Châu Á quay lại với than đá trước sức ép an ninh năng lượng

4 giờ trướcBài gốc

Xung đột kéo dài tại Trung Đông, khu vực cung cấp phần lớn dầu và khí đốt cho thế giới, đã làm gia tăng lo ngại về tính ổn định của các tuyến vận tải năng lượng, trong đó có eo biển Hormuz.

Đây là huyết mạch mà nhiều quốc gia châu Á phụ thuộc để nhập khẩu khí tự nhiên hóa lỏng (LNG). Khi rủi ro gián đoạn gia tăng, giá dầu và khí đốt leo thang, kéo theo những hệ lụy lan rộng đối với thị trường năng lượng toàn cầu.

Trong bối cảnh đó, các nền kinh tế lớn như Trung Quốc, Nhật Bản, Hàn Quốc và Ấn Độ phải đối mặt với bài toán khó: Vừa bảo đảm nguồn cung điện cho sản xuất và sinh hoạt, vừa kiểm soát chi phí năng lượng. Than đá, với ưu thế giá rẻ và nguồn cung tương đối ổn định, đã nhanh chóng trở thành lựa chọn thay thế khả thi.

Bangladesh cắt giảm khí đốt trong một số lĩnh vực để ưu tiên phát điện từ than. Ảnh: NurPhoto

Theo ông Anthony Knutson, chuyên gia công ty tư vấn năng lượng Wood Mackenzie, nhiều quốc gia châu Á đang tăng sản xuất điện từ than để bù đắp chi phí khí đốt và rủi ro nguồn cung, cho thấy than vẫn là “phương án dự phòng” quan trọng trong hệ thống năng lượng khu vực.

Xu hướng này đang thể hiện rõ tại nhiều quốc gia. Trung Quốc và Ấn Độ đẩy mạnh khai thác than trong nước nhằm giảm phụ thuộc vào nhập khẩu, trong khi một số nước khác khởi động lại hoặc nâng công suất các nhà máy nhiệt điện than để đáp ứng nhu cầu điện năng.

Bangladesh đã cắt giảm khí đốt cho một số ngành để ưu tiên phát điện từ than. Hàn Quốc tạm thời nới lỏng các hạn chế đối với nhà máy nhiệt điện than nhằm giảm phụ thuộc vào LNG. Nhật Bản cũng cân nhắc tận dụng các nhà máy điện than cũ để bảo đảm nguồn cung ổn định trong bối cảnh nhu cầu tăng cao.

Theo ông Sam Chua, chuyên gia của công ty tư vấn năng lượng Rystad Energy, than đá hiện chiếm khoảng 40%-50% cơ cấu năng lượng tại châu Á. Ông cho rằng trong khi khí đốt trở nên đắt đỏ và khó tiếp cận hơn, than vẫn giữ lợi thế cạnh tranh về chi phí, đặc biệt đối với các nền kinh tế có ngành công nghiệp tiêu thụ nhiều năng lượng.

Trong khi đó, ông Jonathan Teubner, chuyên gia tại Viện Kinh tế Năng lượng và Phân tích Tài chính (IEEFA), nhận định than có lợi thế về vận chuyển khi không phụ thuộc vào các tuyến đường biển đang gặp rủi ro, qua đó giúp nguồn cung ổn định hơn so với dầu và khí đốt trong bối cảnh địa chính trị bất ổn.

Tuy nhiên, việc gia tăng sử dụng than đá cũng đặt ra nhiều thách thức. Các tổ chức môi trường cảnh báo xu hướng này có thể làm chậm tiến trình chuyển dịch sang năng lượng sạch. Một số ý kiến cho rằng việc ưu tiên an ninh năng lượng trong ngắn hạn có thể ảnh hưởng đến các cam kết giảm phát thải trong dài hạn.

Dù vậy, nhiều chuyên gia cho rằng trong bối cảnh hiện nay, việc duy trì vai trò của than là khó tránh khỏi. Ông Rohit Chandra, chuyên gia năng lượng tại Ấn Độ, nhận định hệ thống điện tại nhiều quốc gia sẽ phải hoạt động hết công suất và tiếp tục dựa vào than để tránh tình trạng thiếu điện, đặc biệt trong những giai đoạn nhu cầu tăng cao như mùa hè.

Không chỉ vậy, nhu cầu năng lượng tại châu Á vẫn đang tăng nhanh cùng với quá trình đô thị hóa và phát triển công nghiệp. Điều này khiến việc chuyển đổi hoàn toàn sang các nguồn năng lượng tái tạo trong thời gian ngắn trở nên khó khả thi.

Trong dài hạn, nhiều quốc gia vẫn kiên định với mục tiêu giảm phát thải và phát triển năng lượng sạch. Tuy nhiên, thực tế cho thấy quá trình chuyển dịch này không diễn ra theo một lộ trình tuyến tính, mà chịu tác động mạnh từ các yếu tố bên ngoài như địa chính trị, giá năng lượng và nhu cầu thị trường.

Theo Financial Times, CNN

Tùng Lâm - Thúy Hường

Nguồn Hà Nội Mới : https://hanoimoi.vn/chau-a-quay-lai-voi-than-da-truoc-suc-ep-an-ninh-nang-luong-742471.html