Chính sách mới có hiệu lực tháng 5: siết kỷ luật, mở rộng trách nhiệm, tăng chế tài

3 giờ trướcBài gốc

Thuốc lá điện tử chính thức bị cấm.

Tự chủ tài chính trong cơ quan nhà nước

Nghị định 75/2026/NĐ-CP, hiệu lực từ 1-5-2026, quy định cơ chế tự chủ, tự chịu trách nhiệm trong quản lý kinh phí hành chính. Nguồn kinh phí gồm ngân sách nhà nước và các khoản thu hợp pháp khác. Cơ chế này nhằm tăng tính linh hoạt, giảm phụ thuộc ngân sách, đồng thời buộc cơ quan nhà nước chịu trách nhiệm rõ hơn về hiệu quả chi tiêu. Điểm đáng chú ý là mở rộng quyền chủ động nhưng cũng siết kỷ luật tài chính.

Bảo hiểm hưu trí bổ sung, tự nguyện nhưng có khung

Từ 10-5-2026, Nghị định 85/2026/NĐ-CP có hiệu lực, cho phép người lao động và doanh nghiệp tham gia bảo hiểm hưu trí bổ sung trên cơ sở tự nguyện. Việc tham gia không được gắn với tuyển dụng hay phúc lợi, mức đóng do hai bên thỏa thuận. Chính sách hướng tới đa tầng an sinh, giảm áp lực quỹ hưu trí nhà nước, nhưng vẫn tránh biến thành công cụ ép buộc trong quan hệ lao động.

Siết vi phạm điện lực, tăng mức phạt

Nghị định 133/2026/NĐ-CP, hiệu lực từ 25-5-2026, quy định chi tiết các hành vi vi phạm điện lực. Mức phạt từ vài triệu đến 80 triệu đồng, tùy hành vi. Đáng chú ý, thu tiền điện sai quy định có thể bị phạt tới 30 triệu đồng, trộm cắp điện và vi phạm vận hành hệ thống điện bị xử lý nặng hơn. Chính sách phản ánh xu hướng tăng kỷ luật thị trường năng lượng.

EPR, trách nhiệm tái chế được làm rõ

Nghị định 110/2026/NĐ-CP, hiệu lực từ 25-5-2026, quy định trách nhiệm tái chế sản phẩm, bao bì. Doanh nghiệp phải tái chế theo tỷ lệ bắt buộc; đơn vị đứng tên hàng hóa chịu trách nhiệm pháp lý. Một số trường hợp được miễn, như doanh thu dưới 30 tỉ đồng hoặc hàng xuất khẩu. Quy định này nhằm chấm dứt tình trạng né nghĩa vụ môi trường, hướng tới kinh tế tuần hoàn.

Phạt hành vi bất bình đẳng giới trong gia đình

Nghị định 76/2026/NĐ-CP, hiệu lực từ 1-5-2026, quy định phạt 5-10 triệu đồng đối với hành vi cản trở thành viên gia đình tạo thu nhập vì lý do giới tính. Đây là bước siết thực thi bình đẳng giới trong đời sống gia đình, chuyển từ tuyên truyền sang chế tài cụ thể, dù việc chứng minh hành vi trên thực tế vẫn là thách thức.

Thuốc lá điện tử chính thức bị xử phạt

Từ 15-5-2026, Nghị định 90/2026/NĐ-CP quy định phạt 3-5 triệu đồng với người sử dụng thuốc lá điện tử, và 5-10 triệu đồng nếu chứa chấp người khác sử dụng. Chính sách này đánh dấu bước chuyển từ quản lý lỏng sang cấm đoán có chế tài, trong bối cảnh lo ngại về sức khỏe cộng đồng, đặc biệt với giới trẻ.

Siết vi phạm hôn nhân và số hóa hồ sơ học tập

Nghị định 109/2026/NĐ-CP, hiệu lực từ 18-5-2026, phạt 5-10 triệu đồng với hành vi vi phạm chế độ một vợ một chồng và các quan hệ hôn nhân trái quy định. Song song, Nghị định 88/2026/NĐ-CP cho phép tích hợp hồ sơ học tập suốt đời trên ứng dụng VNeID, thay thế giấy tờ truyền thống. Đây là bước tiến trong quản lý xã hội và chuyển đổi số giáo dục.

Nhất Sơn

Nguồn Saigon Times : https://thesaigontimes.vn/chinh-sach-moi-co-hieu-luc-thang-5-siet-ky-luat-mo-rong-trach-nhiem-tang-che-tai/