phóng viên TTXVN tại Trung Đông, Ngoại trưởng Oman Sayyid Badr Al Busaidi nhấn mạnh sự cấp bách của việc chuyển hóa lệnh ngừng bắn thành các cuộc đàm phán thực chất, cảnh báo không được chủ quan dù thế giới vừa tránh được một thảm họa.
Ông khẳng định Oman sẽ tiếp tục hỗ trợ tiến trình này nhằm mục tiêu tối quan trọng và cấp bách là xây dựng nền an ninh khu vực vững chắc và lâu dài.
Trong khi đó, Tổng thống Ai Cập Abdel Fattah al-Sisi khẳng định ủng hộ hoàn toàn và vô điều kiện đối với các nước thuộc Hội đồng hợp tác vùng Vịnh (GCC) cũng như Jordan và Iraq, nhấn mạnh rằng bất kỳ thỏa thuận nào sắp tới cũng phải tính đến những mối quan ngại an ninh chính đáng của họ trong bối cảnh căng thẳng đang diễn ra.
Đối với eo biển Hormuz, Saudi Arabia, Qatar, Kuwait và Oman đều nhấn mạnh tầm quan trọng của việc bảo đảm tự do hàng hải và các tuyến đường biển quốc tế, phù hợp với Công ước Liên hợp quốc về Luật Biển năm 1982, coi đây là yếu tố then chốt để duy trì ổn định khu vực và chuỗi cung ứng toàn cầu.
Mỹ và Iran đã đạt được thỏa thuận ngừng bắn kéo dài 2 tuần, chỉ vài giờ trước thời hạn chót do Tổng thống Mỹ Donald Trump đặt ra liên quan eo biển Hormuz, đồng thời nhất trí tiến hành đàm phán tại Pakistan từ ngày 10/4. Tuy nhiên, hàng loạt diễn biến phức tạp đã được ghi nhận tại Trung Đông chỉ vài giờ sau khi Mỹ và Iran đạt được thỏa thuận.
Iran vẫn ghi nhận vụ nổ tại nhà máy lọc dầu Lavan, trong khi Kuwait cho biết đã đánh chặn gần 30 thiết bị bay không người lái nhằm vào lãnh thổ trong một “làn sóng tấn công dữ dội.”
Ngay khi Thủ tướng Anh đến Riyadh, Saudi Arabia cũng đã đánh chặn 9 thiết bị bay không người lái nhằm vào lãnh thổ nước này. Đáng chú ý, truyền thông quốc tế đưa tin trong ngày 8/4, Israel đã tiến hành các đợt không kích liên tiếp nhằm vào thủ đô Beirut của Liban.
Trong bối cảnh Israel tăng cường tấn công lực lượng Hezbollah tại Liban, hãng thông tấn bán chính thức Fars của Iran đưa tin các tàu chở dầu lại bị đình chỉ lưu thông qua eo biển Hormuz.
Hãng thông tấn bán chính thức Tasnim của Iran đưa tin rằng nước này có thể rút khỏi thỏa thuận ngừng bắn nếu các cuộc tấn công của Israel nhằm vào Hezbollah ở Liban tiếp diễn. Giới phân tích theo đó vẫn duy trì sự thận trọng nhất định trước những rủi ro đổ vỡ thỏa thuận./.
(TTXVN/Vietnam+)