Bãi Vàng 'khát' nước sạch

một giờ trướcBài gốc

Đầu tháng 5/2026, chúng tôi có mặt tại thôn Bãi Vàng, cũng là lần thứ hai chúng tôi đến đây. Nếu như lần trước, chúng tôi có mặt ở thôn Bãi Vàng để cùng các lực lượng chống lụt, tiếp tế lương thực cho người dân khu vực xã Hữu Lũng và các xã lân cận sau trận lụt lịch sử năm 2025 thì lần này, chúng tôi trở lại để lắng nghe bà con nơi đây chia sẻ về khó khăn do thiếu nước sạch sinh hoạt.

Từ nhiều năm trước, người dân thôn Bãi Vàng đào giếng ngay cạnh bờ mương, tận dụng nước ngấm qua đất để phục vụ sinh hoạt

Thôn có 132 hộ với 90% là người dân tộc Nùng. Trong những năm qua, điều kiện kinh tế của người dân không ngừng được cải thiện, thôn chỉ còn 1 hộ nghèo. Cùng với đó, diện mạo nông thôn cũng không ngừng đổi mới. Tuy nhiên khó khăn lớn nhất ở thôn chính là thiếu nước sạch sinh hoạt trong nhiều năm qua.

Ông Nông Văn Chung, Bí thư Chi bộ, Trưởng thôn cho biết: nguồn nước chính của bà con vẫn phụ thuộc hoàn toàn vào "ông trời". Tuy nhiên, nước mưa tích trữ trong bể cũng chỉ đủ cầm cự khoảng nửa năm. Từ tháng 10 năm trước đến tháng 4 năm sau, khi bước vào mùa khô, hầu hết các hộ dân trong thôn đều thiếu nước sinh hoạt.

Người dân giới thiệu hệ thống máy bơm và đường dây điện chằng chịt được người dân lắp đặt để dẫn nước từ giếng xa về nhà

Để có nước sử dụng, từ nhiều năm trước, người dân Bãi Vàng không tiếc công sức, tiền của để đào giếng với hy vọng tìm thấy nguồn nước cho sinh hoạt. Tuy nhiên, tại vùng đất này, việc đào giếng cũng gặp nhiều rủi ro vì không phải giếng nào được đào cũng có nước.

Ông Nông Văn Thắng, người dân thôn Bãi Vàng chia sẻ: Năm 1997, nhà tôi cũng đã đào giếng sâu đến 16m nhưng cuối cùng cũng không có nước mà chỉ thấy bùn, đất. Từ đó đến nay, giếng nước đó của gia đình chỉ để chứa nước.

Cái khó ló cái khôn, để có nước, người dân Bãi Vàng đã nghĩ ra cách tạo mạch nước ngầm nhân tạo. Từ năm 2010, tận dụng hệ thống thủy lợi, người dân đào giếng gần kênh mương để nước ngấm qua đất chảy vào giếng. Với những giếng ở xa, bà con lắp máy bơm đưa nước sông qua mương, vào những vũng lớn gần giếng để nước ngấm dần xuống giếng.

Tận dụng tối đa nguồn nước từ các kênh mương thủy lợi cũng là cách để duy trì nguồn nước phục vụ sinh hoạt trong mùa khô của người dân thôn Bãi Vàng

Đến nay, cả thôn Bãi Vàng có khoảng 50 giếng (trong đó chủ yếu là giếng đào sâu khoảng 7 - 8m). Với cách làm như vậy, người dân có nhiều nước hơn để sử dụng, tuy nhiên chứa đựng nhiều rủi ro. Nguồn nước từ kênh mương thực chất là nước sông chưa qua xử lý. Khi ngấm qua khu vực ruộng vườn, nguồn nước này khó tránh khỏi việc tồn dư thuốc bảo vệ thực vật. Việc sử dụng nguồn nước này để nấu ăn, tắm giặt trực tiếp đe dọa đến sức khỏe lâu dài của người dân.

