Năm 2024, theo quyết định của Bộ Quốc phòng, Phòng Quản lý đóng tàu được điều chuyển nguyên trạng từ Cục Kỹ thuật về trực thuộc Bộ Tham mưu. Phòng Quản lý đóng tàu có nhiệm vụ tham mưu cho Bộ Tham mưu và thủ trưởng Bộ Tư lệnh Hải quân về công tác mua sắm, đóng mới, hiện đại hóa và tiếp nhận tàu quân sự; chủ trì hiệp đồng với các cơ quan, đơn vị trực tiếp triển khai các chương trình, dự án đóng tàu quân sự.
Trong quá trình thực hiện nhiệm vụ, Phòng đã gặp rất nhiều khó khăn trong khi yêu cầu bảo vệ chủ quyền biển đảo và bảo đảm trang bị tiếp tục đặt ra đối với công tác đóng tàu những yêu cầu mới, ngày càng cao. Đại tá Bùi Văn Tiến, Trưởng phòng Quản lý đóng tàu cho biết: “Để triển khai thành công một dự án đóng tàu đòi hỏi phải có sự chuẩn bị công phu từ sớm; thường xuyên cập nhật các loại vũ khí khí tài chiến đấu của Hải quân các nước lớn trên thế giới. Quá trình thi công có một số hạng mục mới, khó cần sự phối hợp giữa nhà máy đóng tàu, đối tác cung cấp trang thiết bị, đơn vị sử dụng tàu, các cơ quan liên quan của Quân chủng. Chúng tôi phải trao đổi, bàn bạc nhiều lần, thậm chí phải tham khảo tư vấn của một số chuyên gia trong và ngoài nước mới có thể đi đến thống nhất hướng giải quyết”.
Các đại biểu bấm nút hạ thủy Tàu tìm kiếm, cứu nạn tàu ngầm đa năng MSSARS 9316 mang tên Yết Kiêu, số hiệu 927 ngày 4-12-2019. Ảnh: Quang Thanh
Đóng mới Tàu cứu nạn tàu ngầm đa năng MSSARS 9316 là một dự án mới, lần đầu tiên thực hiện tại nước ta. Dự án có nhiều hạng mục có độ khó và độ phức tạp cao. Để thực hiện dự án, cán bộ nhân viên của Phòng đã tích cực nghiên cứu các dự án, xu hướng đóng tàu quân sự của các nước trên thế giới. Chỉ huy phòng đã chủ động tham khảo nhiều chuyên gia nước ngoài để thống nhất phương án thi công tối ưu. Nhờ vậy, mặc dù gặp dù gặp rất nhiều khó khăn nhưng dự án đã hoàn thành đúng kế hoạch bảo đảm tiến độ, chất lượng, phát huy tốt tính năng chiến, kỹ thuật của con tàu cũng như công năng của vũ khí trang bị kỹ thuật.
Quang cảnh Lễ hạ thủy Tàu tìm kiếm, cứu nạn tàu ngầm đa năng MSSARS 9316 mang tên Yết Kiêu, số hiệu 927 ngày 4-12-2019. Ảnh: Quang Thanh
Chúng tôi đến thăm Tổng công ty Sông Thu thuộc Tổng cục Công nghiệp quốc phòng, nơi vừa đặt ky đóng mới tàu can thiệp khẩn cấp cứu nạn tàu ngầm và 2 tàu vận tải đa năng cho Quân chủng Hải quân. Thượng tá Nguyễn Văn Nhuận, Trợ lý Phòng Quản lý đóng tàu là người trực tiếp tham gia xây dựng cấu hình, tính năng chiến, kỹ thuật của các con tàu và theo sát quá trình triển khai dự án. Đưa chúng tôi đi thăm khu vực đặt ky tàu, anh Nhuận chia sẻ: “Tàu can thiệp khẩn cấp cứu nạn tàu ngầm có ý nghĩa hết sức quan trọng trong nhiệm vụ cứu hộ cứu nạn các lực lượng của ta hoạt động trên biển và hợp tác quốc tế trong cứu hộ, cứu nạn khi có tình huống; đồng thời đánh dấu bước trưởng thành mới của ngành công nghiệp đóng tàu Quân đội. Lần đầu tiên chúng ta đã tự triển khai thiết kế thi công đối với gam tàu cứu hộ cứu nạn có yêu cầu cao về kỹ thuật, tính đồng bộ và tự động hóa; chủ động trong lựa chọn trang thiết bị lắp đặt trên tàu phù hợp với nhu cầu sử dụng và ngân sách được cấp. Để bảo đảm chất lượng con tàu chúng tôi đã nghiên cứu và tham mưu cho thủ trưởng cấp trên thuê tổ chức đăng kiểm Lloyd của Vương quốc Anh để thực hiện giám sát quy phạm trong quá trình thi công. Đây là một trong 10 tổ chức đăng kiểm hàng đầu của thế giới”.
Thủ trưởng Tổng cục Công nghiệp quốc phòng, Bộ tư lệnh Hải quân và Tổng công ty Sông Thu thực hiện nghi lễ đặt ky đóng mới tàu can thiệp khẩn cấp cứu nạn tàu ngầm.
Tại khu vực đặt ky đóng 2 tàu vận tải đa năng, chúng tôi gặp Trung tá Bùi Văn Tráng, Trưởng phòng Đăng kiểm số 2, thuộc Trung tâm Đăng kiểm tàu quân sự, Bộ Tham mưu Hải quân đang kiểm tra lô thép chuẩn bị đưa vào lắp đặt. Anh Tráng chia sẻ: “Trên cơ sở thiết kế kỹ thuật đã được cấp thẩm quyền phê duyệt, chúng tôi phối hợp chặt chẽ với Phòng Quản lý đóng tàu để thực hiện giám sát toàn bộ vật tư đầu vào như tôn, sắt, thép, trang bị lắp đặt trên tàu. Vật tư, thiết bị phải đúng thiết kế, đúng tiêu chuẩn kỹ thuật theo kiểm định. Ngoài ra, chúng tôi giám sát chặt chẽ các bước công nghệ kịp thời phát hiện ra những sai phạm yêu cầu đơn vị đóng tàu sửa đổi và tuân thủ tiêu chuẩn, quy phạm”.
Trong 5 năm qua, Phòng Quản lý đóng tàu đã tham mưu đề xuất triển khai mua sắm, đóng mới, tiếp nhận và hiện đại hóa hàng chục tàu, xuồng quân sự, tổ chức triển khai thực hiện tốt kế hoạch đóng tàu trong nước. Để nâng cao chất lượng khai thác, làm chủ vũ khí trang bị kỹ thuật, ngay trong giai đoạn thi công đóng tàu tại nhà máy, Phòng đã tham mưu và tổ chức huấn luyện các kíp tàu đóng mới; các kíp tàu được đào tạo, huấn luyện bài bản, vận hành thuần thục và làm chủ các trang thiết bị trên tàu. Sau mỗi khóa huấn luyện đều tổ chức thi và cấp chứng chỉ cho kíp tàu theo quy định. Hoàn thành tốt mọi nhiệm vụ được giao, Phòng Quản lý đóng tàu đã và đang góp phần không nhỏ trong việc quy hoạch, phát triển lực lượng tàu thuyền của Quân chủng ngày càng lớn mạnh.
Các đại biểu chụp ảnh lưu niệm tại lễ đặt ky.
Trao đổi về các hoạt động của Phòng Quản lý đóng tàu trong thời gian tới, Đại tá Bùi Văn Tiến cho biết thêm: “Chúng tôi tiếp tục nghiên cứu, tìm hiểu xu hướng đóng tàu quân sự của các nước trên thế giới để kịp thời tham mưu cho thủ trưởng Bộ tư lệnh Quân chủng và thủ trưởng Bộ Tham mưu trong thực hiện các chương trình mua sắm, đóng mới phù hợp với điều kiện tác chiến chiến tranh công nghệ cao; chủ động khảo sát, nắm chắc mặt bằng công nghệ của các cơ sở đóng tàu trong nước cũng như các đối tác nước ngoài, phục vụ triển khai đóng mới tàu quân sự. Phòng đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin trong quản lý, điều hành công tác kỹ thuật theo hướng chính quy hiện đại; đẩy mạnh nghiên cứu khoa học, biên dịch biên soạn tài liệu quy trình công nghệ đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong tình hình mới”.
4 năm liên tục (2021-2024) Phòng Quản lý đóng tàu đạt danh hiệu Đơn vị Quyết thắng và được Bộ trưởng Bộ Quốc phòng tặng Bằng khen vì “Đã có thành tích xuất sắc trong công tác từ năm 2020-2021, 2022-2023 góp phần vào sự nghiệp xây dựng Quân đội, củng cố quốc phòng và bảo vệ Tổ quốc” và được Quân chủng tặng Bằng khen vì “Đã có thành tích xuất sắc đột xuất trong thực hiện nhiệm vụ trên Quần đảo Trường Sa góp phần củng cố quốc phòng an ninh và bảo vệ biển đảo của Tổ quốc”.
Bài, ảnh: XUÂN TRUNG