Những dãy bồn chứa nước được trang bị khắp nơi với hy vọng tích trữ đủ nước cho nhu cầu ăn uống hằng ngày của người dân thôn Bãi Vàng

Cùng với việc tìm kiếm mạch nước ngầm, người dân còn hứng nước mưa về sử dụng. Để hứng nước, bà con nơi đây xây bể, mua dụng cụ để chứa. Toàn thôn hiện có khoảng 20 bể xây chứa nước có thể tích trên 20 m3 cùng nhiều bồn chứa, bể chứa nước nhỏ hơn. Nhưng cách đó vừa tốn kém và cũng chẳng dùng được lâu, người dân chỉ dám dùng để nấu ăn, đun nước uống, còn mọi sinh hoạt khác đều rất khó khăn.

Vào những tháng cao điểm mùa khô (từ tháng 10 đến tháng 4 năm sau), khi cả giếng đào lẫn bể chứa đều cạn, người dân Bãi Vàng buộc phải đến vùng lận cận chở từng can nước hoặc phải mua nước lọc về dùng khiến tiêu tốn công sức và chi phí.

Người dân dùng hệ thống ống, máng dẫn nước mưa từ mái nhà xuống bể chứa

Ông Dương Đăng Tự, người dân trong thôn chia sẻ: Vào mùa khô, chúng tôi thường xuyên chở can nhựa và dụng cụ trữ nước đến thôn khác để lấy nước về sử dụng. Việc đi lại xa, mà mỗi lần lấy cũng chẳng được là bao nên gia đình tôi cũng như nhiều hộ dân khác phải dùng tiết kiệm và chủ yếu phục vụ nhu cầu tối thiểu như ăn uống. Có thời điểm, chúng tôi bị thiếu nước sinh hoạt đến 3 - 4 ngày.

Hơn ai hết, người dân thôn Bãi Vàng thấu hiểu rõ những khó khăn do thiếu nguồn nước sạch. Trước thực tế đó, lãnh đạo và người dân trong thôn đã nhiều lần kiến nghị đến các cấp, ngành liên quan để có giải pháp hỗ trợ người dân giải quyết vấn đề nước sạch. Tuy nhiên đến nay, người dân vẫn phải sống trong cảnh “khát” nước sạch.

Trao đổi với phóng viên về tình trạng thiếu nước sạch ở thôn Bãi Vàng, ông Cao Văn Hòa, Chủ tịch UBND xã Hữu Lũng cho biết: Xã đã nắm được tình trạng khó khăn về nước sinh hoạt ở thôn Bãi Vàng. Hiện nay UBND xã đang tiếp tục phối hợp với các cơ quan liên quan tìm giải pháp để khắc phục, trong đó có hướng đề nghị phía đơn vị cấp nước triển khai dẫn nguồn nước sạch vào thôn cho người dân.

Người dân thôn Bãi Vàng tận dụng tất cả các thiết bị để chứa nước mưa

Cùng với chính quyền cơ sở, đơn vị cung cấp nước sạch trên địa bàn đã nắm được tình hình thiếu nước sạch sinh hoạt của người dân thôn Bãi Vàng.

Ông Trần Văn Thịnh, Giám đốc Chi nhánh cấp nước Hữu Lũng cho biết: Sau khi có kiến nghị của người dân, đơn vị đã trực tiếp xuống khảo sát tại thôn Bãi Vàng. Tuy nhiên do dân cư sinh sống thưa thớt, nguồn kinh phí đầu tư lớn. Do đó, đơn vị tiếp tục rà soát, đánh giá để báo cáo, đề xuất cấp trên bố trí nguồn lực để đáp ứng nhu cầu sử dụng nước sạch của người dân thôn Bãi Vàng.

Trước những khó khăn do thiếu nước sạch sinh hoạt mà người dân thôn Bãi Vàng gặp phải nhiều năm qua, rất mong các cấp, ngành, đơn vị liên quan tâm hỗ trợ để khắc phục tình trạng trên. Từ đó giúp bà con sớm có nước sạch sử dụng để đảm bảo sức khỏe cũng như nâng cao hơn nữa chất lượng cuộc sống.

TÂN AN - VĂN PHÚC

Nguồn Lạng Sơn : https://baolangson.vn/bai-vang-khat-nuoc-sach-5090972.html